نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

علائم کمبود ویتامین b1 (تیامین) و منابع آن

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه , تغذیه سالم

 

ویتامین b1 که با نام تیامین هم شناخته می‌شود، یکی از هشت ویتامین گروه b است و در فعل‌وانفعالات بسیاری از قسمت‌های بدن نقش مهم و اساسی دارد. ویتامین b1 غذای جذب‌شده در بدن را به انرژی تبدیل می‌کند و تقریبا تمامی سلول‌های بدن برای داشتن کارکرد مؤثر از آن تغذیه می‌کنند. این ویتامین به‌طور طبیعی در بدن تولید نمی‌شود، به همین خاطر باید با مصرف خوراکی‌هایی چون گوشت قرمز، آجیل و غلات کامل که از جمله منابع غنی ویتامین b1 هستند، نسبت به جذب میزان کافی از آن اقدام کرد.

کمبود ویتامین b1 بیشتر در میان مردم کشورهای جهان‌سومی و فقیرتر مشاهده می‌شود، اما صرف نظر از این مسئله، عواملی هستند که می‌توانند در کارکرد معمول بدن برای جذب این ویتامین اختلال ایجاد کنند؛ از آن جمله می‌توان به مصرف مداوم نوشیدنی‌های الکلی، کهولت سن، اچ آی وی/ایدز، دیابت و دیالیز اشاره کرد. بسیاری از افراد متوجه کمبود این ویتامین در بدن‌شان نمی‌شوند و به‌خاطر نداشتن آگاهی از این اختلال، اقدامی برای برطرف کردن آن نمی‌کنند. این مسئله ریشه در علائم و نشانه‌های کمبود ویتامین b1 در بدن دارد که تاحدودی نامحسوس‌اند و بعضا با نشانه‌های اختلالات دیگر اشتباه گرفته می‌شوند.

_ علائم کمبود ویتامین b1 در بدن
۱. از دست دادن اشتها
یکی از علائم اولیه و رایج کمبود ویتامین b1 بی اشتهایی است. به باور محققان یکی از وظایف مهم ویتامین b1 تنظیم احساسات مربوط به سیری و گرسنگی است. مرکز احساس سیری در غدهٔ هیپوتالاموس مغز (این غده به‌طور کلی مرکز اعمال غریزی‌ای چون سیری، گرسنگی، تشنگی و … است) قرار دارد و ویتامین b1 باعث کارکرد درست آن می‌شود.

در سوی دیگر اما، کمبود ویتامین b1 بدن باعث مختل شدن کارکرد معمول این قسمت از مغز می‌شود؛ برای نمونه ممکن است بدون اینکه چیزی خورده باشید، احساس سیری کنید.

آزمایش ۱۶ روزه‌ای در این رابطه بر روی موش‌های آزمایشگاهی انجام گرفت و در طول این مدت، خوراکی به این موش‌ها داده می‌شد که ویتامین b1 کافی نداشت. نتیجه آن شد که خوراک مصرفی موش‌ها به‌طور چشمگیری کاهش یافت و پس از گذشت ۲۲ روز، خوراک مصرفی‌شان نسبت به روز اول بین ۶۹ تا ۷۴ درصد کاهش پیدا کرده بود. قرار دادن دوبارهٔ میزان کافی ویتامین b1 در خوراک موش‌ها باعث شد تا به حالت عادی‌شان برگردند.

۲. خستگی
این نشانه ممکن است به‌مرور یا ‌به‌طور ناگهانی بروز پیدا کند. شدت خستگی برای هر شخص، بسته به میزان کمبود ویتامین b1 متفاوت خواهد بود (از کاهش جزئی انرژی گرفته تا خستگی مفرط). تشخیص علت اصلی خستگی کار چندان ساده‌ای نیست، چراکه اختلالات متعددی منجر به آن می‌شوند. همین مسئله باعث شده است تا بسیاری به این نکته پی نبرند که علت خستگی‌شان احتمالا کمبود ویتامین b1 است. این ویتامین در تبدیل غذای دریافتی بدن به سوخت و انرژی نقشی مهم و حیاتی دارد و کاملا منطقی است که کمبود آن باعث بروز خستگی شود؛ خستگی از دیگر نشانه‌های رایج کمبود ویتامین b1 است و نتایج تحقیقات متعدد گواه این ادعا هستند.

۳. زودرنجی
کسانی که زودرنج هستند، به‌سرعت و با هر گفته‌ای ممکن است ناراحت شوند و با احساساتی چون نگرانی و کلافگی سروکار دارند. عوامل فیزیکی و روانی و اختلالات مختلفی وجود دارند که می‌توانند این احساس را به وجود بیاورند. کمبود ویتامین b1 یکی از این اختلالات است و کسانی که از آن رنج می‌برند، معمولا در همان روزها و هفته‌های اولیهٔ بروز اختلال، دچار زودرنجی می‌شوند.

بررسی‌های انجام‌گرفته بر روی تعدادی نوزاد مبتلا به بیماری بِری‌بِری (نوعی سوءتغذیه ناشی از کمبود ویتامین b1) گواه این ادعا بوده است.

۴. اختلال در واکنش‌های غیرارادی بدن (رفلکس‌ها)
از دیگر علائم و نشانه‌های کمبود ویتامین b1 می‌توان به تحت‌تأثیر قرار گرفتن عصب‌های حرکتی اشاره کرد. کمبود این ویتامین، اگر به حال خود رها شود، باعث آسیب دیدن دستگاه عصبی خواهد شد. یکی از نتایج این آسیب، مختل شدن واکنش‌های غیرارادی معمول بدن است. اختلال ناشی از این کمبود بیشتر در زانو، مچ پا و عضله‌های سه‌سر مشاهده می‌شود. طولانی شدن مدت‌زمان کمبود این ویتامین می‌تواند منجر به از بین رفتن هماهنگی و تناسب، میان قسمت‌های مختلف بدن شود و فعالیت‌هایی چون راه رفتن تحت‌تأثیر قرار بگیرند.

۵. مورمور شدن دست‌ها و پاها
تیر کشیدن، سوزش و مورمور شدن دست و پا نشانه‌ای است که از آن با نام پارستزی (به انگلیسی Paresthesia؛ در فارسی خواب‌رفتگی و سوزن‌سوزن شدن ترجمه شده است) یاد می‌شود و ممکن است به واسطهٔ کمبود ویتامین b1 بروز پیدا کند. عصب‌های پیرامونی‌ای (منظور عصب‌هایی است که به آن بخشی از دستگاه عصبی تعلق دارند که خارج از مغز و نخاع است) که به دست‌ها و پاها می‌رسند، برای اینکه وظایف‌شان را به‌درستی انجام بدهند، به‌شدت وابسته به ویتامین b1 هستند. در صورت کمبود این ویتامین در بدن، عصب‌های پیرامونی آسیب می‌بینند و به‌دنبال آن، پارستزی بروز پیدا می‌کند.

پارستزی هم در همان دوران اولیهٔ کمبود این ویتامین خود را نشان می‌دهد و نتایج آزمایش‌های صورت‌گرفته بر روی موش‌های آزمایشگاهی آسیب دیدن عصب‌های پیرامونی را تأیید کرده است.

۶. ضعف عضلانی
ضعیف شدن کلی عضلات بدن هم اختلال نسبتا رایجی است و مشخص کردن علت اصلی آن گاهی دشوار می‌شود. در واقع هر کسی در مرحله‌ای از زندگی ممکن است برای مدتی کوتاه از این مسئله رنج ببرد، اما اگر ضعف عضلات تداوم پیدا کند و نتوان دلیل و علت قطعی آن را مشخص کرد، احتمالا ریشهٔ مشکل در کمبود ویتامین b1 است. در بسیاری از موارد مشاهده شده که کمبود این ویتامین در بدن موجب ضعف عضلات شده است. به‌علاوه، پس از تدابیر درمانی و شروع به جذب ویتامین b1 کافی برای مدتی مشخص، وضعیت جسمانی این افراد بهبود می‌یابد و ضعف عضلانی‌شان تاحدود زیادی برطرف می‌شود.

۷. تاری دید
تاری دید هم از دیگر علائم و نشانه‌های رایج کمبود ویتامین b1 است. کمبود شدید ویتامین b1 می‌تواند باعث ورم کردن عصب بینایی (یا اپتیک) شود که به‌دنبال آن، عصب‌های محیطی بینایی ملتهب می‌شوند (اختلالی که از آن با نام نوروپاتی یاد می‌شود). این اختلال باعث تاری دید و در موارد جدی‌تر، حتی نابینایی می‌شود. نتایج تحقیقات متعددی حاکی از ارتباط میان کمبود شدید ویتامین b1 با تاری دید و نابینایی بوده‌اند. به‌علاوه، شروع روند درمانی و جذب بیشتر این ویتامین، وضعیت افراد مبتلا به اختلالات این چنینی را بهتر کرده است.

۸. حالت تهوع
بروز مشکلات مربوط به دستگاه گوارشی، از علائم و نشانه‌های کمتر رایج کمبود ویتامین b1 است. هنوز از لحاظ علمی و دقیق مشخص نشده است که به چه خاطر کمبود ویتامین b1 فعالیت‌های دستگاه گوارشی را مختل می‌کند، اما بعضی از افرادی که از این اختلالات رنج می‌برده‌اند، با دریافت رژیم غذایی غنی از ویتامین b1 بهتر شده‌اند و مشکلات گوارشی‌شان برطرف شده است.

حالت تهوع ناشی از کمبود این ویتامین بیشتر در نوزادان مشاهده می‌شود.

۹. تغییر در ضربان قلب
ضربان قلب، با مشخص کردن تعداد دفعات تپیدن قلب در طول یک دقیقه مشخص می‌شود و میزان ویتامین b1 موجود در بدن می‌تواند باعث تغییر آن شود. کمبود ویتامین b1 موجب پایین آمدن سرعت ضربان قلب می‌شود.

خارج شدن سرعت ضربان قلب از حالت معمول و پایین آمدن آن می‌تواند باعث خستگی مفرط، گیجی و افزایش احتمال بیهوش شدن شود.

۱۰. تنگی‌نفس
اختلالی که به‌واسطهٔ کمبود ویتامین b1 در کارکرد معمول قلب ایجاد می‌شود، می‌تواند باعث تنگی نفس و دشوار شدن فرایند تنفس شود. کمبود ویتامین b1 منجر به بروز نارسایی‌های قلبی نیز می‌شود؛ نارسایی قلبی به این معناست که قلب، توانایی معمول پمپاژ کردن خون را از دست می‌دهد و در نتیجهٔ آن، خون کافی به اعضای بدن نمی‌رسد. این اختلال در نهایت باعث آب آوردن ریه، تنگی نفس و دشوار شدن تنفس می‌شود.

البته باید به خاطر داشت که تنگی نفس دلایل متعددی دارد و به‌تنهایی، نمی‌تواند نشانهٔ کمبود ویتامین b1 باشد.

۱۱. روان‌آشفتگی
نتایج تحقیقات متعددی حاکی از ارتباط بین کمبود ویتامین b1 با روان‌آشفتگی بوده‌اند. روان‌آشفتگی اختلالی خطرناک است که می‌تواند منجر به گیجی، کاهش سطح هشیاری و آشفتگی افکار شود. کمبود بیش از حد این ویتامین می‌تواند باعث بروز سندرم ورنیکه-کورساکوف شود؛ این سندرم متشکل از دو اختلال شبیه‌به‌هم مغزی است و حافظهٔ کوتاه‌مدت را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد. از جمله نشانه‌ها و علائم این سندرم می‌توان به روان‌آشفتگی، از دست دادن حافظه، گیجی و توهم اشاره کرد. علت ابتلای بیشتر کسانی که از سندرم ورنیکه-کورساکوف رنج می‌برند، کمبود ویتامین b1 در نتیجهٔ مصرف بیش از حد نوشیدنی‌های الکلی است. البته در برخی موارد هم کهولت سن باعث کمبود ویتامین b1 و روان‌آشفتگی می‌شود.

_ منابع ویتامین b
بهترین و مؤثرترین روش درمان کمبود ویتامین b1، استفاده از رژیم غذایی سالمی است که دارای خوراکی‌های حاوی این ویتامین باشد.

میزان ویتامین b1 مورد نیاز برای زنان ۱٫۱ و برای مردان ۱٫۲ میلی‌گرم در روز است. در ادامه می‌توانید تعدادی از خوراکی‌های غنی از ویتامین b1 را مشاهده کنید که معمولا در رژیم غذایی افرادی که از کمبود آن رنج می‌برند، لحاظ می‌شوند:

جگر گاو: صد گرم آن حاوی ۱۳٪ از میزان ویتامین b1 مورد نیاز روزانه است (برای باقی موارد به ذکر درصد اکتفا می‌شود و منظور، همین میزان، در صد گرم از مادهٔ خوراکی است)؛
لوبیای سیاه پخته‌شده: ۱۶٪؛
عدس پخته‌شده: ۱۵٪؛
ماکادمیا یا فندق استرالیایی خام: ۸۰٪؛
ادامامه (نوعی سویای نارس است که در غلافش پخته می‌شود و به‌صورت خوراکی مصرف می‌شود): ۱۳٪؛
مارچوبه: ۱۰٪؛
غلات صبحانهٔ غنی‌سازی‌شده از این ویتامین: ۱۰۰٪.

غذاها و خوراکی‌های متعدد دیگری چون ماهی، گوشت قرمز، آجیل و تخمه هم هستند که در آن‌ها میزان نسبتا کمی از ویتامین b1 وجود دارد، به همین خاطر بیشتر افراد، بدون نیاز به استفاده از داروهای مکمل، می‌توانند نیاز روزانه‌شان به این ویتامین را برآورده کنند.

در پایان بهتر است به این مسئله اشاره شود که کهولت سن و اختلالاتی چون دیابت که در ابتدای مقاله به بعضی از آن‌ها اشاره شد، احتمال کمبود ویتامین b1 را به‌طور قابل‌ملاحظه‌ای افزایش می‌دهند و در صورت تجربهٔ این مسائل، باید دقت بیشتری به رژیم غذایی داشت و از مکمل‌های حاوی این ویتامین استفاده کرد تا از بروز علائم و نشانه‌های کمبود ویتامین b1 جلوگیری کنید؛ کمبودی که نشانه‌هایی شبیه به نشانه‌های برخی اختلالات و بیماری‌های دیگر دارد و بعضا شناسایی آن کار دشواری می‌شود. اگر کمبود این ویتامین در شما تشخیص داده شد، به هیچ عنوان ناامید نشوید، چراکه با رژیم غذایی مناسب و مصرف مکمل‌های غذایی می‌توان آن را برطرف کرد.

منابع:

۱- chetor.com

۲- healthline.com

0
نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

دارونامه؛ باکلوفن چیست

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان, دارونامه

 

باکلوفن (به انگلیسی: Baclofen)
رده دارویی: مشتقات کلروفنیل
رده درمانی: شل‌کننده عضلات اسکلتی
اشکال دارویی: قرص روکش دار ۱۰ میلی گرمی و ۲۵ میلی گرمی

_ مکانیسم اثر
باکلوفن اثر شل‌کنندهٔ عضلات اسکلتی خود را از طریق مهار انتقال رفلکس‌های منوسیناپسی و طح نخاع اعمال می‌کند.
نکاتی از فارماکولوژی کاتزونگ: باکلوفن یک اسپاسمولیتیک مؤثر در سطح نخاع است که آگونیست GABA (گیرنده نوع b) به‌شمار می‌آید. باکلوفن جزو اسپاسمولیتیک‌های مؤثر بر اسپاسم مزمن است.

_ موارد مصرف
درمان اسپاستیسیتی یا اسپاسم عضلانی در مولتیپل اسکلروزیس و سایر ضایعات نخاعی
باکلوفن در درمان نوعی از میگرن که با اسپاسم شدید سلول‌های مغزی همراه است به کار می‌رود و صرف‎نظر از عوارض آن بسیار کارآمد است. باکلوفن همچنین در درمان سکسکه هم کاربرد دارد. مطالعات نشان داده اند که باکلوفن در درمان وابستگی به الکل (Alcohol dependence)و نشانگان ترک الکل (Alcohol withdrawal syndrome) با مهار نشانه‌های ترک و اشتیاق به مصرف الکل، مؤثر است. مصرف باکلوفن برای رفع گرفتگی عضلات پس از ورزش غیر مؤثر است .

