بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان,

سپتیسمی (به انگلیسی: Septicemia) یا گندخونی نوعی التهاب است که سراسر بدن را فرا می‌گیرد و به دلیل عفونت پیش می‌آید.

گندخونی یک بیماری نیست که به واسطه عاملی خاص شکل بگیرد. از این رو، برخلاف گلو درد میکروبی یا مننژیت باکتریایی، هیچ دلیل واحدی برای گندخونی وجود ندارد.

در افراد بسیار پیر و خیلی جوان که سیستم ایمنی ضعیف دارند، ممکن است هیچ نشانه‌ای از عفونت خاص و کاهش دمای بدن وجود نداشته باشد یا دمای بدن به جای دمای بالای بدن در حالت طبیعی باشد.

گندخونی خیلی شدید نوعی بیماری است که باعث عملکرد ضعیف اندام یا جریان خون ناکافی می‌شود. جریان خون ناکافی ممکن است با فشار خون پایین، لاکتات خون یا کم بودن خروجی ادرار همراه گردد. شوک سپتیک نوعی فشار خون پایین است که به دلیل گونه‌ای گندخونی به وجود می‌آید و با وجود تزریق میزان مناسبی از مایعات درون‌وریدی، بهبودی حاصل نمی‌گردد.

هر فردی می تواند به گندخونی مبتلا شود، اما اگر بیش از ۶۵ سال سن دارید، از سیستم ایمنی ضعیفی برخوردار هستید، یا به یک بیماری مزمن مانند دیابت، بیماری ریوی، بیماری کلیوی، یا سرطان مبتلا هستید، در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به این شرایط قرار دارید.

جویدن ناخن ها نه تنها می تواند ظاهر زشت ناخن ها را به همراه داشته باشد، بلکه می تواند شما را در معرض خطر ابتلا به سپسیس یا گندخونی قرار دهد. این شرایطی جدی و خطرناک است که می تواند حتی زندگی فرد را در معرض خطر قرار دهد.

_ عامل بیماری گندخونی:

گندخونی به دلیل تحت تأثیر قرار گرفتن پاسخ ایمنی توسط عفونت به وجود می‌آید. این عفونت در بیشتر مواقع به دلیل باکتری ایجاد می‌گردد، اما همچنین به دلایلی همچون قارچ، ویروس یا انگل نیز ممکن است اتفاق بیفتد.

معمول‌ترین نقاطی که دچار عفونت می‌شوند این موارد هستند: ریه‌ها، مغز، مجاری ادراری، پوست و ارگان‌های شکمی. عوامل خطر شامل مواردی همچون سالمندی یا جوانی، سیستم ایمنی ضعیف در برابر شرایطی از قبیل سرطان یا دیابت و ترومای بزرگ یا سوختگی است.

_ تشخیص بیماری گندخونی:

تشخیص این بیماری به صورت شناسایی حداقل دو سندروم پاسخ التهابی سیستمیک (SIRS) به خاطر یک عفونت فرضی انجام می‌شود. پیش از شروع به استفاده از آنتی‌بیوتیک، توصیه این است که کشت خون صورت گیرد؛ اما عفونت خون برای تشخیص این بیماری نیاز نیست. تصویربرداری پزشکی باید به انجام برسد تا موقعیت احتمالی عفونت تشخیص داده شود.

_ علائم گندخونی:

در اوایل ابتلا به گندخونی، بیماران متوجه احساس گیجی یا سردرگمی می‌شوند. همچنین، ممکن است تنگی نفس را تجربه کنند زیرا بدن برای مبارزه با عفونت فعالیت بیشتری انجام می‌دهد.

از دیگر نشانه‌هایی که باید مورد توجه قرار بگیرند می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

احساس ضربان سریع قلب

تب، لرز، یا احساس سرما

درد شدید

پوست تر و چسبناک یا خیس عرق

علائم گندخونی به طور معمول یک یا دو روز پس از ابتلا به عفونت ظاهر می‌شوند. پس اگر ساعت ۲ بعد از ظهر پوست انگشت خود را خراش داد‌اید، در ساعت ۳ بعد از ظهر به گندخونی مبتلا نمی‌شوید. در مقابل، اگر روز یکشنبه به یک عفونت دستگاه ادراری مبتلا بوده‌اید که به رغم درمان پیشرفت کرده است، ممکن است روز سه شنبه با شوک سپتیک مواجه شوید.

_ چه وقت باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر هر کدام از علائم سپسیس را مشاهده کردید و یا اگر در هر کدام از وضعیت های زیر بودید به پزشک مراجعه کنید.

در حال شیمی درمانی و یا درمان با اشعه هستید.

پیوند عضو شده‌اید.

ایدز داشتید.

کودک زیر دو ماه که تب، بی‌حالی، کاهش اشتها، تغییر در رفتار طبیعی، راش غیر معمول دارد.

_ رژیم غذایی سالم و محافظت در برابر گندخونی

یک رژیم غذایی سرشار از فیبر و چربی‌های سالم و حاوی قندهای تصفیه شده، چربی‌های اشباع و غذاهای فرآوری شده کم را مصرف کنید.

رژیم غذایی مدیترانه ای یکی از گزینه هایی است که می تواند تمام این خواسته ها را برآورده سازد.

در شرایطی که امروزه بسیاری از رژیم های غذایی محبوب، شما را به کنار گذاشتن یا محدود کردن شدید گروه های غذایی مختلف تشویق می کنند، رژیم غذایی مدیترانه ای این امکان را فراهم می کند تا در صورت رعایت حد اعتدال، بیشتر مواد غذایی را مصرف کنید. رژیم غذایی سالم حتی می تواند خطر ابتلا به گندخونی را کاهش دهد.

