بایگانی‌های دارونامه - صفحه 36 از 47 - جامعه پزشکان ایران

Regular Post

نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

2 جولای 2019

مصرف چه‌میزان چای سبز در روز برای سلامتی مفید است؟‌

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه , تغذیه سالم

چای سبز از برگ گیاه کاملیا سیننسیس (Camellia sinensis) گرفته می‌شود و به شکل‌های متنوعی مصرف می‌شود. می‌توانید این چای مفید را به‌ شکل سرد، گرم یا حتی به‌صورت عصاره چای سبز کنید. مزایای مختلف و میزان بالای آنتی‌اکسیدان ازجمله نقاط درخشان در ویژگی‌های چای سبز است. در این مقاله به شما خواهیم گفت برای کاهش خطر ابتلا به بیماری‌ها روزانه چقدر چای سبز بنوشیم و در ادامه با خواص چای سبز و مضرات چای سبز در صورت مصرف اشتباه آن آشنا خواهید شد.

_ چای سبز مزایای فراوانی دارد
چای سبز دارای مواد مغذی و ترکیبات گیاهی متنوعی است که اثرات بسیار مثبتی بر سلامت دارند. یکی از آنتی‌اکسیدان‌های مفید چای سبز، کاتچین (Catechin) است. این آنتی‌اکسیدان از بدن دربرابر سرطان محافظت می‌کند. مطالعات مختلف علمی نشان می‌دهد، اشخاصی که از چای سبز استفاده می‌کنند کمتر از سایرین در معرض خطر ابتلا به سرطان‌های مختلف هستند. مثلا سرطان پروستات در مردان و سرطان سینه در زنان ازجمله شایع‌ترین سرطان‌های دنیا است و مصرف چای سبز در جلوگیری از ابتلا به آن‌ها نقش مهم و اثرگذاری ایفا می‌کند.

پژوهش‌های گوناگونی درباره‌ی چای سبز صورت گرفته است. این پژوهش‌ها نشان می‌دهد که چای سبز باعث کاهش خطر ایجاد و پیشروی دیابت نوع ۲ و بیماری‌های قلبی می‌شود. پرطرفدارترین ویژگی مثبت چای سبز هم چیزی نیست جز کمک به کاهش وزن. به‌نظر می‌رسد، کافئین و کاتچین موجود در این چای باعث افزایش سوخت و ساز بدن و سوختن چربی‌ها می‌شود. تحقیقات دانشمندان حاکی از آن است که نوشیدن چای سبز، روزانه ۷۵ تا ۱۰۰ کالری را می‌سوزاند. هر چند این مقدار از کالری خیلی زیاد نیست، اما در بلندمدت می‌تواند اثرات مثبتی داشته باشد.

از سایر مزایای چای سبز باید به حمایت از سیستم ایمنی بدن، بهبود عملکرد مغز، کمک به سلامت دندان‌ها و کاهش خطر آرتروز، آلزایمر و پارکینسون اشاره کرد.

_ چقدر چای سبز بنوشیم؟
مطالعات مختلفی که درباره‌ی مزایای چای سبز صورت گرفته‌اند، نتایج ضدونقیضی درباره‌ی میزان مصرف آن در روز ارائه می‌کنند. به‌عبارتِ دیگر، دقیقا مشخص نشده که مصرف چقدر از این چای پرفایده در روز بهتر است. براساس بعضی از تحقیقات باید روزانه یک فنجان چای سبز نوشیده شود و برخی دیگر از تحقیقات، مصرف پنج فنجان چای سبز یا بیشتر را توصیه می‌کنند. مصرف چای سبز، خطر ابتلا به بسیاری از بیماری‌ها را کاهش می‌دهد و میزان مصرف آن هم وابسته به نوع بیماری است.