تذکر مهم

وقتی برای انجام دادن فعالیت‌هایی خاص به تمرکز ماهیچه‌‌ای نیاز دارید تا در حرکات‌تان تعادل داشته باشید، باکلوفن مصرف نکنید. در ضمن پیش از رانندگی و کار با انواع ماشین‌آلات بررسی کنید که داروی باکلوفن چه اثری روی شما می‌گذارد. اگر دچار خواب‌آلودگی می‌شوید، هنگام کار با ماشین‌آلاتی که دقت زیاد لازم دارند، این قرص را مصرف نکنید.

همچنین مصرف باکلوفن را به‌طور ناگهانی قطع نکنید، در غیر این صورت ممکن است علائم ناخوشایندی را تجربه کنید.

نکات مهم پیش از مصرف باکلوفن

اگر به باکلوفن حساسیت دارید، نباید آن را مصرف کنید. همچنین در صورت مبتلا بودن به هریک از مشکلات زیر، پزشک خود را در جریان بگذارید:

بیماری‌های کلیوی؛
زخم معده؛
صرع یا اختلال‌های تشنجی دیگر؛
بیماری پارکینسون، فلج مغزی، اختلال‌های روماتیسمی؛
اختلال‌های ذهنی مانند شیزوفرنی یا اختلال دوقطبی؛
دیابت؛
پرفشاری خون؛
سکته مغزی یا وجود لخته خون؛
یا در حال مصرف داروهای مسکن (اپیوئید) هستید.

استفاده از باکلوفن ممکن است خطر ایجاد کیست تخمدان را افزایش دهد. اگر مستعد ابتلا به کیست هستید، با پزشک‌تان مشورت کنید.

هنوز اثر باکلوفن روی زنان باردار بررسی نشده است؛ اما اگر باردار هستید یا در دوران مصرف این دارو باردار شدید، حتما پزشک‌تان را مطلع کنید.

در ضمن مشخص نیست که آیا باکلوفن از طریق شیر مادر به کودک شیرخوار منتقل می‌شود و به او صدمه می‌زند یا نه. با این حال اگر نوزادتان را شیر می‌دهید، پیش از مصرف باکلوفن حتما با پزشک‌تان در این خصوص مشورت کنید.

کودکان زیر ۱۲ سال نباید از این دارو استفاده کنند.

_ روش مصرف باکلوفن و نکات مربوط به آن

روش دقیق مصرف این دارو توسط پزشک تعیین می‌شود. مطابق با دستورات نسخهٔ تجویزی‌تان این دارو را مصرف کنید. گاهی‌اوقات پزشک، برای رسیدن به بهترین نتیجه، مقدار مصرف دارو را تغییر می‌دهد. نباید باکلوفن را بیشتر یا کمتر از مقدار توصیه‌شده مصرف کنید.

سوسپانسیون خوراکی (مایع) باکلوفن را پیش از مصرف کاملا تکان دهید. سپس با استفاده از سرنگ مدرج یا ابزارهایی که مقدار دقیق دارو را تعیین می‌کنند، آن را مصرف کنید (هرگز از قاشق استفاده نکنید).

اگر علائم و ناراحتی‌های ماهیچه‌ای‌ شما بهتر نشد یا حتی بدتر شد، حتما به پزشک مراجعه کنید. البته مصرف این دارو را نباید به یک‌باره قطع کرد، زیرا ممکن است به علائم ناخوشایندی مانند توهم یا تشنج مبتلا شوید. توقف مصرف این دارو باید با کمک پزشک انجام شود.

باکلوفن باید در دمای اتاق نگهداری شود و از رطوبت و حرارت دور بماند.

_ فراموش کردن یک نوبت مصرف داروی باکلوفن

به محض اینکه به یاد آوردید، دارویتان را مصرف کنید. اما اگر به مصرف نوبت بعدی دارو نزدیک شده‌اید، صبر کنید و در نوبت بعدی، دارویتان را مصرف کنید. به‌جای نوبت فراموش‌شده هرگز داروی اضافی نخورید.

_ مصرف بیش از حد مجاز دارو

هنگام مصرف بیش از حد مجاز دارو، به‌سرعت خود را به اورژانس برسانید.

از علائم مصرف بیش از حد مجاز دارو، می‌توان به ضعف عضلات، استفراغ، سرگیجه، باز یا بسته شدن مردمک چشم، تنفس ضعیف یا کوتاه، تشنج یا به کما رفتن اشاره کرد.

_ مواقع پرهیز از مصرف باکلوفن

همان‌طور که گفته شد، هنگامی که به تونوس ماهیچه‌ای نیاز دارید، نباید این دارو را مصرف کنید. معمولا تونوس ماهیچه‌ای نامناسب، فرد را از نظر حرکتی و تعادل به خطر می‌اندازد.

مصرف نوشیدنی‌های الکلی، همزمان با مصرف این دارو عوارض جدی و خطرناکی دارد. همچنین باکلوفن اثر بدی روی قدرت تفکر و واکنش‌هایتان می‌گذارد. اگر قصد رانندگی یا انجام کارهایی را دارید که نیازمند دقت و هوشیاری هستند، مراقب باشید.

_ عوارض قرص باکلوفن

عارضه جانبی رایج این دارو، سرگیجه است و از عوارض دیگر آن می‌توان به ضعف عضلانی، گیجی، سردرد و تهوع اشاره کرد. در ادامه، فهرست کاملی از عوارض جانبی داروی باکلوفن ارائه شده است.

باکلوفن به شکل پودر یا قرص‌های خوراکی تهیه می‌شود. برای درست کردن سوسپانسیون (مایع) باکلوفن، از پودر این دارو استفاده می‌شود. این دارو به صورت تزریق درون نخاع هم استفاده می‌شود.

باکلوفن می‌تواند عوارض ناخوشایندی به همراه داشته باشد. البته تمام این عوارض ممکن است رخ ندهند، اما با رخ دادن هر کدام از آنها باید فورا به پزشک‌تان مراجعه کنید.

_ عوارض جانبی نادر یا کمتر شایع

ادرار تیره یا خون‌آلود؛
درد قفسه سینه؛
غش کردن؛
توهم (دیدن یا شنیدن چیزهایی که وجود ندارند)؛
افسردگی روحی یا دیگر تغییرات خلقی؛
زنگ زدن یا وزوز گوش؛
جوش یا خارش پوستی؛
علائم ناشی از مصرف بیش از حد مجاز؛
دوبینی یا تاری دید؛
تشنج؛
ضعف شدید عضلانی؛
تنگی نفس یا به سختی نفس کشیدن؛
استفراغ.

برخی از عوارض جانبی باکلوفن آن‌قدر جدی نیستند که لازم باشد به پزشک مراجعه کرد. این عوارض در طول مدت درمان، وقتی که بدن، خود را با دارو تطبیق می‌دهد، به‌مرور برطرف می‌شوند. همچنین در صورت نبود پزشک، پرستارهای متخصص هم می‌توانند روش‌های پیشگیری یا کاهش برخی از این عوارض را به شما آموزش دهند.

_ عوارض شایع‌ هنگام مصرف بیش از حد دارو

گیجی؛
سرگیجه یا سبکی سر؛
خواب‌آلودگی؛
تهوع؛
ضعف غیرمعمول به‌ویژه ضعف عضلانی؛
عوارض نادر هنگام مصرف داروی بیش از حد مجاز؛
درد شکمی یا معده یا نارحتی در این قسمت از بدن؛
عدم تعادل، لرزش یا داشتن مشکلات دیگر در کنترل ماهیچه‌ها؛
یبوست؛
اسهال؛
ایجاد اشکال یا درد هنگام ادرار یا کاهش مقدار ادرار؛
تکرر یا ناتوانی در کنترل ادرار؛
سردرد؛
بی‌اشتهایی؛
فشار خون پایین؛
درد مفاصل یا عضلانی؛
احساس کرختی یا مورمور شدن در دست‌ و پاها؛
تپش شدید ضربان قلب؛
مشکلات جنسی در مردان؛
مشکلات گفتاری؛
گرفتگی بینی؛
ورم قوزک‌های مچ پا و دست؛
اشکال در به خواب رفتن؛
سفتی بی‌دلیل ماهیچه‌ها؛
هیجان غیرمعمول؛
خستگی غیرمعمول؛
اضافه وزن.

پس از متوقف کردن مصرف قرص باکلوفن ممکن است هنوز برخی از عوارض باقی بمانند. اگر هر یک از عوارض زیر حتی پس از قطع مصرف این دارو، برطرف نشدند، فورا با پزشک معالج‌تان تماس بگیرید:

تشنج؛
توهم؛
افزایش اسپاسم، گرفتگی یا سفتی در ماهیچه‌ها؛
تغییرات روحی یا خلق‌وخو؛
اضطراب یا بی‌قراری غیرمعمول.

_ تداخل دارویی باکلوفن
مصرف باکلوفن همراه با داروهای دیگر موجب خواب‌آلودگی یا کندی تنفس می‌شود و می‌تواند عوارض جانبی خطرناکی به وجود آورد یا حتی موجب مرگ شود.

اگر هریک از داروهای زیر را مصرف می‌کنید، پزشک‌تان را مطلع سازید:

مسکن‌های اپیوئیدی؛
قرص‌های خواب آور؛
شل‌کننده ماهیچه‌ها؛
داروهای ضد افسردگی، اضطراب یا اختلال دوقطبی؛
داروهای تشنج؛
داروهای فشار خون.

از داروهای دیگر که با قرص باکلوفن دچار تداخل می‌شوند، می‌توان به ویتامین‌ها و داروهای گیاهی اشاره کرد.

کلام آخر

یادتان باشد که باکلوفن را از دسترس کودکان، دور نگه د‌ارید و هرگز مصرف آن را به دیگری توصیه نکنید. در ضمن، این دارو را حتما با نظر پزشک مصرف کنید.

 

منابع:

۱- chetor.com

۲- drugs.com

۳- wikipedia.org

0
نوشته شده توسط بهنوش فرجی

تغذیه کودک با شیر مادر حداقل به مدت ۶ ماه

بهنوش فرجی , بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , بهداشت کودکان , والدین موفق , بارداری و زایمان

 

به گزارش سایت سازمان بهداشت جهانی ( who.int )

شیر مادر غذای کامل برای نوزادان است.
در مورد آن فکر کنید: طبیعت مادر بیش از ۲٫۵ میلیون سال برای کشف این موضوع داشته‌است. شیر مادر شامل ترکیب کامل چربی, پروتئین و کربوهیدرات برای نوزادان در حال توسعه است. در آن حاوی موادی محافظ است که به او مصونیت می‌بخشد. و یک روش بی‌نظیر برای تامین غذای ایده‌آل برای رشد و سلامت نوزاد است. و همین‌طور بخش جدایی‌ناپذیر در فرآیند تولید مثل برای سلامت مادران می‌باشد. در مراحل اولیه زندگی نوزاد، شیر مادر همه نیازهای غذایی کودک را برآورده می‌سازد. هیچ ماده غذایی یا سیال‌های دیگری از جمله آب ضروری نیست. (شیر مادر ۸۸ % آب است که بیش از ارضای نیاز کودک است).
یک گزارش به نام تغذیه کودکان و نوزادان توسط سازمان بهداشت جهانی صورت گرفت که تحقیقات نشان می‌دهد که نوزادان باید به‌طور انحصاری حداقل برای ۶ ماه اول زندگی خود از شیر مادر تغذیه شوند. و پس از آن نوزادان باید غذای مکمل خود را با ادامه شیردهی به ۲ سال از آن دریافت کنند.
زیرا میکروبیوتای بدن نوزادان در هنگام تولد به درستی عمل نمی‌کند. با این حال، برخی از مطالعات اخیر نشان داده‌اند که نوزادان ممکن است قبل از تولد در معرض برخی از باکتری‌ها باشند. در طول دو سال اول زندگی، باکتری‌های روده در بدن نوزاد به‌طور مداوم در حال رشد است.

و مطالعه‌ایی که در هند انجام شد نشان می‌دهد کودکانی که ۶ ماه اول زندگی خود از شیر مادر تغذیه می‌کنند در آن‌ها مرگ‌ومیر ناشی از اسهال و ذات‌الریه به یک سوم کاهش یافته است. بسیاری از مطالعات نشان داده‌اند که نوزادانی که از شیر خشک برای تغذیه استفاده می‌کنند، دارای میکروبیوتا تغییر یافته هستند. روده این کودکان دارای بیفیدوباکتریوم کمتری نسبت به روده نوزادانی است که از شیر مادر تغذیه می‌کنند.
تغذیه با شیر مادر با کاهش میزان آلرژی، چاقی، اسهال و سایر بیماری‌هایی که ممکن است به دلیل تغییر در میکروبیوتاسیون روده رخ دهند، ارتباط دارد. و شیر مادر باعث پیشرفت حسی و شناختی می‌شود و نوزاد را در برابر بیماری‌های عفونی و مزمن محافظت می‌کند. کودکانی که از شیر مادر تغذیه نمی‌کنند اختلالات حاد و مزمن در آن‌ها افزایش می‌یابد. بیماری‌های بلندمدتی چون آسم، دیابت نوع ۱، بیماری‌های سلیاک، بیماری کرون (به انگلیسی: Crohn’s disease) یکی از بیماری‌های التهابی روده‌ست، لوسمی کودکان. و در دیگر مطالعات نشان می‌دهد چاقی, فشارخون بالا و بیماری‌های قلبی در این کودکان شایع‌تر است.

در شش‌ماهگی، نیاز به افزایش انرژی نوزاد از انرژی ارائه‌شده توسط شیر مادر بیشتر می‌شود و شیر مادر به تامین مواد غذایی بالاتر از غذاهای مکمل ادامه می‌دهد و همچنین عامل حفاظتی در برابر بیماری کودکان است و باعث می‌شود خطر بیماری‌های مزمن بعدا در زندگی را کاهش یابد.

سارمان بهداشت جهانی شیردهی تا دو سالگی توصیه می‌کند،  زیرا ۵۰ درصد دریافت کالری از شش ماهگی تا ۱۲ ماهگی است. و یک سوم دریافت کالری از ۱۲ ماهگی تا ۲۴ ماهگی می‌باشد.

سازمان بهداشت جهانی و یونیسف از سال ۱۹۹۲ برنامه‌ایی را ترتیب دادند در  بیمارستان‌ها  برای تقویت شیوه‌های زایمان برای حمایت از تغذیه با شیر مادر. که پایه و اساس BFHI می‌باشد. که در این برنامه ده مرحله برای توصیف تغذیه کودک از شیر مادر و ۴۰ ساعت مشاوره برای حفاظت، ارتقاء و حمایت از تغذیه با شیر مادر.

منبع: who.int

 

0
نوشته شده توسط شیرین کریمی

خشکی چشم از دیدگاه کلینیک مایو ( Mayo Clinic )

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان. , شیرین کریمی

 

خشکی چشم بیماری شایعی است و زمانی رخ می‌دهد که اشک‌ها قادر به تأمین رطوبت مورد نیاز برای چشم نباشند. به دلایل بسیاری ممکن است میزان اشک انسان ناکافی بشود. برای مثال، اگر به میزان کافی اشک تولید نشود یا اگر اشکِ تولیدشده کیفیت پایینی داشته باشد خشکی چشم ایجاد می‌شود.

خشکی چشم باعث بروز ناراحتی‌هایی می‌شوند، برای مثال فردِ دچار خشکی چشم ممکن است احساس سوزش و خارش چشم داشته باشد. و ممکن است افراد تحت شرایط خاصی به خشکی چشم مبتلا شوند، مثلا در هواپیما، در اتاق تهویۀ هوا، هنگام دوچرخه‌سواری یا پس از چند ساعت نگاه کردن به صفحه مانیتور کامپیوتر چشم دچار خشکی شود.

درمان‌های موجود برای خشکی چشم می‌توانند فردی که از این عارضه رنج می‌برد را درمان کنند. این درمان‌ها شامل تغییرات در سبک زندگی و به کار بردن قطره‌های چشم است. به احتمال زیاد لازم است اقداماتی را برای کنترل و از بین بردن علائم خشکی چشم، برای مدت نامحدود، انجام دهید.