_ قوانین رژیم غذایی مدیترانه‌ای ساده هستند:

مقدار زیادی از میوه‌ها، سبزی‌ها، مغزدانه‌ها، حبوبات، سیب‌زمینی، غلات کامل، گیاهان دارویی، ادویه‌ها، غذاهای دریایی و روغن زیتون فوق بکر مصرف کنید.

گوشت ماکیان، تخم‌مرغ، پنیر، و ماست را به مقدار متوسط مصرف کنید.

شیرینی‌ها و گوشت قرمز را گاهی اوقات مصرف کنید.

از گوشت‌های فرآوری شده، غلات تصفیه شده، روغن‌های تصفیه شده، و دیگر غذاهای بسیار پردازش شده پرهیز کنید.

_ درمان خانگی عفونت خون

زردچوبه: زردچوبه به عنوان یکی از داروهای سنتی خانگی برای انواع مختلفی از مشکلات سلامتی از جمله عفونت خون شناخته شده است. کورکومین موجود در زردچوبه برای بالا بردن سطح پروتئین خون بسیار مناسب است. افزایش پروتئین خون در بدن می تواند انواع مختلفی از عفونت‌ها را متوقف کند.

لیمو: لیمو غنی از آنتی‌اکسیدان‌ها است. این آنتی‌اکسیدان‌ها نقش موثری در تقویت سیستم ایمنی بدن دارند و عفونت‌هایی را که به بدن حمله می‌کنند، پس می‌زنند. لیمو غنی از یک ویتامین آنتی‌اکسیدانی است به نام ویتامین C یا اسید اسکوربیک که باعث افزایش توانایی بدن برای دفع عفونت‌ها می‌شود. آب لیمو می‌تواند با علائم مسمومیت خون یا سپتیسمی مقابله کند. البته، درمان پزشکی نیز باید انجام شود.

ویتامین C: ویتامین C یا اسیداسکوربیک با استرس‌های اکسیداتیو مبارزه می‌کند و اجازه‌ی لخته شدن خون را در مویرگ‌های اندام‌های حیاتی نمی‌دهد. این امر ارگان را نجات می‌دهد و خطر را رفع می‌کند. بنابراین در حالی که پزشک شما ممکن است شما را با آنتی‌بیوتیک یا هر روش دیگری درمان کند، خوردن مرکباتی از قبیل پرتقال و لیمو نیز قطعا به شما کمک خواهد کرد.

چای سبز: تحقیقات ثابت کرده است که چای سبز برای درمان عفونت‌ خون بسیار موثر است. چای سبز دارای ترکیباتی است که می تواند موجب مهار باکتری‌ها شود.

سیب‌زمینی: آب سیب‌زمینی یک درمان موضعی طبیعی برای التهابات ناشی از سپیتسمی است (در صورتی که التهابی رخ بدهد).

التهاب سپسیس ممکن است روی پوست ظاهر شود.

– آب سیب‌زمینی یا برش‌های سیب‌زمینی را در منطقه‌ی آسیب‌دیده استعمال کنید.

– برش‌های نازک سیب‌زمینی را آماده کنید و آن‌ها را در ناحیه‌ی دچار آسیب قرار دهید. به آرامی سیب‌زمینی را روی آن ناحیه مالش بدهید و پس از مدتی یک تکه‌ی دیگر سیب‌زمینی بردارید و به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه انجام این روش را ادامه دهید.

سیر: سیر یکی از بهترین سبزیجاتی است که می تواند به طور گسترده برای درمان بسیاری از بیماری‌ها استفاده شود. در درمان عفونت خون نیز یکی از مناسب‌ترین درمان‌ها سیر است زیرا حاوی ماده‌ای به نام آلیسین بوده که به مبارزه در برابر باکتری‌های عفونت‌زا و سمی خون می‌پردازد. همچنین استفاده از سیر سیستم ایمنی را تا حد زیادی افزایش می‌دهد.

اگر از عفونت خون رنج می‌برید، استفاده از سیر را در وعده‌های غذایی روزانه فراموش نکنید.

ماش: ماش گیاه بومی هند می‌باشد که در درمان عفونت خون تاثیر گذار است. ماش التهاب را کاهش می‌دهد و موجب خنثی شدن HMGB1 در خون می‌گردد.

سعی کنید در هفته، چندین مرتبه از ماش در کنار وعده‌های غذایی، یا حتی به عنوان وعده اصلی غذایی استفاده شود. البته از آن‌جایی طبع ماش کمی سرد و خشک می‌باشد، در مصرف آن احتیاط کنید.

منبع: parsine.com

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان,

بیماری‌های متعددی وجود دارد که علائم آن‌ها مشابه بیماری ام اس هست.

این ۳ نوع بیماری شامل: بیماری سی آی اس CIS، بیماری ای ال اس ALS و سندرم دو یک NMO می‌باشد که مفصل آن‌ها را شرح خواهیم داد، اما این ۳ نوع بیماری شبیه ام اس در عین شباهت، تفاوت‌هایی هم دارند که برای تشخیص بهتر بیماری باید با علایم آن‌ها آشنایی کامل داشته باشید. خیلی از افراد این ۴ نوع بیماری را با هم اشتباه می‌گیرند. آن‌چه که مهم هست در این نوع بیماری‎ها و تمام بیماری‌های خودایمنی که در آن سیستم ایمنی به بدن حمله می‌کند، باید از استرس و اضطراب خودداری کنید و سبک زندگی سراسر آرامش و تفریح داشته باشید.