سرطان دهان: براساس مطالعات مشاهده‌ای، زنانی که سه تا چهار فنجان چای سبز در روز می‌نوشند، کمتر از سایرین درمعرض ابتلا به سرطان دهان هستند.
سرطان پروستات: مطالعات مشاهده‌ای حاکی از آن است که مصرف پنج فنجان چای سبز در روز یا بیشتر برای مردان، خطر ابتلا به سرطان پروستات را در مقایسه با مردانی که کمتر از یک فنجان چای سبز در روز می‌نوشند، به‌طور محسوسی کاهش می‌دهد.
سرطان معده: مطالعات مشاهده‌ای وسیع دیگری نیز صورت گرفته و نشان می‌دهد که مصرف تعداد پنج فنجان چای سبز و بیشتر باعث کاهش خطر ابتلا به سرطان معده می‌شود.
سرطان سینه: دو مورد از مطالعات مشاهده‌ای نیز نشان از آن دارد که مصرف روزانه سه یا بیش از سه فنجان چای سبز، در کاهش خطر سرطان سینه نقش دارد.
سرطان لوزالمعده: مطالعه‌ی مشاهده‌ای هم نشان داده است که مصرف پنج یا بیش از پنج فنجان چای سبز در طول روز با کاهش خطر ابتلا به سرطان لوزالمعده مرتبط است.
دیابت‌ها: در مطالعه‌ی مشاهده‌ای گذشته‌نگر هم مصرف شِش فنجان چای سبز یا بیشتر در طول روز، خطر ابتلا به دیابت نوع دوم را ۳۳ درصد در افراد کاهش می‌داد. این میزان کاهش خطر ابتلا به سرطان در مقایسه با افرادی بود که در طول هفته کمتر از یک فنجان چای سبز می‌نوشیدند.
بیماری‌های قلبی: تجزیه و تحلیل ۵ پژوهش ثابت کرده است که مصرف یک تا سه فنجان چای سبز در مقایسه با مصرف آن به میزان کمتر از یک فنجان، خطر سکته‌ قلبی و مغزی را کاهش می‌دهد.

براساس مطالعات و پژوهش‌هایی که گفته شد، به‌نظر می‌رسد بهترین میزان مصرف چای سبز در طول روز سه تا پنج فنجان است. لازم به ذکر است که برخی از تحقیقات علمی هم هیچ ارتباطی میان مصرف چای سبز و کاهش خطرات بیماری‌های مختلف نشان نداده‌اند. بنابراین احتمال می‌رود که اثرگذاری چای سبز در کاهش خطر ابتلا به برخی بیمای‌ها در هر فرد متفاوت باشد. اما به‌طور کلی، وضعیت سلامت کسانی که چای سبز مصرف می‌کنند، بهتر از سایرین است.

_ عوارض جانبی محتمل مصرف چای سبز چیست؟
کافئین و کاتچین موجود در چای سبز، مزایای فراوانی دارد اما گاهی همین مواد مفید (به‌ویژه در صورت مصرف زیاد) عوارضی در پی خواهد داشت.

_ عوارض مصرف کافئین
مصرف زیاد کافئین باعث ایجاد اضطراب، اختلالات خواب و مشکلات معده و سردرد در برخی از افراد می‌شود. مصرف زیاد این ماده در دوران بارداری می‌تواند عوارضی چون نواقص مادرزادی در کودک و سقط جنین را به‌همراه داشته باشد. بنا به پژوهش‌های اخیر، همه‌ی ‌افراد (شامل زنان باردار) نباید بیش از سیصد میلی‌گرم کافئین در طول روز مصرف کنند. باوجوداین، مروری که بر چهارصد مطالعه و تحقیق صورت گرفت، نشان داده که مصرف کافئین تا ۴۰۰ میلی‌گرم به‌طور روزانه نتایج منفی در پی نداشته است. همان‌طور که پیش‌تر هم عنوان شد، تحقیقات درباره‌ی میزان مصرف چای سبز در طول روز کمی متناقض و مختلف هستند.

میزان کافئین موجود در هر فنجان چای سبز وابسته به میزان چایی است که برای تهیه‌ی آن استفاده می‌شود. البته مدت زمانی که برگ‌های چای خیس خورده‌اند هم در میزان کافئین چای نقش دارند. براساس پژوهشی، هر گرم چای سبز حاوی ۱۱ تا ۲۰ میلی‌گرم کافئین است. برای درست کردن یک فنجان چای سبز معمولا یک قاشق غذاخوری (دو گرم) چای سبز خشک با یک فنجان آب (دویست و چهل میلی‌لیتر) نیاز است. اگر فرض کنیم که هر فنجان به‌اندازه‌ی دویست و چهل میلی‌لیتر است، هر فنجان به‌طور متوسط حاوی ۲۲ تا ۴۰ میلی‌گرم کافئین است.

_ کاتچین و کاهش میزان جذب آهن
کاتچین موجود در چای سبز باعث کاهش میزان جذب آهن از مواد غذایی مصرفی می‌شود. درواقع، مصرف بیش از اندازه کاتچین کم خونی کمبود آهن به‌همراه می‌آورد. افراد سالم معمولا برای نوشیدن چای سبز به زمان مشخصی نیاز ندارند اما افرادی که در خطر کم‌خونی فقر آهن هستند باید چای سبز را در بین وعده‌های غذایی مصرف کنند و حداقل یک ساعت بعد از خوردن غذا به سراغ چای سبز بروند.
کودکان، نوجوانان، زنان باردار و کسانی که در دوره‌ قاعدگی‌اند یا کسانی که دچار خون‌ریزی داخلی و تحت درمان دیالیز هستند، بیشتر در خطر کم‌خونی فقر آهن قرار دارند. علاوه‌ براین‌ها، کاتچین با برخی از داروها تداخل دارد و از اثرگذاری آنها می‌کاهد. برای مثال، برخی از پژوهش‌ها نشان می‌دهد که چای سبز مانع از اثرگذاری بعضی از داروهای قلب و فشارخون می‌شود.
مصرف چای سبز می‌تواند در تأثیرگذاری برخی داروهای ضداضطراب و افسردگی نیز مداخله کند. مسمویت‌های ناشی از مصرف چای سبز هم زمانی به‌وجود می‌آیند که از آن در قالب مکمل‌ها استفاده بشود. این مکمل‌ها مقدار کاتچین بسیار بیشتری نسبت به خود چای معمولی دارند.