_ نشانه‌ها

علائم و نشانه‌های خشکی چشم که به‌طور معمول بر روی هر دو چشم اثر می‌گذارند عبارتند از:

  • احساس خارش، سوزش یا خراشیدگی در چشم‌ها
  • چسبناک‌شدن مادۀ مخاطی درون یا اطراف چشم‌ها
  • حساسیت به نور
  • قرمزی چشم‌ها
  • داشتن این احساس که چیزی در چشم رفته است.
  • مشکل‌داشتن در استفاده از لنز سخت
  • مشکل‌داشتن در رانندگی در شب
  • چشم‌های اشک‌آلود، که خود واکنش بدن در برابر سوزش چشم‌های خشک است
  • تاری دید یا خستگی چشم

_ چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنید

اگر برای مدت طولانی علائم و نشانه‌های خشکی چشم، مثلاً قرمزی، سوزش، خستگی یا دردناک‌بودن چشم‌ها را در خود مشاهده کردید به پزشک مراجعه کنید. پزشک شما می‌تواند تشخیص بدهد که چه چیزی باعث ناراحتی چشم شما شده است و در صورت نیاز شما را به متخصص چشم ارجاع می‌دهد.

_ علّت خشکی چشم

غدد اشک‌آور و مجاری اشک

خشکی چشم ناشی از نبود اشکِ کافی است. اشک انسان ترکیبی پیچیده از آب، مواد چربی و مادۀ مخاطی است. این مخلوط چشم انسان را نرم و شفاف می‌سازد و به محافظت از چشم‌ها در برابر عفونت کمک می‌کند.

برای برخی از افراد علّت خشکی چشم کاهش تولید اشک است. برای برخی دیگر افزایش تبخیر و اتلاف اشک و یا عدم تعادل در ساخت و ترکیبِ مواد تشکیل‌دهندۀ اشک است.

کاهش تولید اشک

وقتی چشم انسان نمی‌تواند به میزان کافی اشک تولید کند خشکی چشم ایجاد می‌شود. اصطلاح پزشکی برای خشکی چشم، «کراتوکونژکتیویتیس سیکا» (keratoconjunctivitis sicca) است. علل شایع کاهش تولید اشک عبارتند از:

  • افزایش سن
  • شرایط پزشکی/دارویی خاص مثل دیابت، آرتریت روماتوئید، لوپوس، سخت‌شدن پوست یا اسکلرودرمی، التهاب یا سندروم سوگرن، اختلالات تیروئید و کمبود ویتامین A
  • مصرف برخی از داروها مانند آنتی‌هیستامین‌ها، داروهای دکونژستانت که احتقان یا ورم را از بین می‌برند، درمان جایگزینی هورمون، داروهای ضدافسردگی، داروهای افزایش فشار خون، داروهای درمان جوش و آکنه و داروهای ضد بارداری و پارکینسون.
  • لیزر چشم، البته علائم مربوط به خشکی چشم به دلیل لیزر چشم موقت است.
  • آسیب غدد چشمی به دلیل التهاب یا رادیوتراپی و اشعه

افزایش تبخیر اشک

علل شایع افزایش تبخیر اشک عبارتند از:

  • باد، دود یا هوای خشک
  • کم پلک زدن که معمولاً زمانی رخ می‌دهد که فرد تمرکز می‌کند، مانند زمان مطالعه، رانندگی یا کارکردن با کامپیوتر
  • مشکلات پلکی، به خارج برگشتن پلک‌ها که باعث نمایان شدن ملتحمه پلکی میشود یا اکتروپیون و برگشتن پلک چشم به داخل یا اینتروپیون

عدم تعادل در مواد ترکیبی اشک

غشای اشک دارای سه لایۀ اصلی است: روغن، آب و مخاط. هر کدام از این سه لایه دچار مشکل بشود خشکی چشم ایجاد می‌شود. برای مثال غدد اشکی کوچکی در لبۀ پلک‌ها (غدد میبومیوس) که غشای روغن را تولید می‌کند ممکن است بسته شوند. مسدود شدن غدد میبومیوس بیشتر در میان افرادی که دچار التهاب لبۀ پلک‌ها (بلفاریتیس)، آکنه روزاسه یا اختلالات پوستی هستند رخ می‌دهد.

_ عوامل خطرزا

عواملی که باعث می‌شود احتمال خشکی چشم در فرد بالا برود عبارتند از:

  • داشتن سن بیش از ۵۰ سالگی. با بالا رفتن سن تولید اشک کمتر می‌شود. خشکی چشم در افراد بالای ۵۰ سال رایج‌تر است.
  • خشکی چشم و کمبود اشک در زنان شایع‌تر است، به خصوص اگر تجربۀ تغییرات هورمونی ناشی از بارداری، مصرف قرص‌های ضدبارداری یا یائسگی را داشته باشد.
  • رژیم غذایی که در آن ویتامین A کم باشد، ویتامین A در جگر سیاه، هویج و کلم بروکلی یا اسیدهای کم‌چرب اُمگا-۳  که در ماهی، گردو و روغن‌های گیاهی یافت می‌شوند.
  • استفاده از لنز سخت

_ عوارض و مشکلات

افرادی که خشکی چشم دارند ممکن است دچار عوارض زیر بشوند:

  • عفونت‌های چشم. اشک چشم از سطح چشم در برابر عفونت‌ها محافظت می‌کند. بدون میزان کافی اشک ممکن است خطر ابتلا به عفونت چشم بالا برود.
  • آسیب به سطح چشم. اگر خشکی چشم درمان نشود ممکن است به التهاب چشم، خراش روی سطح قرنیه، زخم قرنیه و مشکلات در بینایی منتهی بشود.
  • کاهش کیفیت زندگی. خشکی چشم می‌تواند در انجام فعالیت‌های روزمره، مانند مطالعه، اختلال ایجاد کند.

_ پیشگیری

اگر دچار خشکی چشم باشید به موارد و موقعیت‌هایی که احتمالاً باعث ایجاد علائم خشکی چشم شده‌اند توجه داشته باشید، آن موارد و موقعیت‌ها را بشناسید و برای پیشگیری از خشکی چشم راه‌هایی را برای دوری کردن از آنها بیابید. برای نمونه:

  • از دمیدن هوا در چشم دوری کنید. چشم خود را به طور مستقیم روبه‌روی سشوار، بخاری اتوموبیل، تهویه هوا یا پنکه قرار ندهید.
  • به هوا رطوبت اضافه کنید. در فصل زمستان یک دستگاه رطوبت‌ساز می‌تواند هوای خشک داخل اتاق را مرطوب کند.
  • از عینک آفتابی قوس‌دار و منحنی یا دیگر عینک‌های محافظ چشم استفاده کنید. می‌توان یک پوشش امن به بالا و دو کنارۀ عینک اضافه کرد تا از ورود باد و هوای خشک به داخل چشم جلوگیری کند. در موقع خرید عینک دربارۀ این نوع پوشش‌ها سوال کنید.
  • در طی انجام کارهای طولانی مدت به چشم‌های خود استراحت بدهید. اگر مطالعه می‌کنید یا کاری را انجام می‌دهید که نیاز به تمرکز چشمی دارد با وقفه‌های منظم به چشم خود استراحت بدهید. چند دقیقه چشم‌ها را ببندید. یا چند ثانیه به طور مکرر پلک بزنید تا اشک به طور یکسان بر روی سطح چشم‌تان پخش بشود.
  • از محیط اطراف خود آگاه باشید. در مناطق مرتفع، مناطق بیابانی و هواپیما هوا می‌تواند بسیار خشک باشد. وقتی در چنین محیطی زمان خود را سپری می‌کنید بستن چشم‌ها برای چند دقیقه به طور منظم و به منظور به حداقل رساندن تبخیر اشک‌ می‌تواند بسیار مفید باشد.
  • صفحه نمایش کامپیوتر خود را پایین‌تر از سطح تراز دید چشم خود قرار دهید. اگر صفحه نمایش کامپیوتر شما بالاتر از سطح دید چشم باشد برای دیدن صفحه نمایش چشم‌تان را بیش از حد باز می‌کنید. صفحه نمایش کامپیوتر را پایین‌تر از تراز دید قرار دهید تا مجبور نباشید چشم‌تان را زیاد باز کنید. این کار باعث می‌شود تبخیر اشک مابین پلک‌زدن‌ها با سرعت کم‌تری صورت بگیرد.
  • از سیگار کشیدن و دود دوری کنید. اگر سیگار می‌کشید از پزشک خود راهکاری را بخواهید که احتمالاً برای ترک سیگار در شما مؤثرتر است. اگر سیگار نمی‌کشید از افراد سیگاری دوری کنید. دود می‌تواند خشکی چشم را افزایش دهد.
  • به طور منظم از اشک مصنوعی استفاده کنید. اگر به خشکی چشم مزمن مبتلا هستید حتی در مواقعی که چشم شما مشکلی ندارد هم از قطره‌های چشمی استفاده کنید تا رطوبت آنها را حفظ کنید.

_ تشخیص

آزمایش‌ها و روش‌هایی که می‌توانند برای تشخیص علّت خشکی چشم به کار روند عبارتند از:

  • آزمایش جامع چشم. آزمایشی که شامل تاریخچۀ کاملی از وضعیت سلامتی بدن و سلامتی چشم فرد می‌شود و به پزشک کمک می‌کند که علّت اصلی خشکی چشم را تشخیص بدهد.
  • اندازه‌گیری حجم اشک چشم. ممکن است پزشک با استفاده از آزمایش شیرمر میزان تولید اشک را اندازه بگیرد. در این آزمایش نوارهای کاغذ‌ی خشک کن زیر پلک پایین قرار داده می‌شوند. پس از پنج دقیقه پزشک میزان اشک تولیدشده‌ای را که نوار جذب کرده است را اندازه می‌گیرد.
  • تعیین کیفیت اشک. در آزمایش‌های دیگر از قطره‌های چشمی با رنگ‌های مخصوص برای تعیین وضعیت سطحی چشم استفاده می‌کنند. پزشک به دنبال الگوهای تغییر رنگ در قرنیه و اندازه‌گیری اینکه جقدر زمان می‌برد تا اشک تبخیر شود است.

_ درمان

برای بیشتر افراد با خشکی چشم گاه به گاه یا خفیف استفاده از قطره‌های بدون نسخۀ اشک مصنوعی کفایت می‌کند. اگر علائم و نشانه‌ها دائمی و جدی‌تر باشد باید گزینه‌های درمانی دیگر را انتخاب کنید. آنچه انجام می‌دهید بستگی به علّت خشکی چشم شما دارد.

برخی از درمان‌ها بر روی برگرداندن یا مدیریت وضعیت یا عاملی تمرکز می‌کنند که باعث خشکی چشم شده‌اند. درمان‌های دیگر می‌توانند کیفیت اشک را بهبود ببخشند و یا از خشک‌ شدن سریع اشک‌ چشم جلوگیری کنند.

_ درمان علّت اصلی خشکی چشم

در برخی از موارد درمان یک مسئلۀ اساسی در سلامتی فرد می‌تواند نشانه‌ها و علائم خشکی چشم را از بین ببرد. برای مثال، اگر مصرف یک دارو باعث خشکی چشم شده است ممکن است پزشک داروی دیگری را به جای آن برای فرد تجویز کند، دارویی که عارضۀ جانبی آن خشکی چشم نباشد.

اگر فرد دچار بیماری پلکی باشد، مانند برگشتن پلک‌ها به خارج (اکتروپیون) ممکن است پزشک فرد را به یک جراح چشم که متخصص جراحی پلاستیک پلک (جراح اکولوپلاستیک) است ارجاع دهد. یا اگر فردی دچار رماتیسم مفاصل است ممکن است پزشک او را به روماتولوژیست ارجاع دهد.

_ داروها

داروهای تجویزی که برای درمان خشکی چشم استفاده می‌شوند عبارتند از:

  • داروهای کاهش التهاب پلک چشم. التهاب در لبۀ پلک‌ها می‌تواند مانع ترشح روغن به داخل اشک شود. برای کاهش التهاب پزشک ممکن است آنتی‌بیوتیک تجویز کند. آنتی‌بیوتیک برای خشکی چشم معمولاً از راه دهان مصرف می‌شوند، هرچند برخی از آنتی‌بیوتیک‌ها به شکل قطره‌های چشمی یا پماد استفاده می‌شوند.
  • داروهای کنترل التهاب قرنیه. التهاب روی سطح چشم فرد (قرنیه) ممکن است با تجویز قطره‌های چشمی که حاوی داروی سایکلوسپورین سرکوب‌کنندۀ ایمنی (با نام تجاری RESTASIS) هستند یا کورتیکواستروئیدها مهار شوند. کورتیکواستروئیدها برای استفادۀ بلندمدّت مفید نیستند و ممکن است عوارض جانبی داشته باشند.
  • داروهایی که درون چشم قرار داده می‌شوند مانند اشک‌های مصنوعی عمل می‌کنند. اگر فرد مبتلا به خشکی چشم متوسط تا شدید باشد و اشک‌های مصنوعی کمکی در رفع خشکی چشم نکنند، راه درمانی دیگر یک مادۀ دارویی کوچک شبیه یک دانه برنج شفاف است. فرد روزی یک مرتبه داروی هیدروکسی پروپیل سلولز را میان پلک پایین و کرۀ چشم خود قرار می‌دهد. این ماده به آرامی حل می‌شود و تبدیل به ماده‌ای می‌شود که در قطره‌های چشم برای چرب کردن چشم استفاده می‌شوند.
  • داروهای محرک اشک. داروهایی که کولینرژیک (پیلوکارپین، سویملین) نامیده می‌شوند به افزایش تولید اشک کمک می‌کنند. این داروها به شکل قرص، ژل یا قطره‌های چشمی موجود هستند. عوارض جانبی ممکن در هنگام مصرف این داروها عرق کردن است.
  • قطره‌های چشمی که از خون انسان ساخته می‌شوند. به این نوع قطره‌های چشم قطره‌های سرم خون اتولوگ گفته می‌شود. اگر فرد دچار خشکی چشم شدید باشد و به داروهای دیگر پاسخ نداده است این قطره‌ها می‌تواند یک راه درمان باشند. برای ساختن این قطره‌های چشم نمونه‌ای از خون فردِ مبتلا به خشکی پشم گرفته می‌شود و فراوری می‌شود و سلول‌های قرمز خون در آن زدوده می‌شود و سپس با محلول نمک مخلوط می‌شود.

_ روش‌های دیگر

روش‌های دیگری که ممکن است برای درمان خشکی چشم به کار برود عبارتند از:

  • بستن مجاری اشک برای کاهش از دست دادن اشک. ممکن است پزشک این درمان را برای متوقف کردن زدودن بسیار سریع اشک‌ها از داخل چشم پیشنهاد کند. این درمان با بستن کامل مجاری اشکی انجام می‌شود که به طور معمول باعث از بین رفتن اشک‌ها می‌شوند.

پلاگ‌های اشکی (punctal plugs) می‌توانند مجاری اشک را ببندند. این پلاگ‌ها قابل حذف شدن هستند. همچنین مجاری اشک را می‌توان با استفاده از روشی که در آن از حرارت استفاده می‌کنند بست. این روش راه حلی دائمی است که داغ‌زنی حرارتی نام دارد.

  • استفاده از لنزهای سخت مخصوص. از پزشک خود دربارۀ لنزهای سخت طراحی‌شدۀ جدیدتر برای کمک به خشکی چشم سوال کنید.

برخی از افراد مبتلا به خشکی شدید چشم ممکن است لنزهای سخت مخصوصی را برای محافظت از سطح چشم‌ها و حفظ رطوبت استفاده کنند. اینها لنزهای اسکلرال یا لنزهای بانداژ نام دارند.

  • گشودن غدد چربی. استفاده از ماسک‌های چشمی یا کمپرس گرم می‌تواند به تمیزکردن غدد چربیِ مسدودشده کمک کنند. دستگاه نوسان حرارتی راه دیگری برای باز کردن غدد بسته‌شدۀ چربی هستند اما مشخص نیست که این روش آیا نسبت به کمپرس گرم مزایایی دارد یا خیر.
  • استفاده از نوردرمانی و ماساژ پلک. تکنیکی که نوردرمانی با پالس شدید نام دارد و به دنبال آن ماساژ پلک‌ها صورت می‌گیرد در کمک به درمان خشکی چشم شدید مؤثر است.

_ شیوۀ زندگی و درمان‌های خانگی

شاید بتوان با شستن منظم و مکرر چشم و استفاده از قطره‌های چشم و دیگر داروهای بدون نسخه پزشک (OTC) که باعث مرطوب شدن چشم می‌شوند خشکی چشم را بهبود بخشید. اگر وضعیت خشکی چشم برای مدتی طولانی ادامه داشت (مزمن) از قطره‌های چشمی برای مدت طولانی استفاده کنید حتی در زمانی که احساس می‌کنید چشم‌تان رطوبت لازم را دارد به استفاده از این قطره‌ها ادامه دهید.