_ شایعات در مورد ام اس و ۳ نوع بیماری شبیه ام اس

متاسفانه تفکرات بیمارگونه در جامعه امروزی ما باعث شده که بیماری ام اس و همچنین ۳ نوع دیگر بیماری شبیه ام اس بیشتر به عنوان یک نوع انگی( دوره ) تلقی شود که انگار فرد جرمی را مرتکب شده که خودش در آن دخیل بوده است به همین دلیل باعث شده که افراد مبتلا به ام اس، سی آی اس، دویک و دسته‌های دیگری از این نوع بیماری‌ها، خود را فردی سالم جلوه دهند و بیماری خود را از دیگران مخفی کنند. بسیار شنیده‌ایم که دیگران در مورد فردی که ام اس و یا بیماری شبیه ام اس دارد در گوش هم گفته‌اند که کاری به او نداشته باشید “بیچاره چند روز دیگر فلج خواهد شد”، اما همین فرد نمی‌تواند به این سوال پاسخ دهد که اگر خود شما به این بیماری مبتلا بودید دوست داشتید که دیگران این‌گونه با شما برخورد کنند؟ متاسفانه این نوع افراد، تعریف درستی از حریم خصوصی ندارند و نمی‌دانند که در واقع این خود فرد بیمار هست که باید عمری با این بیماری سر کند و افراد نباید به امور دیگران مخصوصا به امور درمان و بیماری دخالت کنند.

این نوع دید نسبت به MS و ۳ نوع بیماری شبیه ام اس باعث استرس فرد بیمار می‌شود که در واقعیت این نوع تفکرات، خرافاتی بیش نیست، امروزه داروهای فراوان و درمان‌های مختلفی برای این نوع بیماران وجود دارد و مثل گذشته نیست که از ام اس و شبه ام اس‌ها با عنوان فلجی یاد شود!! بارها دیده شده که حتی اگر فردی روی ویلچر باشد و یا مشکل حرکتی داشته باشد با درمان‌هایی که انجام می‌شود مانند فیزیوتراپی، استخر درمانی، استفاده از دارو سر وقت و …. فرد توانسته از روی ویلچر بلند شود و این موضوع بسیار خوشحال کننده است.

در مقاله‌ای جدا در مورد تغذیه در بیماری ام اس بیشتر بحث خواهیم کرد، بیماران محترم این نکته را در نظر داشته باشند در صورتی‌که مدام به بیماری فکر کنند و خودشان را تحت تاثیر شرایط بد محیطی قرار دهند، استرس بی‌جا به خودشان وارد کنند یا این‌که درمان بیماری خود را به تعویق بیندازند، رفته رفته بیماری آن‌ها اوج گرفته و با حمله‌هایی که ایجاد می‌شود فرد بیمار نیازمند کورتون تراپی و پلاسما فرز می‌شود و حتی دیده شده درمان طرف در کوتاه مدت از سینوکس به ریتوکسی مب و شیمی‌درمانی رسیده است! هر چند ریتوکسی مب هر ۶ ماه یکبار تزریق می‌شود و این امر باعث راحتی و سهولت بیماران هست اما این نوع دارو جزو داروهای قوی محسوب می‌شود.

_ بیماری ام اس Ms یا مولتیپل اسکلروز
بیماری ام اس (تصلب بافت چندگانه) معمولا در بین جوانان رخ می‌دهد و شیوع آن در بین خانم‌ها بیشتر است. هر چند علت این نوع بیماری مشخص نیست اما عواملی همچون ژنتیک، کمبود ویتامین D و عفونت‌ها باعث ایجاد ام اس می‌شوند. ذکر این نکته قابل توجه است که مواردی مانند استرس، سیگار کشیدن و مصرف غذاهای پرچرب باعث تشدید این نوع بیماری می‌شود. بیماران باید این مهارت را بیاموزند که در طول زندگی خود مسائل مختلف را بدون استرس، مدیریت و حل کنند. گاهی اوقات فرد بیمار آرام است و بیماری خود را پذیرفته و سعی در بهبود خود دارد اما خانواده‌ی بیمار و در نهایت جامعه‌ای که فرد در آن زندگی می‌کند به شدت دچار فوبیای ام اس شده‌اند و حتی رفتار خود را طبیعی جلوه می‌دهند و باعث استرس فرد بیمار می‌شوند، در این صورت باید خانواده و جامعه بیشتر از بیمار در خصوص کنترل استرس آموزش ببینند!

در ادامه به بررسی علائم و نشانه‌های بیماری ام اس خواهیم پرداخت فقط توجه داشته باشید در صورت وجود هر یک از این علائمی که احتمال به بیماری ام اس و سه نوع دیگر بیماری شبیه ام اس می‌دهید به دکتر مغز و اعصاب یا متخصص نورولوژی مراجعه کنید چون ممکن هست فردی که به عنوان مثال ضعف و یا بی‌حسی در یکی از انگشتان دستش داشته باشد در صورت سهل انگاری و مراجعه نکردن به پزشک با مرور زمان، قدرت حرکت دست خود را از دست بدهد، هر چند با درمان‌هایی مثل کورتون درمانی می‌تواند توان و قدرت دست برگردد اما ممکن است زمان زیادی طول بکشد. توجه داشته باشید ممکن است علائم ذکر شده در ذیل با بیماری‌های دیگر مشترک باشد و فقط متخصص مغز و اعصاب (نورولوژی) توانایی تشخیص را دارد، همچنین باید بدانید که ام اس یک بیماری هزار چهره هست که شروع علائم در هر فردی با فرد دیگر متفاوت می‌باشد و هیچ دو بیمار ام اس علائم مشابه نخواهد داشت اما تشخیص به موقع و زودهنگام بسیار اهمیت دارد.

_ علائم ام اس:

ضعف، بی‌حالی و خستگی
تاری دید
سرگیجه
عدم تعادل در راه رفتن
بی‌اختیاری ادرار
بی‌ حسی، مورمور و گزگز دست و پا
درد عضلات و اسپاسم عضلانی
زود رنج و عصبی شدن
ضعف حافظه و عدم تمرکز
بی‌حسی و یا لکنت زبان
افسردگی و بی‌انگیزگی

_ افسردگی شایعترین علائم MS و ۳ نوع بیماری شبیه ام اس
در ام اس و سه بیماری شبیه ام اس (NMO ،ALS ،CIS) که در ادامه ذکر می‌شود، افسردگی بسیار شایع بوده و در صورتی‌که درمان نشود کیفیت زندگی آن‌ها را پایین آورده و علائمی مانند خستگی، بی‌انگیزه شدن نسبت به مسائل مختلف، ترک شغل و … را به هم‌راه دارد.