_ کلام آخر

چای سبز خواص مفید زیادی دارد. مصرف عادی و به‌اندازه‌ی این چای موجب کاهش وزن می‌شود و از بیماری‌هایی نظیر دیابت‌ها، بیماری‌های قلبی و سرطان جلوگیری می‌کند. برای بهره‌مندی از مزایای این چای خوش‌رنگ باید روزانه بین سه تا پنج فنجان از آن را بنوشید. البته یادتان باشد که مصرف بیش‌ازحد چای سبز باعث مشکلاتی برای برخی از افراد می‌شود که در مقایسه با مزایای آن زیاد به‌چشم نمی‌آیند. البته نه به این معنا که میزان مناسب مصرف را نادیده بگیرید. به‌طور کلی، مصرف چای سبز یکی از ضامنان سلامتی شما خواهد بود.

منابع:

۱- chetor.com

۲- healthline.com

Regular Post

نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

27 ژوئن 2019

آیا ویتامین d عمر بیماران سرطانی را افزایش می‌دهد؟

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه, اخبار پزشکی

دانشمندان تحلیل‌های جدیدی از آزمایش‌های بالینی ارائه کرده‌اند که طبق آن‌ها، مصرف ویتامین D طول عمر افراد مبتلا به سرطان را افزایش می‌دهد. این یافته‌ها در نشست سالیانهٔ انجمن انکولوژی بالینی آمریکا (ASCO) در تاریخ ۳ ژوئن ۲۰۱۹ ارائه شدند. چکیده‌ای از این مطالعه در شمارهٔ اخیرِ مجلهٔ انکولوژی بالینیِ ASCO هم منتشر شده است.
محققان دانشگاه میشیگان، داده‌هایی از آزمایش‌های کنترلی تصادفی را تحلیل کردند که در آن‌ها، افرادی که طی سه سال مکمل‌های ویتامین D مصرف می‌کردند، با کسانی که طی همین مدت، دارونما یا پلاسیبو (placebo) مصرف می‌کردند، مقایسه شده بودند.

البته آن‌ها فقط آزمایش‌هایی را بررسی کردند که دربارهٔ استفاده از مکمل‌های ویتامین D برای پیشگیری از بیماری طی دوره‌ای حداقل ۴ ساله بوده‌اند و در ضمن وقوع سرطان و مرگ‌ومیر ناشی از سرطان را هم ثبت کردند. این تحلیل به‌طور کلی شامل ۱۰ آزمایش با تعداد کل ۷۹۰۵۵ شرکت‌کننده بود. میانگین سنی این افراد ۶۸ سال بوده و ۷۸ درصد از آن‌ها را زنان تشکیل می‌دادند.

آن‌ها درنهایت رابطهٔ قابل‌توجهی بین استفاده از مکمل‌های ویتامین D و کاهش ریسک مرگ‌ومیر ناشی از سرطان طی دورهٔ موردنظر یافتند. این تحلیل نشان داد افرادی که مکمل‌های ویتامین D مصرف می‌کنند، در مقایسه با کسانی که دارونما مصرف می‌کنند، ۱۳ درصد کمتر احتمال دارد بر اثر سرطان فوت کنند. اما هیچ رابطهٔ قابل‌توجهی بین مصرف ویتامین D و پیشگیری از سرطان به دست نیامد.

طارق هیکل (Tarek Haykal)، پزشک داخلی در MSU و یکی از نویسنده‌های ارشد این پژوهش می‌گوید: «تفاوت در نرخ مرگ‌ومیر بین گروه‌های مصرف‌کنندهٔ ویتامین D و دارونما، از منظر آماری آن‌قدر قابل‌توجه بود، که نشان داد این مادهٔ مغذی برای بیماران سرطانی از اهمیت زیادی برخوردار است.»