_ انتخاب و استفاده از داروهای بدون نسخه (OTC)

انواع گوناگونی از داروهای غیرتجویزی برای درمان خشکی چشم در دسترس هستند که شامل قطره‌های چشمی (اشک مصنوعی)، ژل‌ها، ژل‌های حل‌شونده در چشم و پمادها می‌شوند. در مورد اینکه کدام دارو می‌تواند برای شما مفید باشد با پزشک خود صحبت کنید.

چه‌بسا اشک مصنوعی تنها دارویی باشد که برای رفع خشکی چشم خفیف لازم باشد. برای برخی از افراد لازم است که چند مرتبه در روز قطرۀ چشمی بریزند و برخی دیگر فقط روزی یک مرتبه از قطره چشم استفاده کنند.

وقتی داروی بدون نسخۀ پزشک را انتخاب می‌کنید موارد زیر را در نظر بگیرید:

  • داروهای حاوی مواد نگهدارنده و داروهای بدون موارد نگهدارنده. برای بالا بردن عمر مفید داروها به برخی از قطره‌های چشم مواد نگهدارنده افزوده می‌شود. می‌توانید در طول یک روز تا چهار مرتبه از قطره‌های حاوی مواد نگهدارنده استفاده کنید. اما قطره‌های حاوی مواد نگهدارنده اغلب می‌توانند باعث سوزش و ناراحتی چشم بشوند.

قطره‌های بدون مواد نگهدارنده در بسته‌بندی‌های کوچک لوله‌‌مانندی قرار می‌گیرند که بیش از دو یا سه مرتبه نتوان از آن استفاده کرد. پس از مصرف یک لوله از این قطره‌ها آن را دور بیندازید. اگر بیشتر از چهار مرتبه در روز از قطره‌های چشمی استفاده می‌کنید، قطره‌های حاوی مواد نگهدارنده ایمن هستند.

  • قطره‌ها و پمادها. پمادهای مرطوب‌کنندۀ چشم که سطح چشم را می‌پوشانند نسبت به قطره‌ها ماندگاری بیشتری دارند. اما پمادها غلیظ‌تر از قطره‌ها هستند و می‌توانند دید را تار کنند. به همین دلیل بهتر از قبل از خواب پمادها مصرف بشوند. قطره‌های چشم را در هر ساعتی از شبانه‌روز می‌توان مصرف کرد بی‌انکه در بینایی فرد اختلالی ایجاد کنند.
  • قطره‌های چشمی که قرمزی چشم را کاهش می‌دهند. بهتر است از این قطره‌ها برای طولانی مدت استفاده نشود زیرا ممکن است باعث التهاب و سوزش چشم بشود.

_ شستن پلک‌ها برای کنترل التهاب

برای افرادی که مبتلا به بلفاریتیس و دیگر بیماری‌های التهاب پلک هستند، بیماری‌ای که باعث مسدودشدن گردش چربی در چشم می‌شود، ممکن است شستشوی ملایم و مکرر پلک‌ها کمک کند. برای شستشوی پلک‌ها موارد زیر را در نظر بگیرید:

  • از یک لیف حمام نرم و گرم برای شستن چشم استفاده کنید. پارچۀ تمیزی را با آب گرم مرطوب کنید سپس آن را به مدّت پنج دقیقه بر روی چشم‌ها قرار دهید، بعد دوباره پارچه را با آب گرم مرطوب کنید و به آرامی آن را بر روی پلک خود و پایه‌های مژه‌ها بمالید تا هر گونه الودگی از بین برود.
  • از یک صابون ملایم برای شستن پلک‌ها استفاده کنید. از شامپوی بچه یا هر نوع صابون ملایمی استفاده کنید. مواد پاک‌کننده را بر روی انگشتان تمیز خود قرار دهید و آن را به آرامی روی چشم بسته در نزدیکی پایۀ مژه‌ها ماساژدهید، سپس آن را به طور کامل بشویید.

ممکن است پزشک شما بگوید که این کار را هر روز انجام دهید حتی اگر نشانه‌ها و علائم خشکی چشم از بین رفته باشند. اگر این شستشو را متوقف کنید ممکن است علائم دوباره بازگردند.

_ درمان جایگزین

برای درمان‌های دیگر باید مطالعات بیشتری صورت بگیرد، اما برخی از درمان‌های جایگزین ممکن است به کاهش علائم خشکی چشم کمک کنند. با پزشک‌تان دربارۀ مزایا و خطرها صحبت کنید.

  • اسیدهای چرب. افزودن اسیدهای اُمگا-۳ به رژیم غذایی می‌تواند باعث کاهش خشکی چشم شود. این اسیدها در مکمل‌های غذایی و غذاهایی مانند بذر کتان، ماهی سالمون و ساردین وجود دارند.
  • قطره چشمی روغن کرچک. این قطره‌های چشمی می‌توانند با کاهش تبخیر اشک چشم علائم خشکی چشم را از بین ببرند.
  • طب سوزنی. در برخی از افراد با انجام طب سوزنی نشانه‌ها و علائم خشکی چشم از بین رفته است.

_ آمادگی برای ملاقات با پزشک متخصص

با دیدن نشانه‌های خشکی چشم احتمالاً به پزشک خانواده مراجعه می‌کنید و او ممکن است شما را به یک متخصص چشم ارجاع دهد. برای دیدن پزشک متخصص چشم گزارش مختصری از نشانه‌ها و علائمی را که مشاهده کرده‌اید را آماده کنید.

کاری که می‌توانید انجام بدهید

  • هر کدام از علائم را که تجربه کرده‌اید فهرست کنید، تمام مواردی که باعث شده است به چشم‌پزشک مراجعه کنید.
  • اطلاعات شخصی کلیدی را فهرست کنید، هر تغییری که در روش زندگی‌تان ایجاد شده است.
  • تمام مکمل‌های غذایی، ویتامین‌ها و داروهایی که مصرف می‌کنید را در فهرست بیاورید.
  • سوال‌هایی که می‌خواهید از پزشک بپرسید را یادداشت کنید.

برخی از پرسش‌های اساسی در مورد خشکی چشم که می‌توانید از پزشک‌تان بپرسید عبارتند از:

  • بیشترین علّت احتمالی خشکی چشم من چیست؟
  • آیا لازم است آزمایش‌هایی را انجام بدهم؟
  • آیا خشکی چشم خود به خود بهتر می‌شود؟
  • گزینه‌های درمانی برای من چیست؟
  • عوارض جانبی احتمالی هر کدام از این درمان‌ها کدام است؟
  • من بیماری دیگری دارم. چگونه می‌توانم به نحو بهتری این دو را با هم مدیریت کنم؟
  • آیا برای داروهایی که برای من تجویز می‌کنید داروی ژنریکی وجود دارد؟
  • آیا بروشوری در این مورد دارید که بتوانم با خود ببرم؟
  • در این مورد چه وبسایت‌هایی را معرفی می‌کنید؟
  • آیا لازم است برای ویزیت‌های بعدی برنامه‌ریزی کنم؟

در طول ملاقات با پزشک اگر پرسش دیگری دارید بدون تردید کردن از او بپرسید.

_ از پزشک چه انتظاری داشته باشید؟

پزشک شما ممکن است بپرسد:

  • می‌توانید علائم و نشانه‌ها را توضیح بدهید؟
  • به یاد می‌آورید اولین بار کی این علائم را تجربه کرده‌اید؟
  • این علائم و نشانه‌ها گاه به گاه پدیدار می‌شوند یا برای مدت طولانی است که آنها را دارید؟
  • آیا اعضای دیگر خانوادۀ شما دچار خشکی چشم هستند؟
  • آیا داروهای بدون نسخه پزشک را امتحان کردید؟ برای شما مؤثر بودند؟
  • آیا علائم و نشانه‌ها صبح‌ها و آخر شب‌ها بدتر می‌شوند؟
  • چه داروهایی مصرف می‌کنید؟
  • تا به حال به سر یا گردن شما اشعه الکترومغناطیسی تابیده شده است؟

_ چه کاری می‌توانید بکنید

تا وقتی پزشک به شما وقت ویزیت می‌دهد می‌توانید از قطره‌های چشم بدون نسخۀ پزشک استفاده کنید. از قطره‌های چشم مرطوب‌کننده (اشک مصنوعی) استفاده کنید. از مصرف قطره‌های چشمی که برای کاهش قرمزی چشم استفاده می‌شوند خودداری کنید زیرا این قطره‌ها می‌توانند باعث التهاب بیشتر چشم بشوند.

منبع: mayoclinic.org

0
نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

معرفی راه‌هایی برای بهبود باکتری‌های روده بر اساس یافته‌های علمی

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان

 

حدود ۴۰ تریلیون باکتری در بدن وجود دارد که بیشتر آن‌ها در روده زندگی می‌کننند. به‌طور خلاصه، آن‌ها به عنوان میکروبیوتیک روده شناخته شده و برای سلامت بدن بسیار مهم هستند. با این حال، انواع خاصی از باکتری‌ها در روده وجود دارند که می‌توانند از ایجاد بسیاری از بیماری‌ها جلوگیری کنند. نکته جالب توجه این است که غذاهایی که می‌خورید به شدت بر روی انواع باکتری‌هایی که در داخل بدن شما زندگی می‌کنند تاثیر می‌گذارد. در ادامه ده راه علمی برای بهبود باکتری‌های روده را مطرح خواهیم کرد.

_ روش‌های بهبود باکتری‌های روده
مصرف طیف گسترده‌ای از مواد غذایی

صدها گونه باکتری در روده شما وجود دارد. هر گونه از آن‌ها در سلامت بدن نقش دارند و نیازمند مواد مغذی مختلفی برای رشد هستند. به‌طور کلی، هر چه تنوع در این باکتری‌ها بیشتر باشد بدن سالم‌تر است. این به این دلیل است که بیشتر گونه‌های باکتری دارای خواصی برای بدن هستند.

رژیم غذایی متشکل از انواع مختلف مواد غذایی می‌تواند منجر به ایجاد میکروبیولوژی متنوع در روده شود.

متاسفانه، رژیم غذایی غربی زیاد متنوع نیست و غنی از چربی و قند می‌باشد. در واقع تخمین زده می‌شود که ۷۵ درصد از غذاهایی که در جهان مصرف می‌شود از ۱۲ گونه گیاهی و ۵ گونه حیوانی تشکیل می‌شوند. با این حال، رژیم های غذایی مناطق روستایی متنوع‌تر و غنی از منابع گیاهی است.

چند مطالعه نشان داده‌اند که تنوع در باکتری‌های روده در بدن افرادی که در مناطق روستایی آفریقا و آمریکای جنوبی زندگی می‌کنند بسیار بیشتر از کشورهای اروپایی و ایالات متحده است.

_ مصرف سبزیجات، حبوبات، لوبیا و میوه‌ها

میوه‌ها و سبزیجات بهترین منبع برای تامین مواد مغذی مورد نیاز میکروب‌های روده هستند. آن‌ها دارای فیبر زیاد می‌باشند. فیبر توسط بدن قابل هضم نیست. با این حال توسط باکتری‌های خاصی در روده قابل هضم بوده و رشد آن‌ها را تحریک می‌کند. لوبیا و حبوبات نیز حاوی مقدار زیادی فیبر هستند.

برخی از مواد غذایی پر از فیبر که برای باکتری‌های روده مفیدند عبارتند از:

تمشک
کنگر فرنگی
نخود سبز
کلم بروکلی
نخود
عدس
لوبیا (قرمز، چینی و سفید)
غلات کامل

یک مطالعه نشان داد که رژیم غذایی غنی از میوه‌ها و سبزیجات، برای رشد برخی از باکتری‌های جلوگیری کننده از بیماری‌ها، موثر است. به نظر می‌رسد سیب، کنگر فرنگی، زغال‌اخته، بادام و پسته نیز به افزایش باکتری‌های روده در بدن انسان کمک می‌کند. باکتری‌های روده، باکتری‌های مفیدی هستند زیرا می‌توانند از ایجاد التهاب روده جلوگیری کنند.

_ مصرف مواد غذایی تخمیر شده

مواد غذایی تخمیر شده موادی هستند که توسط میکروب‌ها تغییر کرده‌اند. فرآیند تخمیر معمولا شامل تبدیل قند موجود در مواد غذایی به اسیدهای آلی یا الکل توسط باکتری یا مخمر می‌شود. برخی از مواد غذایی تخمیر شده عبارتند از:

ماست
کیمچی
کلم ترش
کفیر
کامبوچا
تمپه

بسیاری از این غذاها حاوی لاکتوباسیل می‌باشند. لاکتوباسیل نوعی باکتری است که می‌تواند به سلامت روده کمک کند. به نظر می‌رسد افرادی که زیاد ماست می‌خورند، در روده خود دارای لاکتوباسیل بیشتری هستند. این افراد همچنین انتروباکتریاسیای کمتر در روده دارند. انتروباکتریاسیا باکتری مرتبط با ایجاد التهاب و برخی از بیماری‌های مزمن است.

به همین ترتیب، برخی از مطالعات نشان داده‌اند که مصرف ماست می‌تواند برای باکتری‌های روده مفید باشد و نشانه‌های عدم تحمل لاکتوز در کودکان و بزرگسالان را بهبود بخشد.

برخی از محصولات تهیه شده از ماست نیز ممکن است فراوانی برخی از باکتری‌های ایجاد کننده بیماری را در افراد مبتلا به سندرم روده تحریک‌پذیر کاهش دهند. دو مطالعه نشان داد که ماست عملکرد و ترکیب باکتری‌های روده را افزایش می‌دهد. بهترین نوع ماست برای متعادل کردن میکروب‌های روده، ماست ساده و طبیعی است. این نوع ماست فقط از مخلوط شیر و باکتری، که گاهی اوقات به آن “ماده استارتر” می‌گویند، تهیه می‌شود.

علاوه بر این، شیر سویا تخمیر شده نیز می‌تواند رشد باکتری‌های مفید مانند بفیدوباکتری‌ها و لاکتوباسیل‌ها را در روده افزایش و میزان برخی از باکتری‌های بیماری‌زا را کاهش دهد. کیمچی نیز ممکن است به تنظیم فلور روده کمک کند.

_ اجتناب از مصرف شیرین کننده‌های مصنوعی

شیرین کننده‌های مصنوعی به‌طور گسترده‌ای به عنوان جایگزین شکر استفاده می‌شود. با این حال، برخی مطالعات نشان داده‌اند که این مواد می‌توانند میکروب‌ها روده را از حالت تعادل خارج کنند.

یک مطالعه که بر روی موش‌های آزمایشگاهی انجام شد نشان داد که آسپارتام، که یک شیرین کننده مصنوعی است، وزن را کاهش داده، اما باعث افزایش قندخون و اختلال در پاسخ انسولین می‌شود.

موش‌هایی که آسپارتام استفاده کرده بودند دارای Clostridium و Enterobacteriaceae بالایی در روده بودند. این دو گونه باکتری هر دو با ایجاد بیماری‌ها ارتباط دارند.

مطالعه دیگری نتایج مشابه‌ای را به دست آورد. این تغییر در مایکروبوتا نشان می‌دهد که شیرین کننده‌های مصنوعی تاثیر منفی بر روی سطح قندخون دارند.

_ مصرف مواد غذایی پری‌بیوتیک

پری‌بیوتیک‌ها مواد غذایی هستند که رشد میکروب‌های مفید در روده را ترویج می‌دهند. آن‌ها عمدتا از فیبر یا کربوهیدرات‌های پیچیده که توسط سلول‌های بدن انسان قابل هضم نیستند، تشکیل شده‌اند. در عوض، برخی از گونه‌های باکتری می‌توانند آن‌ها را تجزیه کنند و به عنوان سوخت مورد استفاده قرار دهند. بسیاری از میوه‌ها، سبزیجات و غلات حاوی پری‌بیوتیک هستند.

نشاسته مقاوم نیز می‌تواند نوعی پری‌بیوتیک باشد. این نوع نشاسته در روده کوچک جذب نمی‌شود و مستقیما به روده بزرگ رفته و در آن جا توسط باکتری‌ها تجزیه می‌شود.

بسیاری از مطالعات نشان داده‌اند که پری‌بیوتیک می‌تواند رشد بسیاری از باکتری‌های سالم، از جمله بیفیدوباکتریوم را در بدن افزایش دهد. بسیاری از این مطالعات بر روی افراد سالم انجام شده، اما برخی مطالعات نیز نشان داده‌اند که پری‌بیوتیک ها می‌توانند برای کسانی که بیماری‌های خاصی دارند نیز مفید باشند.