_ علت افسردگی در ام اس و ۳ بیماری شبیه ام اس (NMO ،ALS ،CIS)

♦ این نوع افسردگی می‌تواند عوارض مصرف برخی از آمپول‌ها و داروهای درمانی در ام اس و ۳ نوع بیماری شبیه ام اس باشد به عنوان مثال داروهای خانواده اینترفرون مانند سینوکس، رسیژن و زیفرون.

♦ افسردگی می‌تواند به دلیل ضعف سیتم ایمنی فرد باشد و یا ضایعاتی که در مغز ایجاد می‌شود.

♦ بیشتر بیماران ام اس و افراد داری ۳ نوع بیماری شبیه ام اس (NMO ،ALS ،CIS) همان روزهای آغازین که متوجه بیماری خود شده‌اند و یا حمله به آن‌ها دست داده دچار افسردگی شدید خواهند شد اما رفته رفته بیماری خود را پذیرفته و سعی در بهبود حال خود می‌کنند تا توانایی‌های آن‌ها در زندگی کاهش نیابد.

_ اولین بیماری شبیه ام اس: سی آی اس CIS (سندرم بالینی مجزا)

سی آی اس (Clinically Isolated Syndrome (CIS مرحله قبل از بیماری ام اس بوده و علایم آن شبیه بیماری ام اس می‌باشد، خوشبختانه ممکن است با درمان به موقع هیچ‌گاه CIS تبدیل به MS نشود. تشخیص سی ای اس بسیار حساس هست و پزشک در صورتی‌که فرد تنها یک حمله داشته باشد تشخیص می‌دهد که فرد مبتلا به سی آی اس هست، در صورتی‌که حمله تکرار شود فرد با بیماری ام اس شناخته می‌شود.

سی آی اس بیماری شبیه ام اس تلقی می‌شود که درمان زودهنگام و سریع به فرد کمک می‌کند که از مبتلا شدن به ام اس در امان بماند. در سی آی اس مانند ام اس احتمال ابتلا به آن در زنان دو تا سه برابر بیشتر از مردان می‌باشد. هفتاد درصد افراد مبتلا به CIS در سن بین ۲۰ تا ۴۰ سال (به طور متوسط ​​۳۰ سال) تشخیص داده می‌شوند. CIS و مولتیپل اسکلروزیس (ام اس) باعث آسیب مشابهی به پوشش اعصاب مغز و نخاع می شوند به همین دلیل CIS و MS می توانند علائم مشابه داشته باشند. شما ممکن است علائمی مانند بی‌حسی یا سوزن شدن دست و پا، مشکلات دید، مشکل در پیاده‌روی و تعادل، سرگیجه و مشکلات مثانه را داشته باشید.

هیچ تستی وجود ندارد که بتواند به شما اطمینان دهد که افرادی که سی آی اس ( بیماری شبیه ام اس ) دارند در آینده مبتلا به ام اس خواهند شد یا نه، اما MRI مغز و نخاع به برخی نکات اشاره می کند و پزشک متخصص توسط MRI تشخیص سی آی اس را در فرد می‌دهد.

_ دومین بیماری شبیه ام اس: بیماری ALS (اسکلروز جانبی آمیوتروفیک)
بیماری ALS) Amyotrophic Lateral Sclerosis) که اغلب با نام بیماری لو گهریگ Lou Gehrig’s Disease نیز شناخته می‌شود یک بیماری عصبی پیشرونده است که سلول‌های عصبی را از بین می‌برد و سبب ناتوانی می‌شود، به دلیل علائم تقریبا مشابه ام اس، بیماری شبیه ام اس شناخته می‌شود. این نوع بیماری که بیشتر افراد بین ۴۰ تا ۶۰ سال را درگیر می‌کند اغلب علائم آن در دست‌ها و پاها شروع شده و سپس به قسمت‌های دیگر بدن شما گسترش می‌یابد. با پیشرفت بیماری ماهیچه‌های شما به تدریج تضعیف می‌شوند. این موارد در نهایت بر جویدن، صحبت کردن و تنفس شما تاثیر می‌گذارد. این‌گونه افراد بین ۳ تا ۵ سال زنده خواهند ماند اما گاهی روش‌های توقف بیماری را می‌توان برای فرد استفاده کرد که در این صورت تا ۱۰ سال یا بیشتر فرد زنده خواهد ماند. تشخیص بیماری ALS بسیار دشوار هست بنابراین ضروری هست که نزد یک پزشک متبحر تحت درمان قرار بگیرید.

پروفسور استیون ویلیام هاوکینگ که تصویر آن را مشاهده می‌فرمایید از ۲۱ سالگی مبتلا به بیماری ALS شد، هر چند این بیماری قدرت تکلم و حرکت را از او گرفت اما زندگی پر از موفقیت او سال‌های سال ادامه داشت، ازدواجش با جِین وایلد باعث شد به زندگی خوشبین‌تر شود تا اینکه در سن ۷۶ سالگی در خانه‌اش در گذشت!

عوامل خطر برای بیماری Als: سیگار کشیدن و یا در معرض سموم زیست محیطی یا فلزات خاص و مواد شیمیایی قرار گرفتن!

_ علائم بیماری Als (بیماری شبیه ام اس)

دشواری راه رفتن یا دشواری در فعالیت‌های روزمره
ضعف در پا یا مچ پا
ضعف دست
دشواری در سخنرانی و گفتار
دشواری در بلع، جویدن و تنفس
از دست دادن تدریجی توانایی حرکت بدن

تا این لحظه علت خاصی برای ابتلا به بیماری Als ثبت نشده اما اکثر پزشکان معتقد هستند ممکن است این بیماری به ارث برده شود همچنین ممکن است ژن‌های خاصی مانند SOD۱ باعث بروز این بیماری شود.