به عنوان مثال، برخی از پری‌بیوتیک‌ها می‌توانند میزان انسولین، تری‌گلیسیرید و کلسترول را در افراد چاق کاهش دهند. این نتایج نشان می‌دهد که پری‌بیوتیک ممکن است عوامل خطر بسیاری از بیماری‌های مرتبط با چاقی، از جمله بیماری‌های قلبی و دیابت را کاهش دهد.

_ تغذیه با شیر مادر حداقل به مدت ۶ ماه

میکروبیوتای بدن نوزادان در هنگام تولد به درستی عمل نمی‌کند. با این حال، برخی از مطالعات اخیر نشان داده‌اند که نوزادان ممکن است قبل از تولد در معرض برخی از باکتری‌ها باشند. در طول دو سال اول زندگی، باکتری‌های روده در بدن نوزاد به‌طور مداوم در حال رشد است.

بسیاری از مطالعات نشان داده‌اند که نوزادانی که از شیر خشک برای تغذیه استفاده می‌کنند، دارای میکروبیوتا تغییر یافته هستند. روده این کودکان دارای بیفیدوباکتریوم کمتری نسبت به روده نوزادانی است که از شیر مادر تغذیه می‌کنند.

تغذیه با شیر مادر با کاهش میزان آلرژی، چاقی و سایر بیماری‌هایی که ممکن است به دلیل تغییر در میکروبیوتاسیون روده رخ دهند، ارتباط دارد.

_ مصرف غلات کامل

غلات کامل حاوی مقدار زیادی فیبر و کربوهیدرات غیرقابل هضم، مانند بتا گلوکان هستند. این کربوهیدرات‌ها در روده کوچک جذب نمی‌شوند و خود را صحیح و سالم به روده بزرگ می‌رسانند. در روده بزرگ، آن‌ها توسط میکروبیوتا تجزیه شده و رشد برخی از باکتری‌های مفید را تحریک می‌کنند.

طبق نتایج یک مطالعه، غلات کامل یا همان غلات سبوس دار می‌توانند رشد Bifidobacteria، lactobacilli و Bacteroidetes را در بدن انسان افزایش دهند. در این مطالعه، غلات سبوس‌دار توانستند احساسات سیری را افزایش و التهاب و عوامل خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی را کاهش دهند.

_ رعایت رژیم غذایی گیاهی

رژیم‌های غذایی حاوی مواد گیاهی باعث رشد انواع باکتری‌های روده می‌شوند. برخی از مطالعات نشان داده‌اند که رژیم‌های گیاهی می‌توانند به میکروبیوتاسیون روده کمک کنند. این خاصیت احتمالا به دلیل وجود فیبر زیاد در این مواد است.

یک مطالعه کوچک نیز نشان داد که رژیم غذایی گیاهی موجب کاهش سطح باکتری‌های بیماری‌زا در افراد چاق شده و با کاهش وزن، التهاب و میزان کلسترول ارتباط دارد. مطالعه دیگری نیز نشان داد که رژیم گیاهخواری بطور معنی داری باعث کاهش بیماری‌هایی مانند E. coli می‌شود.

با این حال، مشخص نیست که آیا مزایای رژیم گیاهخواری بر روی میکروبیولوژیک روده تاثیر می‌گذارد یا این خاصیت صرفا به دلیل عدم مصرف گوشت است.

_ مصرف مواد غذایی غنی از پلی‌فنل‌ها

پلی‌فنول‌ها ترکیبات گیاهی هستند که دارای مزایای زیادی از جمله کاهش فشارخون، التهاب، سطح کلسترول و استرس اکسیداتیو می‌باشند.

پلی‌فنول‌ها همیشه نمی‌توانند توسط سلول‌های بدن انسان هضم شوند. با توجه به این‌که آن‌ها به‌طور مؤثری در روده کوچک جذب نمی‌شوند، بیشترشان به روده بزرگ می‌روند و توسط باکتری‌های روده بزرگ هضم می‌شوند.

_ منابع غنی از پلی‌فنل‌ها عبارتند از:

کاکائو و شکلات تلخ
شراب قرمز
پوست انگور
چای سبز
بادام
پیاز
بلوبری
کلم بروکلی

پلی‌فنول‌های کاکائو می‌توانند مقدار بیفیدوباکتری‌ها و لاکتوباسیل‌ها را در بدن انسان افزایش و مقدار Clostridia را کاهش دهند. علاوه بر این، این تغییرات در میکروبیوتا موجب کاهش سطح تری‌گلیسیرید و پروتئین واکنش پذیر C که نوعی نشانگر التهابی است، می‌شود.

_ مصرف مکمل پروبیوتیک

پروبیوتیک‌ها میکروارگانیسم‌های زنده هستند که مصرف آن‌ها فواید خاصی برای بدن دارد. پروبیوتیک‌ها اکثرا در روده‌ها باقی نمی‌مانند. با این حال، با ایجاد تغییر در ترکیب کلی میکروبیا و حمایت از متابولیسم، ممکن است به سلامت بدن کمک کنند.

بررسی ۷ مطالعه نشان داد که پروبیوتیک تأثیر کمی بر روی ترکیب میکروبیوتیک روده در افراد سالم دارد. با این حال، برخی شواهد نشان می‌دهند که پروبیوتیک ممکن است میکروبیوتاسیون روده را در برخی بیماران بهبود بخشد.

در بررسی ۶۳ مطالعه، شواهد متفاوتی در مورد اثربخشی پروبیوتیک‌ها بر روی باکتری‌های روده به دست آمد. مثلا بعضی از مطالعات نشان داده‌اند که پروبیوتیک‌ها تاثیر زیادی بر روی تعادل کلی باکتری‌ها در روده افراد سالم ندارد.

با این وجود، برخی از مطالعات نشان داده‌اند که پروبیوتیک‌ها می‌توانند عملکرد باکتری‌های روده و انواع مواد شیمیایی که تولید می‌کنند را بهبود بخشند.

نکته آخر

باکتری‌های روده تاثیر زیادی برای سلامت بدن دارند. در حال حاضر بسیاری از مطالعات نشان داده‌اند که عدم تعادل در جمعیت باکتری‌های مفید در روده می‌تواند منجر به بیماری‌های متعدد مزمن شود.

بهترین راه برای ایجاد تعادل، مصرف طیف وسیعی از غذاهای تازه و سبوس‌دار، که عمدتا از منابع گیاهی مانند میوه‌ها، سبزیجات، حبوبات، لوبیا و غلات تشکیل شده است، می‌باشد.

منابع:

  1. پیام سلامت
  2. Impact of diet in shaping gut microbiota revealed by a comparative study in children from Europe and rural Africa
  3. Synbiotic therapy (Bifidobacterium longum/Synergy 1) initiates resolution of inflammation in patients with active ulcerative colitis: a randomised controlled pilot trial
  4. Impact of increasing fruit and vegetables and flavonoid intake on the human gut microbiota
  5. Changes of the human gut microbiome induced by a fermented milk product
  6. Composition and metabolism of the intestinal microbiota in consumers and non-consumers of yogurt
0
نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

گیاهان دارویی؛ خواص و مضرات تخم ریحان برای بدن

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه , تغذیه سالم

 

تخم ریحان نه فقط برای رشد گیاه ریحان کاربرد دارد بلکه مصرف آن برای بدن نیز خواصی را به دنبال خواهد داشت. این دانه‌ها شبیه دانه‌های کنجد هستند اما رنگ‌شان سیاه است. نوع خوراکی این دانه مربوط به ریحان شیرین یا همان Ocimum basilicum است. این نوع ریحان همان ریحان معمولی است که ما در سبزی خوردن از آن استفاده می‌کنیم.

کاربرد این دانه در طب آیورودا و چینی سابقه طولانی دارد، اما خواص آن بر روی بدن تنها در چند مطالعه مورد آزمایش قرار گرفته است.

_ خواص تخم ریحان
منبع خوبی از مواد معدنی

بر اساس گزارش‌های مختلف، ۱ قاشق غذاخوری (۱۳ گرم یا ۰٫۵ اونس) تخم ریحان ۱۵ درصد از نیاز روزانه بدن (RDI) به کلسیم و ۱۰ درصد از نیاز روزانه بدن به منیزیم و آهن را تأمین می‌کند. کلسیم و منیزیم برای سلامت استخوان‌ها و عملکرد صحیح عضلات ضروری هستند، در حالی که آهن برای تولید گلبول‌های قرمز حیاتی است.

بسیاری از افراد کلسیم و منیزیم کافی را در طول روز دریافت نمی‌کنند. بنابراین مصرف تخم ریحان کمک می‌کند تا به نیازهای روزانه بدن به این مواد مغذی پاسخ دهید. علاوه بر این، دانه های ریحان می توانند منبع مهمی از آهن و کلسیم برای افرادی باشند که گوشت و محصولات لبنی مصرف نمی‌کنند.

_ غنی شده با فیبر

تخم ریحان فیبر زیادی دارد. به ویژه فیبرهای محلولی مانند پکتین. فیبر موجود در این دانه فواید زیر را برای بدن دارد:

به شما کمک می‌کند فیبر مورد نیاز بدن را تامین کنید. فقط ۱ قاشق غذاخوری (۱۳ گرم و ۰٫۵ اونس) تخم ریحان ۷ گرم فیبر دارد. این مقدار فیبر ۲۵ درصد از نیاز روزانه بدن به فیبر را تامین می‌کند. فقط حدود ۵ درصد از آمریکایی‌ها فیبر کافی مصرف می‌کنند.
ممکن است از سلامت روده پشتیبانی کند. مطالعات آزمایشگاهی نشان داده‌اند که پکتین دارای خواص پری بیوتیک است. این به این معنی است که می‌تواند باعث رشد و افزایش باکتری‌های مفید در روده شود.
ممکن است به شما کمک کند احساس سیری بیشتری کنید. پکتین ممکن است تخلیه معده را به تاخیر بیاندازد و سطح هورمون سیری را افزایش دهد. با این حال، هنوز مشخص نیست که آیا می‌توان از دانه‌های ریحان برای کاهش اشتها و به عنوان یک استراتژی کاهش وزن استفاده کرد یا خیر؟
می‌تواند قندخون را کنترل کند. هنگامی که افراد مبتلا به دیابت نوع ۲، حدود ۱۰ گرم (۳/۴ قاشق غذاخوری) از دانه‌های ریحان را در آب حل کرده و پس از وعده‌های غذایی مصرف کردند، پس از یک ماه قند خون‌شان بعد از غذا ۱۷ درصد کمتر از زمان شروع مطالعه شد.
می‌تواند کلسترول را بهبود بخشد. پکتین ممکن است با مهار جذب کلسترول در روده کلسترول خون را کاهش دهد. افرادی که روزانه ۳۰ گرم (۷ قاشق چای خوری) تخم ریحان را به مدت یک ماه مصرف کردند، ۸ درصد کاهش کلسترول داشتند.

با توجه به کمبود تحقیقات علمی در مورد تخم ریحان، به مطالعات بیشتری برای تأیید این خواص نیاز می‌باشد.

_ تثبیت کننده و طعم‌دهنده

عصاره غنی از تخم ریحان، به دلیل حضور پکتین می تواند یک عنصر ارزشمند در صنایع غذایی باشد، زیرا که از طعم و مزه خوبی برخوردار است و می‌توان از آن برای طعم‌دار کردن غذاهای آماده استفاده کرد. به عنوان مثال، برای تثبیت و کاهش ۳۰ الی ۴۰ درصدی کریستال‌های ناخواسته یخ می‌توان از این ماده در تهیه بستنی استفاده کرد.

عصاره این دانه‌ها را نیز می‌توان به سس سالاد، کرم‌های کم‌چرب و ژله‌ها اضافه کرد و به عنوان جایگزین چربی در ماست و مایونز از آن بهره برد. برای غلیظ کردن دسر، سوپ و سس‌ها می‌توانید از پودر تخم ریحان استفاده کنید.

_ غنی از ترکیبات گیاهی

دانه‌های ریحان غنی از ترکیبات گیاهی، از جمله فلاونوئیدها و پلی‌فنل‌‌های دیگر هستند. فلاونوئیدها نوعی آنتی‌اکسیدان محسوب می‌شوند. این به این معنی است که از بدن در برابر رادیکال‌های آزاد محافظت می‌کنند. این ترکیبات گیاهی دارای خواص ضد‌التهابی و ضدسرطانی نیز هستند.

مطالعات انجام شده نشان می‌دهند که مصرف فلاونوئید زیاد باعث کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی می‌شود. علاوه بر این، در یک مطالعه آزمایشگاهی، عصاره بذر ریحان باکتری‌های مضر را کشته و باعث مرگ سلول‌های سرطانی شد.

_ کاربرد فراوان در تهیه نوشیدنی‌های سنتی

دانه‌های ریحان در هند و آسیای جنوب شرقی برای تهیه نوشیدنی‌های سنتی استفاده می‌‌شود. یکی از این نوشیدنی‌های محبوب در هند، فالودا است که از تخم ریحان، شربت طعم‌دار و شیر تهیه می‌شود. در برخی از نقاط این نوشیدنی را با بستنی، رشته‌فرنگی یا میوه نیز تهیه می‌کنند.

علاوه بر این، چند تولید کننده مواد غذایی در ایالات متحده و اروپا نیز در حال حاضر فروش نوشیدنی‌های تهیه شده با تخم ریحان را آغاز کرده‌اند. مصرف این نوشیدنی‌ها می‌تواند فیبر زیادی را وارد بدن کند.

_ منبع غنی از چربی امگا ۳

تخم ریحان حاوی ۲٫۵ گرم چربی در هر یک قاشق غذاخوری (۱۳ گرم یا ۰٫۵ اونس) است. این مقدار چربی بر اساس شرایط رشد گیاه، متفاوت می‌شود. از این مقدار چربی، حدود نیمی از آن یعنی ۱،۲۴۰ میلی‌گرم در هر قاشق غذاخوری، اسید آلفا لینولنیک (ALA) است. اسید آلفا لینولنیک یک نوع امگا ۳ است.

متخصصان مصرف ۱۱۰۰ میلی گرم اسید چرب ضروری برای زنان و ۱۶۰۰ میلی‌گرم از آن برای مردان را در روز توصیه می‌کنند. بنابراین، مصرف فقط یک قاشق غذاخوری تخم ریحان می‌تواند بیشتر نیازهای روزانه بدن به ALA را تامین کند.

بدن شما عمدتا از ALA برای تولید انرژی استفاده می‌کند. البته این ماده ممکن است دارای مزایای ضدالتهابی و کاهش‌دهنده خطر ابتلا به برخی بیماری‌ها، از جمله بیماری‌های قلبی و دیابت نوع ۲ نیز باشد.

_ جایگزین عالی برای تخم چیا

تخم ریحان کمی بزرگ‌تر از تخم چیا است اما دارای ارزش غذایی مشابه‌ای می‌باشد. در ادامه به مقایسه ارزش غذایی یک قاشق غذاخوری (۱۳ گرم یا ۰٫۵ اونس) تخم ریحان و تخم چیا پرداخته‌اید:

_ تخم ریحان

کالری ۶۰
مجموع چربی ۲٫۵ گرم
چربی امگا ۳ حدود ۱،۲۴۰ میلی‌گرم
کل کربوهیدرات ۷ گرم
فیبر ۷ گرم
پروتئین ۲ گرم
کلسیم ۱۵٪ ازنیاز روزانه بدن
آهن ۱۰٪ از نیاز روزانه بدن
منیزیم ۱۰٪ از نیاز روزانه بدن

_ تخم چیا

کالری ۶۰
مجموع چربی ۳ گرم
چربی امگا ۳ حدود ۲،۸۸۰ میلی‌گرم
کل کربوهیدرات ۵ گرم
فیبر ۵ گرم
پروتئین ۳ گرم
کلسیم ۸٪ ازنیاز روزانه بدن
آهن ۹٪ از نیاز روزانه بدن
منیزیم ۸٪ از نیاز روزانه بدن

مهم‌ترین تفاوت بین ارزش غذایی این دو دانه این است که تخم چیا دو برابر بیشتر از تخم ریحان چربی امگا ۳ دارد اما فیبرش کمتر است. دانه‌های چیا و دانه‌های ریحان در هنگام خیس شدن، حجیم شده و یک ماده ژل مانند را تشکیل می‌دهند. با این حال، دانه‌های ریحان سریع‌تر حجیم می‌شوند و بزرگ‌تر از دانه‌های چیا هستند.

هر دو دارای طعم ملایمی هستند، بنابراین در تهیه انواع غذاها مانند کوفته، شامی، انواع کوکو، انواع سس و انواع نوشیدنی می‌توان از آن‌ها استفاده کرد. تفاوت دیگر این دو دانه این است که تخم چیا را می‌توان به صورت خشک نیز استفاده کرد اما تخم ریحان کمی سفت و جویدنش سخت است.

_ عوارض جانبی احتمالی تخم ریحان

فیبر زیادی که در تخم ریحان وجود دارد ممکن است عوارض جانبی گوارشی مانند نفخ را ایجاد کند. به‌طور کلی بهتر است میزان مصرف فیبر را به تدریج افزایش دهیم تا دستگاه گوارش‌مان تنظیم شود.

علاوه بر این، برخی از متخصصان ادعا می‌کنند که هر قاشق غذای‌خوری از این دانه‌ها ۱۸۵ درصد از نیاز روزانه بدن به ویتامین K را تامین می‌کند. ویتامین K به لخته شدن خون کمک می‌کند. بنابراین، مصرف تخم ریحان می‌تواند در کارکرد وارفارین و سایر داروهای رقیق‌کننده خون تداخل ایجاد کند.

_ نکته پایانی

تخم ریحان فیبر زیادی دارد و منبع خوبی از مواد معدنی و چربی امگا ۳ است. این دانه گیاهی ترکیبات گیاهی سودمندی نیز دارد. می‌توانید این دانه پر از خواصیت را یک شب در آب خیسانده و سپس استفاده کنید. نوشیدنی‌های تهیه شده از تخم ریحان در هند و جنوب شرقی آسیا محبوبیت فراوانی دارند و هم اکنون نیز تولید کنندگان مواد غذایی در ایالات متحده بر روی استفاده از آن برای عرضه یک نوع نوشیدنی تمرکز کرده‌اند.

منابع:

  1. Position of the Academy of Nutrition and Dietetics: Vegetarian Diets
  2. پیام سلامت
  3. The effects of soluble dietary fibre from the Thai herb, sweet basil seed, on human body composition
  4. Closing America’s Fiber Intake Gap: Communication Strategies From a Food and Fiber Summit
  5. Microbiota-accessible pectic poly- and oligosaccharides in gut health
  6. Improved glucose tolerance induced by long term dietary supplementation with hairy basal seeds (Ocimum canum sim) in diabetics
  7. The influence of temperature, sucrose and lactose on dilute solution properties of basil (Ocimumbasilicum) seed gum
  8. Effects of basil seed gum, Cress seed gum and Quince seed gum on the physical, textural and rheological properties of whipped cream
  9. Flavonoids: an overview
  10. The Effects of Flavonoids on Ca
0
نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

هر آن‌چه لازم است در رابطه با میتوکندری بدانید

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان

 

میتوکندری را به عنوان نیروگاه سلول‌های بدن می‌شناسند، آنها از غذایی که ما مصرف می‌کنیم انرژی مورد نیاز سلول‌ها را تامین می‌کنند اما باید بدانیم که میتوکندری وظایفی بالاتر از تولید انرژی دارد. تقریبا در تمامی سلول‌های انسانی وجود میتوکندری برای زنده ماندن حیاتی می‌باشد. در این مقاله قصد داریم چگونگی عملکرد این اندامک را مورد بررسی و ارزیابی قرار دهیم.

_ اطلاعاتی در رابطه با ساختار میتوکندری

میتوکندری‌ها کوچک هستند، اندازه آن غالبا بین ۰٫۷۵ تا ۳ میکرومتر بوده و در زیر میکروسکوپ قابل مشاهده نیستند، برخلاف سایر اندام‌ها دارای دو غشاء بیرونی و یک غشاء داخلی می‌باشد، هر کدام از آنها دارای توابع مختلفی هستند. این اندامک به بخش‌های مختلفی تقسیم می‌شود که هر کدام دارای نقش‌های متفاوتی هستند. برخی از مناطق مهم آنها عبارتند از:

√ غشای بیرونی: مولکول‌های کوچک می‌توانند آزادانه از طریق غشای خارجی عبور نمایند، این بخش بیرونی حاوی پروتئین می‌باشد.
√ فضای مخروطی: این ناحیه در بین غشاء داخلی و خارجی می‌باشد.
√ غشاء داخلی: این بخش حاوی پروتئین‌هایی بوده که دارای چندین نقش می‌باشند، از آنجایی که در غشاء داخلی بخشی وجود ندارد غالبا هیچگونه نشت مولکولی ندارد. مولکول‌ها فقط می‌توانند از درون غشاء داخلی آن هم از طریق کانال‌هایی خاص انتقال یابند. غشایی به عنوان غشای درونی شناخته می‌شود که اکثرا ATP را ایجاد نماید.
√ Cristae: این مورد با غشای داخلی برابری می‌کند، آنها سطح غشا را افزایش داده و بنابراین فضای موجود برای واکنش‌های شیمیایی را افزایش خواهد داد.
√ ماتریکس: این مورد به فضای داخلی غشای درونی گفته می‌شود، حاوی صدها آنزیم که در تولید ATP نقش دارند، بد نیست بدانید که DNA این اندامک هم در این بخش قرار دارد.
انواع سلول‌ها دارای تعداد مختلفی از میتوکندری می‌باشند، سلول‌هایی که تقاضای بیشتری برای دریافت انرژی دارند همواره از تعداد میتوکندری بیشتری هم برخوردارند، بد نیست بدانید که ۴۰ درصد از سیتوپلاسم سلول‌های عضلانی قلب توسط میتوکندری اشغال شده است. میتوکندری در بخش‌های مختلف بدن به شکل بیضوی شناخته می‌شوند و حتی در سلول‌های اسپرم هم انرژی لازم برای حرکت آن را فراهم خواهند کرد.

_ معرفی DNA مربوط به میتوکندری
با اینکه بیشتر DNA ما در هسته سلول‌ها نگهداری می‌شود اما میتوکندری‌ها دارای مجموعه‌ای از DNA هستند. بد نیست بدانید که DNA میتوکندری دارای شباهت‌های بیشتری نسبت به DNA باکتریایی می‌باشد. DNA میتوکندری دستورالعمل‌هایی را برای تعدادی از پروتئین‌ها و سایر تجهیزات پشتیبانی سلولی در ۳۷ ژن نگه خواهد داشت. در تولید مثل نیمی از DNA کودکان به واسطه پدر بوده و نیمی دیگر به واسطه مادر است، با این حال کودکان همواره DNA میتوکندری را از طرف مادر خود دریافت می‌کنند و همین مسئله برای ردیابی ژنتیکی بسیار مفید است.

اگر چه مهم‌ترین نقش میتوکندری تولید انرژی است اما اهداف مهم دیگری را هم دنبال می‌کنند. در ادامه به برخی از نقش‌های میتوکندری اشاره خواهیم کرد:

√ تولید انرژی: این اندامک انرژی بدن را از طریق مواد غذایی مصرف شده به دست خواهد آورد، این فرآیند فسفوریلاسیون اکسیداتیو نامیده می‌شود.

√ مرگ سلولی: این نوع مرگ سلولی که به نام آپوپتوز هم معروف بوده به عنوان بخش مهمی از زندگی شناخته می‌شود. همانطور که سلول‌های قدیمی شکسته می‌شوند و یا از بین می‌روند میتوکندری تعیین‌کننده تخریب سلولی خواهد بود. میتوکندری در آزادسازی سیتوکروم نقش دارد، این ماده فعال‌کننده کاسپاز بوده و یکی از آنزیم‌های مهم در تخریب سلولی شناخته می‌گردد. از آنجایی که برخی بیماری‌های خاص نظیر سرطان شامل اختلال در آپوپتوز طبیعی هستند اینطور تصور می‌گردد که میتوکندری در ایجاد این دسته از بیماری‌ها نقش دارد.

√ ذخیره کلسیم: کلسیم برای تعدادی از فرآیندهای سلولی لازم می‌باشد، به عنوان مثال آزاد شدن کلسیم می‌تواند انتشار یک انتقال‌دهنده عصبی از یک سلول عصبی یا هورمون‌های غدد درون ریز را آغاز نماید. از آنجایی که کلسیم بسیار حیاتی است سلول آن را محکم تنظیم خواهد کرد، این اندامک نیز می‌تواند بخشی از این را با جذب سریع یون‌های کلسیم و همچنین نگه داشتن آنها تا زمان مورد نیاز حفظ نماید. یکی دیگر از وظایف کلسیم شامل تنظیم متابولیسم سلولی، سنتز استروئید و سیگنالینگ هورمون می‌باشد.

√ تولید حرارت: هنگامی که ما سرد هستیم به ناچار سراغ تحرک‌هایی برای تولید گرما خواهیم رفت، بدن می‌تواند روش‌های دیگری را نیز برای تولید حرارت به کارگیری نماید، یکی از این روش‌ها استفاده از بافتی به نام چربی قهوه‌ای است.

_ بیماری‌های مرتبط با میتوکندری

رادیکال‌های آزادی که می‌توانند موجب آسیب DNA گردند در طی سنتز ATP تولید می‌شوند، با این حال اکثر بیماری‌های میتوکندری ناشی از جهش در DNA است، این جهش‌ها ممکن است به صورت ارثی و یا خود به خودی باشند. هنگامی که میتوکندری‌ها کارشان را متوقف نمایند سلول‌ها خالی از انرژی خواهند شد و این بستگی به اندام‌ها دارد که دارای چه تعداد از این سلول‌ها می‌باشند، به عنوان مثال سلول‌های عضلانی قلب و اعصاب به مراتب بیشتر از سایر بخش‌ها توسط میتوکندری‌های معیوب تحت تاثیر قرار خواهند گرفت.

با این‌که علائم مربوط به بیماری میتوکندری می‌تواند بسیار متفاوت باشد اما برخی از علائم آن عبارتند از:

_ از دست دادن هماهنگی بین عضلات
برخی از مشکلات بینایی و شنوایی
ناتوانی در یادگیری
مشکلات گوارشی
مشکلات عصبی از جمله زوال عقل

سایر شرایطی که به نظر می‌رسد برخی از اختلالات عملکردی میتوکندری هستند عبارتند از:

بیماری پارکینسون
بیماری آلزایمر
اختلال دو قطبی
سندرم خستگی مزمن
بیماری هانتینگتون
دیابت
اوتیسم

_ ارتباط بین میتوکندری و کهنسالی
در سال‌های اخیر محققان مشغول بررسی ارتباط بین اختلال عملکردی این اندامک و کهنسالی بودند و همچنین توانستند به برخی نتایج بسیار حساب شده‌ای هم دست پیدا کنند، البته بهتر است بدانید که همه دانشمندان فعال در این رابطه نتوانستند به نتایج مشابهی برسند و به همین دلیل باید دید که در آینده چه اتفاقاتی رخ خواهد داد.

_ خلاصه‌ای از مقاله مربوط به میتوکندری

همانطور که گفته شد اکثر افراد بر این باورند که میتوکندری تنها تولیدکننده انرژی یا به عبارت ساده‌تر سوخت سلول‌ها می‌باشد در حالی که اینگونه نیست و اقدامات وسیعتری را نیز بر عهده دارد که هر کدامشان دارای پیچیدگی‌های خاصی می‌باشند. میتوکندری‌ها برای عملکرد روزانه سلول‌ها بسیار حیاتی به حساب می‌آیند و وظایف مهمی همچون ذخیره‌سازی کلسیم تا تولید گرما را بر عهده دارند، وظایفی خطیر که کمتر کسی فکرش را هم نمی‌کرد.

 

منبع: asanteb.com

0
نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

علت سوزش کف پا و راه‌های درمان آن

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان

 

سوزش کف پا یکی از مشکلاتی است که معمولا دلایل پنهان متعددی دارد. این مشکل می‌تواند علامتی از یک بیماری‌ جدی‌تر باشد که فورا باید برای درمان آن اقدام کنید.
رایج‌ترین علت سوزش کف پا، آسیب رسیدن به عصب است که معمولا با بیماری دیابت در ارتباط است. البته ممکن است دلایل دیگری هم داشته باشد. درد ناشی از سوزش کف پا ممکن است متناوب یا ممتد، ملایم یا شدید است. ممکن است احساس داغی و حرارت در پا، سوزن‌سوزن شدن، خواب رفتن، بی‌حسی یا تیر کشیدن داشته باشید. این دردها معمولا شب‌ها بدتر و شدیدتر می‌شود.

درمان سوزش کف پا، به علت ایجاد آن بستگی دارد. برای این‌که در مورد سوزش کف پا و دلایل ایجاد آن بیشتر بدانید، این مطلب را دنبال کنید.

_ دلایل سوزش کف پا

احساس سوزش در کف پا ممکن است به خاطر بیماری‌های مختلفی باشد. ابتدا باید دلیل اصلی این مشکل را پیدا کنید تا به درمان درست دست پیدا کنید. بعضی از دلایل ایجاد سوزش کف پا مثلا قارچ پوستی در «بیماری پای ورزشکاران» یا کفش‌های تنگ به‌راحتی رفع می‌شود. در بعضی موارد، علت ایجاد این عارضه، ناشناس باقی می‌ماند.

۱. نوروپاتی دیابتی
ابتلا به قندخون بالا و کنترل نکردن آن بعد از چند سال، در نهایت به‌مرور زمان منجر به آسیب رگ‌های خونی و اعصاب می‌شود. قندخون بالا، ارسال سیگنال‌های عصبی از اعصاب را کاهش می‌دهد. این عارضه بر گیرنده‌های حسی نقاط مختلف بدن تأثیر می‌گذارد که یکی از این اندام‌ها، پا است. قندخون بالا، همچنین سبب ضعیف شدن دیواره‌ٔ رگ‌های خونی می‌شود. این رگ‌ها اکسیژن و مواد غذایی را به اعصاب می‌رسانند.

آسیب رسیدن به اعصاب، ممکن است در سراسر بدن اتفاق بیفتد. حدود ۶۰ تا ۷۰ درصد از مبتلایان به دیابت، انواع آسیب‌های عصبی یا نوروپاتی را تجربه می‌کنند.

در شرایط زیر، احتمال ابتلا به نوروپاتی بیشتر می‌شود:

چاقی؛
بالا بودن فشار خون؛
کشیدن سیگار.

عارضه‌ای که در آن اعصاب پا آسیب می‌بیند، با نام نوروپاتی محیطی شناخته می‌شود. نوروپاتی محیطی، رایج‌ترین نوع از نوروپاتی دیابتی است. این نوع از نوروپاتی، ممکن است سوزش کف پا را ایجاد کند. نوروپاتی محیطی ممکن است در بازو و دست‌ها هم تأثیرگذار باشد، ولی این موارد کمتر اتفاق می‌افتد.

دیگر علائم نوروپاتی محیطی عبارت‌اند از:

بی‌حسی یا مورمور شدن دست‌ یا پا؛
احساسی شبیه به زمانی که جوراب تنگ پوشیده باشید؛
دردهای شدید همراه با سوزن‌‌سوزن ‌شدن؛
احساس ضعف یا سنگینی در پا یا بازو؛
عرق کردن بیش از حد.

اگر هر کدام از علائم نوروپاتی را مشاهده کردید، باید فورا به پزشک مراجعه کنید. کنترل سطح قند خون می‌تواند از آسیب‌های اعصاب پیشگیری کند یا روند آن را به تأخیر بیندازد.

تحقیقات نشان داده است که نوروپاتی محیطی ناشناخته ممکن است علامتی از دیابت درمان‌نشده یا قرارگیری در مرز ابتلا به دیابت باشد.

۲. نوروپاتی حسی فیبر کوچک (SFSN)

نورپاتی SFSN نوعی نوروپاتی دردناک است که منجر به سوزش و درد کف پا می‌شود. دیگر علائم این نوروپاتی عبارت‌اند از بی‌حسی پا و تیر کشیدن ناگهانی.

این عارضه بر اثر از دست دادن غلاف میلین ایجاد می‌شود. غلاف میلین، فیبرهای عصبی را می‌پوشاند و از آنها محافظت می‌کند. با وجود اینکه علت اصلی این نوروپاتی در بیشتر موارد ناشناخته باقی می‌ماند، دیابت ممکن است یکی از دلایل آن باشد.