در حال حاضر برای بیماری ALS که همانطور که ذکر کردیم یک نوع بیماری شبیه ام اس می‌باشد هیچ نوع درمانی وجود ندارد اما اخیراً استفاده از دارویی به نام ریلوزول می‌تواند روند بیماری را کند نماید و طول عمر بیماران را افزایش دهد اما نمی‌تواند این نوع بیماری شبیه ام اس را درمان کند.

_ سومین بیماری شبیه ام اس: سندرم دویک NMO
نوع دیگر از بیماری شبیه ام اس سندرم دویک Neuromyelitis optica می‌باشد که در عین شباهت، تفاوت‌های زیادی با بیماری ام اس دارد و پزشکان باید دقت زیادی در تشخیص به عمل بیارند و به محض تشخیص بیماری دویک باید سریعا درمان آغاز گردد چون سرعت ناتوان کنندگی بیماری دویک بسیار زیاد هست و سریع می‌تواند فردا را فلج و یا نابینا کند. زمانی که پزشک متخصص مغز و اعصاب از بیماران دویک ام آر ای از مغز و نخاع می‌گیرد مغز افراد عموما سالم هست اما در نخاع آن‌ها ضایعه وجود دارد.

همان‌طور که گفتیم بیماری دو یک که نوعی بیماری شبیه ام اس تلقی می‌شود، یک نوع اختلال اتو ایمنی autoimmune است که در آن سلول‌های سیستم ایمنی بدن و آنتی‌بادی‌ها عمدتا به اعصاب بینایی و نخاع حمله می‌کنند، همچنین ممکن است به مغز حمله کنند. در واقع سیستم ایمنی بدن به طور غیرطبیعی واکنش نشان می‌دهد و به بافت‌های سالم آسیب می‌رساند و علائم NMO را ایجاد می‌کند. NMO معمولا ارثی نیست، اما برخی از افراد مبتلا به NMO ممکن است سابقه اختلالات autoimmune در خانواده داشته باشند و یا ممکن است خود فرد بیماری خود ایمنی دیگری داشته باشد. در این بیماری عصب نخاع و بینایی با هم درگیر می‌شوند گاهی عصب بینایی اول آسیب می‌بیند و سپس عصب نخاع و گاهی هم برعکس. آسیب به عصب بینایی باعث تورم و التهاب شده که موجب درد و همچنین کوری می‌شود. آسیب به نخاع باعث ضعف یا فلج در پاها یا بازوها و مشکلات مربوط به عملکرد مثانه و روده می‌شود. NMO که یک بیماری شبیه ام اس تلقی می‌شود می‌تواند در هر سنی رخ دهد اما اغلب در بین ۴۰ تا ۵۰ سالگی ظاهر می‌شود. NMO در زنان بیشتر از ۸۰ درصد نسبت به مردان رایج است.

از دست دادن بینایی می‌تواند ناگهانی رخ دهد و یا به تدریج در طول زمان اتفاق افتد. نابینایی ممکن است کامل (شامل هر دو چشم) و یا جزئی، شامل تنها یک چشم باشد. از دست دادن بینایی با نابینایی که در هنگام تولد وجود دارد متفاوت است، علایم بیماری دویک مربوط به علل از دست دادن بینایی در فردی است که قبلا بینایی منظمی داشته و یک دفعه نابینا می‌شود. علت از دست دادن بینایی بسیار متفاوت است به عنوان مثال اختلال بینایی با افزایش سن بیشتر می‌شود. علل شایع کاهش دید یا نابینایی در سالمندان شامل رتینوپاتی دیابتی، گلوکوم، دژنراسیون ماکولا مربوط به سن و آب مروارید است.

دو یک ( بیماری شبیه ام اس ) از ام اس بدخیم تر است و حمله‎‌ای که به بیمار در دویک دست می‌دهد گاهی اوقات امکان بهبودی کامل ندارد بر خلاف ام اس که احتمال بهبودی وجود دارد. در دویک ممکن است فرد مشکل حرکتی یا نابینایی را تا پایان عمر داشته باشد. هر چند در ام اس با شروع بارداری بیماری خاموش خواهد شد اما در دویک اینگونه نیست و بارداری سندرم دویک را تشدید خواهد کرد! همچنین داروهای مربوط به اینترفرون‌ها که در ام اس تجویز می‌شود، بیماری دویک را تشدید خواهد کرد. هر فرد علائم مختلفی را تجربه می‌کند که می‌تواند از خفیف تا شدید باشد.

_ علائم بیماری دویک

دردهای شدید
ضعف بینایی
ضعف در دست و پاها
اسپاسم دردناک
اختلالات ادراری و اختلال عملکرد مثانه
تهوع و استفراغ‌های مکرر

_ درمان برای سندرم دویک NMO (بیماری شبیه ام اس)

درمان قطعی برای بیماری دویک که یک بیماری شبیه ام اس شناخته می‌شود وجود ندارد اما تشخیص به موقع می‌تواند از پیشرفت، عود بیماری و حملات آینده جلوگیری کرده، به کاهش علائم کمک کند و جان بیمار را نجات دهد. پزشکان معمولا برای درمان حمله اولیه NMO ترکیبی از داروهای کورتیکواستروئید (متیل پردنیزولون) برای جلوگیری از حمله و داروهای ضدویروسی ایمنی (آزاتیوپرین) برای پیشگیری از حملات بعدی تجویز می‌کنند. اگر عود مکرر رخ دهد، ممکن است برخی از افراد نیاز به ادامه دوز کم استروئیدها برای دوره‌های طولانی داشته باشند. پزشک شما همچنین می‌تواند از داروهایی استفاده کند که علاوه بر کورتیکواستروئیدها، سیستم ایمنی بدن را مهار کرده تا از حملات NMO در آینده جلوگیری کند. از آن‌جا که احتمال عود بیماری بیشتر از ۹۰ درصد است و حملات به‌طور کلی شدید است، درمان مداوم برای سرکوب سیستم ایمنی برای این نوع بیماری شبیه ام اس ضروری است.