۳. مصرف زیاد الکل

مصرف زیاد الکل می‌تواند به انواع آسیب‌های اعصاب منجر شود که آن را نوروپاتی الکلی می‌نامند.

علاوه بر سوزش کف پا، نوروپاتی الکلی علائم دیگری هم دارد، از جمله:

ضعف عضلات، اسپاسم عضلانی و از دست دادن عملکرد عضله؛
اختلال در عملکرد دستگاه دفع ادرار؛
سرگیجه؛
اختلال در گفتار.

ترک مصرف الکل می‌تواند به پیشگیری از وخیم‌تر شدن علائم کمک کند. با وجود این، برخی از آسیب‌هایی که به اعصاب وارد می‌شود، برگشت‌ناپذیر است.

۴. بیماری شارکو-ماری-توث (CMT)

بیماری شارکو-ماری-توث یک اختلال مادرزادی عصبی است. این بیماری، بر اعصابی تأثیر می‌گذارد که عضلات را کنترل می‌کنند. شارکو ماری توث بیماری پیش‌رونده‌ای است؛ یعنی علائم آن به‌مرور زمان وخیم‌تر می‌شود. یکی از ابتدایی‌ترین علائم این بیماری، احساس سوزش یا سوزن‌سوزن شدن در پا و دست است. از دیگر علائم آن می‌توان به ناتوانی در کنترل حرکات دست و پا و آتروفی یا ضعف عضلانی اشاره کرد.

این بیماری را از روی نام اولین پزشکی که آن را در سال ۱۸۸۶ تشخیص داد، نام‌گذاری کرده‌اند. نام‌های دیگر این عارضه عبارت‌اند از آتروفی عضلانی پرونئال و نوروپاتی حسی.

۵. سندرم درد منطقه‌ای پیچیده (CRPS) یا Complex regional pain syndrome

سندرم درد منطقه‌ای پیچیده در دست یا پا معمولا بعد از آسیب‌دیدگی یا جراحی ایجاد می‌شود. این بیماری بر اثر آسیب عصبی شکل می‌گیرد که بر سیگنال‌رسانی از مغز به نخاع، اختلال ایجاد می‌کند.

علائم این بیماری عبارت‌اند از:

درد همراه با سوزش؛
ورم؛
تغییر در بافت یا رنگ پوست.

این بیماری ممکن است سیستم ایمنی بدن را نیز تحت تأثیر قرار دهد. ممکن است عوامل ژنتیکی در ایجاد آن نقش داشته باشند.

۶. سرخ‌درد یا Erythromelalgia

این بیماری، بیماریِ نسبتا نادری است که باعث ایجاد درد، سرخی و حرارت در پا می‌شود و علت آن ناشناخته است. شدت این بیماری از فردی به فرد دیگر متفاوت است. این درد معمولا بعد از موارد زیر، ممکن است وخیم‌تر شود:

تمرینات ورزشی؛
پیاده روی؛
ایستادن؛
قرار گرفتن در معرض حرارت.

۷. کمبودهای غذایی

سوزش کف پا که ناشی از کمبود برخی از مواد غذایی و ویتامین‌ها در بدن باشد، در زمان‌های گذشته بیشتر رواج داشت. امرزوه نیز در مناطقی که فقر و گرسنگی وجود دارد، این مشکل هنوز دیده می‌شود. در جریان جنگ جهانی دوم، حدود یک‌سوم از زندانیان آمریکایی، سندرم سوزش کف پا را تجربه می‌کردند که ناشی از رژیم غذایی نامناسب بود.

امروزه به‌خصوص در سالمندان، آسیب‌های عصبی ممکن است ناشی از کمبود موارد زیر باشد:

ویتامین B12؛
ویتامین B6؛
ویتامین B9 (فولات).

کمبود ویتامین B ممکن است باعث ایجاد سوزش کف پا و مشکلاتی نظیر هماهنگی عضلانی شود.

آنمی یا کم خونی، کمبود گلبول‌های قرمز سالم است که ممکن است بر اثر کمبود ویتامین B ایجاد شود. از دیگر علائم کم‌خونی ناشی از کمبود ویتامین می‌توان به خستگی، سرگیجه و تنگی نفس اشاره کرد.

۸. کم‌کاری تیروئید

کم کاری تیروئید، تعادل هورمونی بدن را به هم می‌زند. این مشکل باعث ورم و در نتیجه ایجاد فشار بر اعصاب می‌شود. علاوه بر سوزش کف پا، از دیگر علائم کم‌کاری تیروئید می‌توان به خستگی، افزایش وزن و خشکی پوست اشاره کرد.

۹. بیماری‌های عفونی

سوزش کف پا یکی از چندین علامت بیماری های عفونی است. از جمله بیماری‌های عفونی که ممکن است سوزش کف پا ایجاد کنند عبارت‌اند از:

بیماری لایم (Lyme)؛
بیماری ایدز (HIV)؛
سیفلیس؛
زونا.

اگر فکر می‌کنید که سوزش کف پای شما ناشی از بیماری‌های عفونی است، از پزشک بخواهید که آزمایش‌های لازم را تجویز کند.

۱۰. پای ورزشکاران

پای ورزشکاران بیماری مسری قارچی است که غالبا در ورزشکاران دیده می‌شود. این بیماری ممکن است دست‌ها یا انگشت‌های پا را درگیر کند.

یکی از رایج‌ترین علائم بیماری پای ورزشکاران، سوزش، خارش و مورمور شدن کف پا از انگشت تا پاشنه است. این بیماری ممکن است علائم دیگری ایجاد کند، مثلا:

تاول‌هایی همراه با خارش؛
ترک خوردن و بلند شدن پوست انگشتان یا کف پا؛
خشکی پوست دو طرف کف پا؛
جدا شدن ناخن پا یا تغییر رنگ و ضخامت ناخن.

۱۱. بیماری‌های کلیوی

وقتی کلیه به‌درستی کار نکند، انواع سم‌ها در خون آزاد می‌شود. این مشکل باعث ایجاد ورم و خارش پا می‌شود. همچنین ممکن است باعث ایجاد علائم زیر شود:

کاهش تولید ادرار؛
تنگی نفس بدون دلیل؛
حالت تهوع؛
گیجی و پریشانی؛
تشنج؛
خستگی؛
کما.

۱۲. بیماری سرخ‌رگ محیطی (PAD)

بیماری سرخ‌رگ محیطی، تنگ شدن عروق خونی محیطی است؛ یعنی رگ‌هایی که خون را به پا و دست می‌رسانند. علائم این بیماری شبیه نوروپاتی محیطی است. از بین این علائم می‌توان به سوزش کف پاها و ساق پا اشاره کرد. درد این نواحی بر اثر ورزش و پیاده‌روی شدیدتر می‌شود.

۱۳. سندرم تونل تارسال

سندرم تونل تارسال زمانی اتفاق می‌افتد که اعصاب عبورکننده از مچ تا کف پا، به‌خاطر ورم یا آسیب‌دیدگی کشیده می‌شوند. این مشکل باعث ایجاد درد و سوزش در کف پا می‌شود. این درد ممکن است تا ساق پا ادامه پیدا کند.

برای این بیماری باید هر چه سریع‌تر درمان را شروع کنید؛ قبل از اینکه آسیب ایجادشده در عصب‌ها دائمی شود.

۱۴. قرار گرفتن در معرض سموم و مواد شیمیایی مختلف

قرار گرفتن در معرض فلزات سنگین و سایر مواد شیمیایی صنعتی در مدت‌های زمانی طولانی ممکن است باعث ایجاد علائم نوروپاتی محیطی شود. ممکن است برخی داروها برای بیماری‌های خاص مثل داروهای ایدز یا تشنج به اعصاب آسیب برساند.

۱۵. شیمی‌درمانی

داروهای شیمیایی مورد استفاده در درمان سرطان، عوارض جانبی متعددی دارند که نوروپاتی محیطی یکی از آنهاست. از دیگر عوارض جانبی شیمی درمانی در سیستم عضلانی و عصبی عبارت‌اند از:

احساس ضعف، خستگی، درد و لرزش در عضلات؛
کاهش سرعت واکنش‌ها و مهارت‌های حرکتی؛
مشکلاتی در حفظ تعادل؛
ضعف عضلانی؛
درد.

_ تشخیص سوزش کف پا
اگر سوزش کف پای شما همراه با درد است، به پزشک مراجعه کنید.

پزشک در ابتدا معاینهٔ فیزیکی انجام می‌دهد. معاینهٔ فیزیکی برای تشخیص موارد زیر انجام می‌شود:

مشکلات ساختاری در کف یا ساق پا؛
عفونت قارچی؛
پوست قرمزشده یا رنگ‌پریده؛
واکنش‌های پا نسبت به تحریکات مختلف؛
از دست دادن حس لامسه.

سپس، پزشک از شما در مورد سوابق پزشکی، مصرف داروها و سایر بیماری‌هایتان سؤال می‌کند. همچنین از شما می‌پرسد که علائم‌تان چه زمانی شروع شده و چه مدت است که ادامه دارد.

پزشک ممکن است آزمایش‌هایی برای تشخیص بیماری‌های دیگر انجام دهد. مثلا آزمایش‌های مرتبط با دیابت که یکی از رایج‌ترین دلایل سوزش کف پا است. علاوه بر این، پزشک باید بداند که آیا عادت‌های پرخطری مثل مصرف بی‌رویه‌ٔ الکل دارید یا خیر.

برای تشخیص بیماری‌های زیر، پزشک آزمایش‌های مختلفی مثل آزمایش زیر تجویز می‌کند:

هورمون تیروئید؛
عفونت کلیه؛
کمبود ویتامین؛
ایدز؛
سایر عفونت‌ها.

اگر بیماری سندرم تونل تارسال تشخیص داده شود، ممکن است به عکس‌برداری نیاز پیدا کنید. همچنین، پزشک ممکن است کفش‌ها یا نحوه‌ٔ راه رفتن شما را بررسی کند تا مطمئن شود که مشکل شما به خاطر کفش‌های تنگ یا راه رفتن نادرست نباشد.

سایر علائم دیگر خود را با پزشک در میان بگذارید، چون ممکن است هر نوع عفونت یا جراحت دیگر، بر سوزش کف پای شما تأثیرگذار باشد.

_ راه‌های درمان سوزش کف پا
درمان سوزش کف پا، به علت ایجاد آن بستگی دارد. در صورتی که علت آن معلوم شود، معمولا درمان این مشکل به‌راحتی انجام می‌شود.

ممکن است برای حل مشکل شما، توصیه‌های زیر ارائه شود:

مصرف داروهای عفونت‌های قارچی در بیماری پای ورزشکاران؛
پوشیدن کفش راحت‌تر؛
مکمل‌های ویتامین B؛
مکمل‌های تیروئید.

اگر مشکل شما ناشی از دیابت باشد، باید داروها و رژیم غذایی خود را تغییر دهید. همچنین، پزشک ممکن است داروهایی برای کاهش درد عصبی تجویز کند.

برای دردهای شدید عصبی، تحریک عصبی ممکن است مفید باشد. مثلا:

تحریک الکتریکی عصب؛
مغناطیس‌درمانی؛
درمان با لیزر؛
نوردرمانی.

تحقیقات برای پیدا کردن روش‌های درمانی دیگر، هنوز ادامه دارد. درمان‌های جایگزین مثل طب سوزنی ممکن است برای بعضی از افراد مؤثر باشد.

_ درمان‌های خانگی برای کاهش درد
برای این نوع از دردها حتما باید به پزشک مراجعه کنید، ولی روش‌هایی وجود دارد که می‌توانید در خانه برای کاهش درد انجام دهید. این روش‌ها عبارت‌اند از:

_ قرار دادن پا در آب سرد

قرار دادن پا در آب سرد یا یخ برای مدت چند دقیقه ممکن است برای کاهش درد مفید باشد. البته این روش برای افراد مبتلا به سرخ‌درد توصیه نمی‌شود و ممکن است باعث آسیب رسیدن به پوست آنها شود.

_ قرار دادن پا در منیزیم سولفات یا محلول سرکه سیب

اگر مبتلا به دیابت هستید، قبل از انجام این کار، حتما با پزشک خود مشورت کنید.

_ مصرف مکمل زردچوبه

کورکومین موجود در زردچوبه می‌تواند مسکنی برای دردهای عصبی باشد. کورکومین خواص ضدالتهابی حفاظت‌کننده و آنتی اکسیدانی دارد و دارای اثرات ضدمیکروبی است.

_ استعمال کرم‌هایی حاوی لیدوکائین یا کپسایسین

تهیه محلول خانگی متشکل از زنجبیل و زردچوبه هم ممکن است مفید باشد. در تحقیقی مشخص شد که برچسب‌های لیدوکائین در کاهش دردهای ناشی از سرخ‌درد، بسیار مؤثر هستند.

_ ماساژ پا

برای اینکه گردش خون در پا بهبود پیدا کند و موجب کاهش درد شود، پاهای خود را ماساژ دهید.

_ جمع‌بندی

سوزش کف پا ممکن است باعث درد و ناراحتی شود که شدت این درد از ملایم تا وخیم، متغیر است. برای اینکه علت اصلی آن را کشف و درمان را آغاز کنید، باید به پزشک مراجعه کنید. اگر علت این بیماری چیزی غیر از آسیب باشد، احتمالا دائمی باشد، ولی درمان‌هایی وجود دارد که از آسیب‌های دائمی و بعدی عصب‌ها پیشگیری می‌کند.

 

منبع: chetor.com

0
نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

دارونامه؛ آشنایی با داروی لووتیروکسین برای کم‌کاری تیروئید

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان, دارونامه

 

لووتیروکسین (به انگلیسی: Levothyroxine)

رده درمانی: داروهای هورمونی

اشکال دارویی: قرص

لووتیروکسین در درمان کم‌کاری غده تیروئید، گواتر و کرتینیسم نوزادان مصرف می‌شود.
لووتیروکسین (Levothyroxine) یا لووکسین دارویی جایگزین برای هورمون غده تیروئید می‌باشد. این دارو برای تنظیم کردن انرژی بدن و متابولیسم کاربرد دارد.
ین دارو در درمان بیماران مبتلا به کم‌کاری غده تیروئید (هیپوتیروئیدیسم) بکار می‌رود. غده تیروئید مسوول ساخت لووتیروکسین می‌باشد. در بیماران دچار کم‌کاری تیروئید، تیروئید مقادیر کمتری از این هورمون را تولید می‌کند. به علاوه این دارو در کودکان دچار کم‌کاری تیروئید (کرتینیسم) و افراد مبتلا به بزرگی بی علامت تیروئید (گواتر) نیز استفاده می‌شود. لووتیروکسین به شکل قرص تولید می‌گردد.
گواتر در اثر عدم تعادل هورمونی، رادیوتراپی، جراحی و یا سرطان بوجود می‌آید.

_ طریقه مصرف لووتیروکسین

بسته به مشکل شما پزشک معالج دوزاژ بخصوصی از دارو را تجویز می‌کند. لووتیروکسین را دقیقا مطابق با دستور پزشک خود مصرف و از تغییر خودسرانه دوز آن جدا پرهیز نمایید. ضمنا دستورات داخل بسته دارو را نیز به دقت مطالعه کنید. لووتیروکسین برای بهبود علایم مشکل شما تجویز می‌شود و باعث علاج بیماری شما نمی‌گردد. به این ترتیب، شاید لازم باشد تا انتهای عمر آن را مصرف نمایید. در ضمن ممکن است ظاهر شدن اثرات لووتیروکسین تا چند هفته طول بکشد. هرگز بدون مشورت با پزشک خود، حتی در صورت احساس بهبودی، مصرف دارو را قطع نکنید.
– دارو را به همان مقداری که پزشک تجویز کرده، مصرف کنید، نه زیاد و نه کم. در صورتی که پزشک تشخیص دهد مقدار دارو را تغییر می‌دهد. شما خودتان این کار را نکنید.

– حتما قرص را با یک لیوان پر از آب مصرف کنید. قرص لووتیروکسین به سرعت حل می‌شود و در صورتی که آب کافی با آن ننوشید ممکن است موجب ورم گلو و خفگی و یا بالا آوردن شود.
– لووتیروکسین را با معده خالی و نیم ساعت قبل از غذا خوردن مصرف کنید.
– لووتیروکسین را صبح مصرف کنید. دستورالعمل‌های پزشک را رعایت کنید و دارو را هر روز در یک ساعت مشخص مصرف کنید.
– برای اطمینان از تاثیر دارو، باید مرتبا با مراجعه به پزشک غدد، آزمایش خون و ادرار بدهید.
– عملکرد کلیه و کبد نیز نیاز به آزمایش دارند.
– به‌طور منظم به پزشک خود مراجعه کنید.
– هنگام مراجعه به دندان‌پزشک و یا پزشک دیگر، به آن‌ها بگویید که لووتیروکسین مصرف می‌کنید.
– قرص های لووتیروکسین را باید در دمای اتاق و دور از رطوبت و گرما نگهداری کنید.