به صورت خلاصه داروهای زیر برای بهبود حال بیمار تجویز شود:

استروئیدها برای کاهش التهاب
دارویی به نام اکلو زوماب
دارو برای سرکوب سیستم ایمنی بدن مانند آزاتیوپرین، مایکوفنولات یا متوترکسات
آزاتیوپرین یا آزارام
ریتوکسیماب
تکنیک‌های توان‌بخشی، مانند فیزیوتراپی

منبع: asanteb.com

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان,

وجود حس‌های غیر طبیعی در بدن در پزشکی با عنوان پارستزی شناخته می‌شود. این حس‌ها می‌توانند شامل به صورت خارش، سوزن سوزن شدن، بی‌حسی و یا حتی سوزش باشند. این احساسات غیر عادی گاهی قبل از درد ناشی از قرار گرفتن پوست در معرض برخی از محرک‌ها یا حتی آسیب بافتی خفیف رخ می‌دهند. در انتهای دیگر طیف پارستزی، بی‌حسی است که به معنی از دست دادن حس لامسه است. پارستزی می‌تواند در هر جایی از بدن رخ دهد. اما اندام‌هایی مانند بازوها و پاها و گاها سر از جمله بخش‌هایی از بدن هستند که بیشتر دچار سوزن سوزن شدن یا بی‌حسی می‌شوند.

_ علل سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر

سوزن سوزن شدن و بی‌حسی سر و صورت معمولا به آسیب‌های عصبی موثر بر روی ستون فقرات گردنی (C1-C4) و عصب سه قلو مربوط می‌شود. هر بیماری که بر روی بخش‌های خاصی از نخاع، مغز و اعصاب تاثیر بگذارد، می‌تواند باعث سوزش و بی‌حسی شود، زیرا این ساختارها مسئول انتقال سیگنال از صورت و سر به مغز و یا رمزگشایی سیگنال ارسالی به این مناطق می‌باشند.

_ علل سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر عبارتند از:

اختلالات موثر بر روی ستون فقرات مانند فتق دیسک
بیماری‌های عصبی مثل بیماری مولتیپل اسکلروزیس (ام اس)
اختلالات عروقی مانند آترواسکلروز
عفونت‌هایی مانند مننژیت
مسمومیت، به ویژه مسوم شدن با فلزات سنگین مانند مسمومیت با سرب
صرع
تومور
آسیب‌های ناشی از وارد آمدن ضربه به سر
تغییرات متابولیک مانند هیپوکالمی

علل دیگر نیز برای سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر وجود دارد، که بعضی از آنها را در ادامه این مطلب با جزئیات بیشتر مورد بحث قرار می‌دهیم.

_ علل مربوط به عصب و مغز

اغلب علل سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر مربوط به یک بیماری عصبی است.

_ هرپس زوستر (زونا)

هرپس زوستر (زونا) به معنی واکنش مجدد ویروس آبله مرغان بر روی ریشه‌های عصبی است. این ویروس می‌تواند چندین دهه در بدن نهفته بماند. ویروس آبله مرغان پس از فعالیت مجدد، معمولا عصب سه قلو و اعصاب ستون فقرات گردنی را تحت تاثیر قرار می‌دهد. این تاثیر معمولا علائم زیر را ایجاد می‌کند:

ایجاد لکه‌های قرمز در یک طرف صورت، پوست سر و یا نیم تنه بالایی. گاهی اوقات نیز ضایعاتی وجود دارد اما سوزش احساس می‌شود.

احساس درد در ناحیه آسیب دیده
تب
سردرد
اختلال بینایی، شنوایی یا چشایی

_ نورالژی پس از هرپس

نورالژی پس از هرپس سیمپلکس عارضه‌ای است که در اثر فعال شدن تبخال رخ می‌‌دهد. این عارضه بیشتر در افراد بالای ۶۰ سال دیده می‌شود. سوزن سوزن شدن صورت، بی‌حسی یا درد ممکن است چند ماه یا حتی چند سال طول بکشد. همچنین حساسیت به لمس نیز وجود دارد و خارش نیز ممکن است وجود داشته باشد. هیچ درمانی برای این نورالژی وجود ندارد اما معمولا به مرور زمان از بین می‌رود.

_ بیماری لایم

بیماری لایم یک عفونت تلقیح شده توسط پشه آلوده به باکتری Borrelia burgdorferi است. علائم این بیماری عبارتند از:

بثورات قرمز دایره‌ای با مرکز رنگی که در عرض چند روز یا چند هفته پس از گزیده شدن توسط پشه ایجاد می‌شوند. بثورات ممکن است چند هفته روی پوست بمانند.
گاهی اوقات تب و خستگی وجود دارد.
سوزن سوزن شدن، فلج عضلات صورت، اختلالات بینایی، ضعف حافظه، درد مفاصل (به خصوص در زانو) و مشکلات قلبی که می‌توانند ماه‌ها تا سال‌ها بعد از آلودگی ظاهر شوند.

_ نورالژی عصب سه قلو

نورالژی عصب سه قلو یک اختلال مزمن عصبی ناشناخته است که اکثرا بر روی بزرگسالان تاثیر می‌گذارد.

این اختلال باعث ایجاد نشانه‌های زیر می‌شود:

درد ناگهانی و شدید صورت که از چند ثانیه تا دو دقیقه طول می‌کشد. درد با مسواک زدن، اصلاح صورت، جویدن، صحبت کردن، خندیدن، یا حتی لبخند اتفاق می‌افتد.
سوزن سوزن شدن و بی‌حسی به عنوان یک علامت هشدار‌دهنده قبل از وقوع درد می‌دهد.
علائم ممکن است به صورت اپیزودیک رخ دهند. اما تعداد وقوع و شدت آن‌ها کم کم پیشرفت می‌کند.

_ درد نوروپاتیک عصب سه قلو

این درد عارضه‌ای است که در اثر تروما، انجام خدمات دندان‌پزشکی، جراحی یا بیماری‌هایی مانند دیابت یا سکته مغزی رخ می‌دهد.

علائم این بیماری معمولا در یک طرف صورت رخ داده و شامل موارد زیر می‌شوند:

درد دائمی و خسته کننده یا سوزش
بی‌حسی و گزگز

_ مولتیپل اسکلروزیس

مولتیپل اسکلروز (MS) یک بیماری خودایمنی است که بر روی مغز، عصب و نخاع اثر می‌گذارد.

علائم این بیماری معمولا بین ۲۰ تا ۴۰ سالگی ظاهر می‌شوند و عبارتند از:

تیره شدن بینایی و یا حتی کوری که معمولا در یک چشم رخ می‌دهد
ضعف عضلانی یا فلج شدن که معمولا در یک طرف بدن رخ می‌دهد
حس‌های غیر عادی یا درد در مکان های مختلف بدن
اختلال گفتاری، افت شنوایی و عدم تعادل
مشکل در تمرکز کردن
سرگیجه
خستگی

_ صرع

در بیماری صرع، فعالیت الکتریکی غیرطبیعی در سلول‌های مغزی می‌تواند باعث تشنج شود. ممکن است سوزن شدن، بیحسی، تغییر در حس چشایی و بویایی و متعاقب آن تشنج، اسپاسم عضلانی و گاهی کاهش هوشیاری رخ دهد.

_ سندرم گلین‌باره

در سندرم گلین باره، سیستم ایمنی، معمولا چند روز یا چند هفته پس از مسمومیت تنفسی و یا مسمومیت غذایی، به اعصاب محیطی حمله می‌کند.

علائم این بیماری در عرض چند ساعت یا چند هفته شکل می‌گیرند. این علائم عبارتند از:

ضعف عضلانی و بی‌حسی که از پا شروع می‌شود و به قسمت نیم تنه بالایی و سر سرایت می‌کند.

گاهی علائم از دست یا صورت شورع می‌شوند و به پاها سرایت می‌کنند.
مشکل در کنترل مثانه و روده
درد شدید
کم شدن ضربان قلب
مشکل در حرکت دادن چشم و صورت، صحبت کردن، جویدن یا بلعیدن
مشکل تنفسی (فقط در موارد شدید)

_ میلوپاتی سیفلیتی

میلوپاتی سیفلیتی (tabes dorsalis) یکی از عوارض جانبی نادر سیفلیس درمان نشده است.

این بیماری علائم زیر را دارد:

احساسات غیرطبیعی ( دردهای رعد و برقی).
ضعف عضلانی و کاهش رفلکس بدن
کاهش قدرت هماهنگی و مشکل در راه رفتن
بیماری‌های روانی

_ علل فیزیولوژیک

_ اضطراب و حملات وحشت

سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر را زمانی می‌تواند به اضطراب نسبت داد که به سرعت پس از قرار گرفتن در معرض اضطراب ایجاد شود.

_ مواد غذایی

غذاها و نوشیدنی های مختلفی وجود دارند که می توانند منجر به سوزن سوزن شدن و بیحسی صورت و پشت سر شوند. این حالت ممکن است به آلرژی غذایی مربوط باشد که در آن سیستم ایمنی بدن به یک ماده کاملا بی‌ضرر واکنش نشان می‌دهد. علت دیگر این عارضه ممکن است مسمومیت با مواد سمی موجود در غذاها باشد.

_ علل مربوط به گردش‌خون

_ سکته مغزی و TIA

سکته مغزی زمانی رخ می‌دهد بخشی از بافت مغز به دلیل انسداد یا پارگی شریان مغزی، می‌میرد. حمله ایسکمیک گذرا (TIA) یا “مینی سکته مغزی” هنگامی رخ می‌دهد که عرضه خون به مدت کوتاهی محدود می‌شود و بافت مغز نمی‌میرد. نشانه‌های حمله ایسکمیک گذرا به‌طور ناگهانی ظاهر می‌شوند و ممکن است در عرض چند دقیقه تا چند ساعت ناپدید شوند. اما در سکته مغزی طولانی این نشانه‌ها ممکن است دائمی باشند.

ضعف صورت، بازو یا پاها که معمولا در یک طرف بدن رخ می‌دهد
مشکل در صحبت کردن، بلع و اختلالات بینایی
احساس سردرگمی و اختلال در حافظه
فلج شدن دائمی اندام‌ها

این علائم در سکته مغزی ممکن است دائمی باشند، اما برخی از آن‌ها گاها پس از چند هفته و یا چند ماه بهبود پیدا می‌کنند.

_ اختلال در گردش‌خون

در اختلال گردش‌خون وریدی، خون‌رسانی به پشت مغز (مخچه) و استخوان مغز، به علت مسدود شدن شریان‌ها قطع می‌شود.

علائم مشخص این اختلال عبارتند از:

از بین رفتن کامل قدرت بینایی
دو بینی
سرگیجه
بی تعادلی و عدم هماهنگی بین اندام‌ها
خستگی و سوزش سر
علائم دیگری که شبیه به علائم سکته مغزی هستند

_ آنژین صدری

آنژین صدری نشانه‌ای از عدم تأمین اکسیژن کافی برای قلب است. این عارضه عمدتا به علت انقباض عروق کرونر که خون را به قلب عرضه می‌کنند رخ می‌دهد.