_ اطلاعات لازم قبل از مصرف لووتیروکسین

– اگر شما اختلال تیروئید، بیماری قلبی، بیماری عروقی، دیابت، آنمی (کم‌خونی)، مشکل غده هیپوفیز و یا آدرنال (غده فوق کلیوی)، سابقه لخته شدن خون، درد قفسه سینه، درد بازو یا شانه، تهوع و تعریق را دارید، قبل از مصرف لووتیروکسین به پزشک خود اطلاع دهید.
– اگر از انسولین و یا داروهای خوراکی دیابت مصرف می‌کنید، از پزشک خود درباره مقدار دوز مصرفی داروهای دیابت با لووتیروکسین سئوال کنید.
– انواع مختلف لووتیروکسین دارای کارکردهای متفاوتی هستند. اگر شکل داروی لووتیروکسین فعلی شما با شکل داروی قبلی فرق می کند، به پزشک و یا داروساز بگویید. نوع لووتیروکسین مصرفی خود را قبل از اجازه پزشک متخصص تغییر ندهید.
– یک دوره زمانی طول می کشد تا لووتیروکسین اثر خود را نشان دهد. پس، هیچگاه به‌طور ناگهانی داروی خود را قطع نکنید.

– اگر ویتامین، داروهای گیاهی و یا داروهای بدون نسخه مصرف می کنید و دکتر به شما قرص لووتیروکسین داده است، با دکتر خود درباره داروها و مکمل‌هایی که مصرف می‌کنید، مشورت کنید.
– لووتیروکسین نباید برای درمان ناباروری تجویز شود، مگر آنکه دچار کم‌کاری تیروئید باشید. گاهی کم‌کاری تیروئید، موجب ناباروری می‌شود.
– لووتیروکسین برای درمان چاقی و یا مشکلات وزنی استفاده نمی‌شود.

_ اگر قرص لووتیروکسین را فراموش کردید

همان موقع که یادتان آمد، دارو را مصرف کنید.
اگر نزدیک نوبت بعدی یادتان آمد، داروی فراموش شده را مصرف نکنید.
اگر دارو را در یک نوبت فراوش کردید، مقدار دوز دارو را زیاد نکنید.

_ عوارض مصرف مقدار زیاد لووتیروکسین

– درد قفسه سینه

– تپش قلب

– لرزش

– تنگی‌نفس

– گرفتگی عضلات پا

– گیجی

– استفراغ

– اسهال

– تشنج

در صورت مشاهده این علائم، فورا به پزشک مراجعه کنید.

اگر از لووتیروکسین استفاده می‌کنید، از چه چیزهایی باید دوری کنید؟

برخی داروها اگر همزمان با لووتیروکسین مصرف شوند، باعث کاهش اثر آن می شوند.
داروهای زیر را حداقل ۴ ساعت قبل از مصرف لووتیروکسین و یا ۴ ساعت بعد از مصرف لووتیروکسین مصرف کنید تا اثر آن را کم نکنند:
– کربنات کلسیم
– فرو سولفات (قرص آهن)
– داروهای زخم معده و روده
– داروهای پایین آورنده پتاسیم
– آنتی اسیدهای حاوی آلومینیوم
– داروهای پایین آورنده کلسترول
– داروهای دیابت و انسولین
– داروهای گشاد کننده عروق مانند وارفارین
– داروی داخل وریدی برای بیماران عروقی

_ موادغذایی زیر باعث می‌شوند لووتیروکسین کمتر جذب بدن شود، لذا از مصرف آن‌ها با این دارو خودداری کنید:

شیر خشک حاوی سویا، غذاهای حاوی دانه‌ها، گردو و غذاهای دارای فیبر زیاد مانند: کلم، سیب، تمشک، گلابی، لوبیا، نخود فرنگی، عدس، کنگرفرنگی.

_ عوارض لووتیروکسین

اگر با مصرف لووتیروکسین، دچار کهیر، مشکل تنفسی، ورم صورت و لب ها و زبان و گلو شدید، نشان می‌دهد به این نوع لووتیروکسین حساسیت دارید و باید هر چه زودتر به پزشک مراجعه کنید.

_ اگر دچار عوارض جدی زیر شدید نیز باید به پزشک مراجعه کنید:

– سردرد
– بی خوابی
– عصبی و یا تحریک پذیر بودن
– تب، گرگرفتگی و تعریق
– تپش قلب و یا لرزش در قفسه سینه
– تغییر عادت ماهانه
– تغییر اشتها و وزن
عارضه جانبی کم خطر لووتیروکسین عبارت است از: ریزش موی خفیف.

_ در بیماری‌های زیر باید از مصرف لووتیروکسین خوراکی اجتناب کرد

– پوکی‌استخوان
– پرکاری تیروئید
– دیابت
– کمبود هورمون هیپوفیز
– بیماری آدیسون

_ نکات مهم در مصرف دارو:

لووتیروکسین معمولاً روزی یک بار با شکم خالی خورده می‌شود.
مهم است که هر روز ساعت معینی مصرف شود. معمولاً بهتر است ناشتا خورده شود تا بعداً فراموش نشود.
از آن‌جایی که این دارو می‌تواند بی‌خوابی ایجاد کند،
مصرف‌ش در صبح هنگام از این نظر هم بهتر می‌باشد.
هیچ‌گاه بیشتراز مقدار تجویز شده مصرف نکنید. از دستورات پزشک‌تان به دقت پیروی کنید.
هر روز پیش از مصرف لووتیروکسین نبضتان را بشمارید (اگر این کار را بلد نیستید، روش آن را از پزشک‌تان بیاموزید).
اگر ضربان قلب‌تان بالای ۱۰۰ در دقیقه بود یا منظم بود پیش از مصرف نوبت آن روز با پزشک‌تان تماس بگیرید.
اگر یک نوبت را فراموش کردید، به مجردی که آن را به یاد آوردید مصرف‌ش کنید. البته اگر تقریباً موقع نوبت بعدی مصرف دارو رسیده است ، نوبت فراموش شده را رها کرده ، به برنامه منظم دارویی‌تان بازگردید. مقدار دارو را دوبرابر نکنید.
اگر ۲ نوبت یا بیشتر را فراموش کردید برای تعیین یک برنامه جدید با پزشک‌تان مشورت کنید. اگر لووتیروکسین را به عنوان یک درمان جایگزینی استفاده می‌کنید، ممکن است مجبور باشید تا آخر عمر مصرفش کنید. حتی در صورت احساس بهبودی داروی‌تان را طبق دستور ادامه دهید.

_ موارد منع مصرف

لووتیروکسین نباید در بیماران مبتلا به پرکاری غده تیروئید و افراد دچار بیماری‌های وخیم قلبی عروقی همچون نارسایی عروق کرونر، سابقه سکته قلبی، فشارخون کنترل نشده و نیز به منظور کاهش وزن در افراد چاق استفاده شود.

● فراموش کردن دوز دارو

بهتر است لووتیروکسین را با معده خالی و ترجیحا قبل از صبحانه به صورت دوز منفرد میل کنید.

_ هشدارها و موارد احتیاط

نکات زیر را به پزشک خود اطلاع دهید:

• به لووتیروکسین یا هر داروی دیگری حساسیت دارید.

• دارویی مصرف می کنید، اعم از داروهای با نسخه یا بی‌نسخه، بخصوص آمفتامین‌ها، داروهای ضداسید معده، عوامل ضدانعقاد مثل وارفارین، عوامل ضدافسردگی (مثل فلوکستین یا آمی ترپتیلین)، داروهای ضداضطراب، داروهای درمان سرطان، آسپرین، مسدود کننده‌های بتا مثل آتنولول، متوپرولول و پروپرانولول؛ کلستیرامین، کلستیپول، دیگوکسین، انسولین و داروهای خوراکی درمان دیابت، استروژن، مکمل‌های آهن، متادون، ضدبارداری‌های خوراکی، فنی توئین، سوکرالفات، استروئیدها همچون پردنیزولون و دگزامتازون، تئوفیلین و حتی ویتامین‌ها.

مبتلا به این بیماری‌ها هستید یا سابقه ابتلا به آنها را دارید: بیماری کبدی یا کلیوی، دیابت، بیماری قلبی شامل فشارخون بالا، نارسایی عروق کرونر، ضربان نامنظم قلب (آریتمی) و سابقه سکته قلبی؛ و کم‌کاری غده فوق‌کلیوی یا هیپوفیز.

_ نگهداری داروی

لووتیروکسین را در بسته مخصوص آن، کاملا پوشیده و دور از دسترس اطفال نگهدارید. قرص‌ها باید در دمای اتاق، دور از نور مستقیم، حرارت زیاد و رطوبت نگهداری شود. با گذشتن از تاریخ اعتبار یا نیاز به دارو، آن را دور بریزید.

مصرف دوز بالا و مسمومیت

در صورت مسمومیت یا فزون دوز به نزدیک‌ترین مرکز درمانی مراجعه کنید. برخی از علایم مهم فزون دوز عبارتند از: عصبی شدن، تعریق شدید و تندی ضربان قلب.

_ تداخلات دارویی

• لووتیروکسین می تواند اثرات داروهای ضدانعقاد مثل وارفارین را افزایش دهد. • اثرات داروهای مسدود کننده بتا (مثل آتنولول، متوپرولول و پروپرانولول) و دیگوکسین در صورت مصرف همزمان با لووتیروکسین کاهش می‌یابد. کلستیرامین و کلستیپول (داروهای کاهنده چربی خون) میزان جذب لووتیروکسین را کاهش می‌دهند. در صورت استفاده از این داروها، آن‌ها را حداقل ۴ ساعت قبل یا ۱ ساعت بعد از لووتیروکسین مصرف کنید. • اگر همراه با لووتیروکسین، انسولین و یا داروهای خوراکی درمان دیابت استفاده می‌کنید، حتما پزشک خود را مطلع سازید تا دوز آن‌ها را به شکل مناسبی تنظیم کند. • لووتیروکسین ممکن است با آمفتامین‌ها، داروهای ضداحتقان و برخی داروهای درمان آسم از جمله تئوفیلین، تداخل جدی ایجاد کند.

_ زنان باردار و لووتیروکسین

لووتیروکسین برای جنین خطری ندارد. اگر شما باردار هستید و لووتیروکسین مصرف می کنید، مصرف این دارو را بدون مشورت با پزشک قطع نکنید.
اگر هورمون تیروئید در بدن شما کم باشد، هم به شما و هم به جنین آسیب می‌رساند.
مقدار مورد نیاز لووتیروکسین در حین بارداری و شیردهی متفاوت است.
لووتیروکسین از طریق شیر مادر به نوزاد منتقل می‌شود، اما به نظر نمی‌رسد که برای نوزاد خطری به همراه داشته باشد.
مصرف داروی لووتیروکسین در درازمدت باعث کاهش توده استخوانی و شکستگی استخوان می‌شود.

_ کودکان و لووتیروکسین

برای کودک و نوزاد قورت دادن قرص لووتیروکسین سخت است. بنابراین قرص را بشکنید و آن را با ۱ تا ۲ قاشق چایخوری آب مخلوط کنید.
با قاشق و یا قطره چکان آن را مخلوط کنید و مخلوط حاصل را فورا به کودک خود بدهید و آن را نگه ندارید.

_ اطلاعات جانبی

• نباید از لووتیروکسین برای کاهش وزن در افراد با کارکرد طبیعی تیروئید استفاده شود. چنین اقدامی می‌تواند عوارض بسیار خطرناکی به همراه داشته باشد.
• لووتیروکسین ممکن است موجب ریزش مو به ویژه در کودکان و خصوصا در ماه اول درمان گردد، این عارضه معمولا موقتی می‌باشد.
• بعضی علایم کم‌کاری تیروئید عبارت‌اند از: کاهش رشد (به خصوص در اطفال)، کاهش انرژی، افزایش وزن، ریزش مو، خشکی پوست، خشونت صدا و کندی تکلم، عدم تحمل سرما، کاهش اشتها، یبوست و صورت پف‌آلود و رنگ پریده.
• در طول درمان، مدام با پزشک خود در تماس باشید. لازم است وضعیت هورمون‌های تیروئید در خون شما بطور منظم آزمایش شود.

 

منابع:

۱- tebyan.net

۲- yjc.ir

0
نوشته شده توسط شیرین کریمی

دگرگونی بیماری آلزایمر در سلول‌های انسانی

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان. , شیرین کریمی , اخبار

 

به گزارش صفحه Science Nature Page

 

دانشمندان یک پروتئین مرتبط با بیماری آلزایمر را تغییر داده‌اند. این آزمایش بی‌خطر است، دانشمندان پروتئین‌ها را به گونه‌ای دگردیسی کرده‌اند تا سلول‌های آسیب‌دیدۀ مغز را پاک کنند، این تحقیق بر روی موش انجام نشده است بلکه بر روی سلول‌های انسانی صورت گرفته است و این پیشرفت مهمی است، محققان سلول‌های بنیادی را از بیماران آلزایمری که دارای یک جفت ژن‌ APOE4 بودند و همچنین از داوطلبانی که دارای یک جفت ژن APOE3 بودند گرفتند. سپس آنها یاخته‌های عصبی یا نورون‌ها و یا سلول‌های مغزی را از این سلول‌های بنیادی به وجود آورده‌اند. این گروه از دانشمندان کشف کرده‌اند که چرا ژن APOE4 افراد را در معرض خطر ابتلا به بیماری آلزایمر قرار می‌دهد.
داشتن یک ژن APOE4 بیش از دو برابر منجر به ابتلا به بیماری آلزایمر می‌شود و داشتن دو نسخه از این ژن دوازده برابر خطر ابتلا را افزایش می‌دهد، ژن APOE4 تولید پروتئین آمیلوئید بتا را افزایش می‌دهد و این پروتئین‌ها می‌توانند یه یکدیگر بچسبند و پلاک‌ها را شکل بدهند.
این پلاک‌ها می‌توانند پیام‌های عصبی را مختل کنند و باعث علائم بسیاری مرتبط با بیماری آلزایمر بشوند.
این گروه تحقیقاتی ساختار پروتئین APOE4 را تغییر دادند و آن را بی‌ضرر کردند. این ساختار جدید هرگونه آسیب ناشی از بیماری آلزایمر را از بین می‌برد و به افزایش بقای سلول‌های مغز در مدل سلول انسان کمک می‌کند.
آنچه در این مطالعه مهم است این است که در آن از سلول‌های انسانی استفاده شده است. اکثر مطالعات پیشین بر روی مدل و سلول‌های حیوانی صورت گرفته‌اند. محققان ترکیباتی را ایجاد می‌کنند که می‌تواند در یک سطح صنعتی به کار رود و بنابراین آزمایش‌های انسانی پس از آن امکان‌پذیر خواهد بود.
بیماری آلزایمر بیماری پیچیده‌ای است و بعید است که یک نوع دارو بتواند آن را درمان کند. رویکردهای کنونی بر روی کمک به افراد برای حفظ عملکرد آنها تمرکز می‌کنند، در واقع بر روی مدیریت و اداره‌کردن علائم رفتاری و کم کردن سرعت از دست دادن حافظه تمرکز دارند.
محققان امیدوارند درمان‌هایی را توسعه بدهند که به طور خاص سازوکار ژنتیکی را هدف قرار می‌دهد تا با این کار علت اصلی و واقعی این بیماری بتواند متوقف بشود. توسعه و پیشرفت‌های شگفت‌آور در تحقیقات دربارۀ بیماری آلزایمر به دانشمندان این امکان را می‌دهد که به چیزی فراتر از درمان علائم و نشانه‌های بیماری فکر کنند، در واقع دربارۀ بررسی فرایندهای بنیانی بیماری بیندیشند.
محققان چندین امکان درمانی، شامل داروهای درمان ایمنی‌سازی، فعالیت جسمی تمرین شناختی و درمان‌هایی که برای بیماری‌های قلبی و عروقی و دیابت استفاده می‌شود.

منبع: ScienceNaturePage

0
1 4 5 6 7 8 18