علائم آنژین صدری به ندرت قبل از ۳۰ سالگی ظاهر می‌شوند و بسیار شبیه به علائم حمله قلبی هستند:

درد شدید یا کسل‌کننده در پشت استخوان ستون فقرات، که به وسیله فعالیت بدنی، احساسات شدید و یا سایر استرس‌ها ایجاد می‌شود. درد ممکن است چند دقیقه طول بکشد (این درد در موارد شدید تا ۳۰ دقیقه طول می‌کشد).
درد و یا بی‌حسی فک، شانه چپ، بازو یا دست
سرگیجه، تعریق، حالت تهوع و تنگی‌نفس

_ واسکولیت

سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر می‌تواند نتیجه اختلال در خون‌رسانی به اعصاب توسط انسداد در شریان‌های کوچک و متوسط ​​بدن باشد.

نام این بیماری واسکولیت است. انواع مختلفی از واسکولیت وجود دارد که برخی از آن‌ها عبارتند از:

آرتریت سلول غول پیکر
گرانولوماتوز وگنر
واسکولیت ناکروتئینی
پلی‌آرتریت ندوزا
سندرم خروجی سینه

_ علل مربوط به آسیب‌ها

_ آسیب‌دیدگی سر یا نخاع

زخم، کبودی، شکستگی جمجمه و استخوان صورت و شکستگی مهره می‌تواند اعصاب محیطی را تحت تاثیر قرار داده یا آسیب نخاعی و مغزی ایجاد کند. این آسیب‌ها از مهم‌ترین علل سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر محسوب می‌شوند. در رفتن فک ممکن است درد یا بی‌حسی در ناحیه فک و مفصل گیجگاهی فکی (TMJ) ایجاد کند. آسیب نخاعی موثر ب روی ستون‌فقرات گردنی (بالاتر از سطح C4)، ممکن است باعث سوزش و بی‌حسی سر شود.

_ علل مربوط به اختلالات ستون‌فقرات

اختلالات زیر که بر روی ستون‌فقرات گردن تاثیر می‌گذارند، می‌توانند باعث سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر شوند.

آرتریت نخاعی (اسپوندیلیت)
تنگی‌کانال نخاعی
دژنراتیو دیسک (DDD)
فتق دیسک
پوکی‌استخوان

_ سایر علل سوزن سوزن شدن و بی‌حسی صورت و پشت سر
_ رشد توده

رشد تومور (خوش خیم یا بدخیم) و یا آبسه (جمع شدن آب و چرک در ناحیه‌ای از بدن پس از عفونت) در مغز، گوش، بینی، سینوس پارانازال، دهان، غدد پاپوئیدی، ماهیچه، پوست، جمجمه، مهره یا نخاع می تواند به‌طور مستقیم بر روی عصب تاثیر بگذارد.

_ اختلالات متابولیک

اختلالات متابولیک که ممکن است باعث سوزش در هر جایی از بدن شوند عبارتند از:

غلظت غیرطبیعی کلسیم (هیپوکلسمی، هیپرکلسمی)، پتاسیم (هیپوکالمی، هیپوکالمی)، منیزیم، سدیم، ویتامین B1 (تیامین)، B6، B12، تیروکسین و آلدوسترون در خون.
هیپوگلیسمی (کاهش قندخون) که بیشتر در مبتلایان به دیابت نوع یک و مصرف کنندگان الکل رخ می‌دهد.
افزایش اوره (در نارسایی مزمن کلیه)
آمیلوئیدوز
پورفیری (اختلال ارثی یا اکتسابی است که بر روی سنتز هموگلوبین تاثیر می‌گذارد)
بیماری تیروئیدی
یائسگی

_ مصرف دارو و سموم

داروهایی مانند داروهای ضدتشنج، لوموتیل، آمیودارون، کالیسمیته، دیگوکسین، دیروکاپرول، مفاووین، ریلوزول، تترودوتوکسین، تالیوم، توپیرامات، آنتی‌رترو ویروسی، مترونیدازول و مصرف بیش از حد لیدوکائین یا SSRI (داروهای ضدافسردگی).
مصرف بیش از حد مکمل ویتامین B6
پرتودرمانی و شیمی‌درمانی
مصرف الکل باعث ایجاد پاراستزی مزمن می‌شود. ترک الکل بعد از نوشیدن طولانی مدت این ماده نیز می‌تواند موجب احساس سوزن شدن یا خارش شود.
مصرف بیش از حد تنباکو
مسمومیت با فلزات سنگین (آرسنیک، سرب، جیوه)، اکسید نیتروژن، مسمومیت سیگواترا با ماهی‌های گرمسیری، نیش مار و مونوکسید کربن.

_ علل دیگر

میگرن
عفونت‌هایی مانند HIV، جزام، هرپس سیمپلکس، هاری، زخم‌های دهانی و عفونت‌های آربیروویروس
بیماری‌های خودایمنی و بیماری موثر بر روی بافت همبند مانند آرتریت روماتوئید، لوپوس اریتماتوز سیستمی (SLE)، سندرم سیگرن
اختلالات خونی مانند ترومبوز، پلی سیتمی، ترومبوسیتوز، لوسمی و کم‌خونی خطرناک
اختلالات استخوانی و مفصلی مانند آرتریت و نرمی‌استخوان
فیبرومیالژیا
کمبود مواد مغذی مانند ویتامین B1 (بربری)، ویتامین B5 و ویتامین B12
بیماری‌های ارثی مانند بیماری رفسام، بیماری فابی، بیماری شارکوت ماری، پوتریفی، سندرم دنی براون و آتاکسی-تلانژکتازی.
ضعف در سیستم ایمنی که ممکن است با سوء‌تغذیه، عفونت HIV و دیابت کنترل نشده ارتباط داشته باشد.

منابع:

۱- پیام سلامت

۲- Postherpetic neuralgia

۳- Guillain-Barré Syndrome

۴- Numbness and tingling