_ سرطان چیست؟
طبق اعلام سازمان بهداشت جهانی (WHO)، سرطان دومین دلیل مرگ‌ومیر در سطح جهان است. در سال ۲۰۱۸، حدود ۱۸٫۱ میلیون نفر مبتلا به سرطان تشخیص داده شدند، و متأسفانه ۹٫۶ میلیون نفر هم بر اثر این بیماری فوت کردند.
سرطان زمانی رخ می‌دهد که سلول‌ها به‌شکل غیرعادی رشد کرده و توموری را تشکیل می‌دهند که می‌تواند گسترش پیدا کند. سرطان، بسته به نوع سلول و آن قسمت از بدن که از آنجا شروع می‌شود، شکل‌های مختلف فراوانی دارد.
در شرایط نرمال، وقتی سلول‌ها دچار آسیب شده یا پیر می‌شوند، می‌میرند، و سلول‌های جدید جای آن‌ها را می‌گیرند. سرطان زمانی رخ می‌دهد که این فرایند به‌درستی کار نمی‌کند، یعنی سلول‌های آسیب‌دیده یا پیر نمی‌میرند، یا اینکه بیش از اندازه سلول‌های جدید تشکیل می‌شوند. این اختلال عملکرد می‌تواند منجر به افزایش بی‌رویهٔ سلول‌هایی بشود که از کنترل خارج می‌شوند.
تومور سرطانی هم‌زمان با رشد، به بافت‌های دیگر هم سرایت می‌کند. ممکن است سلول‌ها از تومور جدا شده، و از طریق دستگاه لنفاوی و جریان خون به سایر قسمت‌های بدن هم گسترش یافته، و تومورهای ثانویهٔ جدیدی تشکیل بدهند.
اگر تشخیص ابتلا به سرطان در مراحل اولیه انجام شده و درمان آن، پیش از آن شروع شود که بیماری شروع به گسترش می‌کند، احتمال نجات یافتن از سرطان بسیار افزایش می‌یابد. اگر سرطان گسترش یابد، درمان آن دشوارتر می‌شود.

_ رابطهٔ سرطان و ویتامین D
خیلی‌ها ویتامین D موردنیاز خود را از نور خورشید و غذاها دریافت می‌کنند. بعضی هم مکمل‌های ویتامین D مصرف می‌کنند. بدن باید ویتامین D را پیش از استفاده، به شکل فعال تبدیل نماید. این فرایند در دو مرحله اتفاق می‌افتد، نخست در کبد، و بعد هم در کلیه‌ها.

ویتامین D وقتی به شکل فعال درمی‌آید، به روده کمک می‌کند که طی فرایند هضم، کلسیم بیشتری دریافت کند و سطح خون را هم برای تشکیل استخوان‌ها، ثابت نگه می‌دارد. در ضمن به حفظ سلامت استخوان ها هم کمک می‌کند. بیماری‌هایی مانند راشیتیسم در کودکان، و پوکی استخوان در بزرگ‌سالان، ممکن است ناشی از کمبود ویتامین D باشند.
ویتامین D همان‌قدر که برای سلامت استخوان‌ها واجب است، به کنترل رشد سلول‌ها، عملکرد ایمنی بدن، و التهاب هم کمک می‌کند. ویتامین D این کارها را با تنظیم ژن‌ها برای تفکیک، تقسیم و مرگ سلول‌ها انجام می‌دهد.
تحقیقات بیشتری باید انجام بشود
هر روزه مطالعات بیشتری به این مسئله می‌پردازند که آیا مصرف مکمل‌های ویتامین D می‌تواند از پوکی استخوان، بیماری قلبی عروقی، دیابت، سرطان و سایر بیماری‌ها پیشگیری نماید یا نه. محققان تصمیم گرفته‌اند نگاهی به شواهد موجود در رابطه با پیشگیری از این بیماری بیندازند، به‌ویژه در مورد استفاده از آسپرین، چرا که پیشگیری اولیه از سرطان هنوز هم جای بحث دارد.
یافته‌های موجود امیدبخش هستند، اما هنوز تحقیقات زیادی باید انجام بشوند، از جمله روی مقدار صحیح و سطح خون ویتامین D. روی این مسئله هم که ویتامین D چند سال بیشتر می‌تواند برای مبتلایان به سرطان به ارمغان بیاورد و اینکه مکانیسم آن چگونه عمل می‌کند، تحقیقات بیشتری باید صورت بگیرد.
هنوز سؤالات بسیاری وجود دارد و تحقیقات بیشتری باید انجام بشود. اما یافته‌های جدید آن‌قدر امیدبخش هستند که محققان معتقدند پزشک‌های بیشتری باید ویتامین D تجویز نمایند، به‌ویژه کسانی که با بیماران سرطانی سروکار دارند. آن‌ها معتقدند ویتامین D مزیت‌های زیاد و در عین حال عوارض جانبی اندکی دارد.
ویتامین D تأثیر به‌سزایی بر کاهش ریسک مرگ‌ومیر در مبتلایان به سرطان دارد، اما متأسفانه شواهدی از اینکه بتواند از ابتلای به سرطان پیشگیری نماید، وجود ندارد.

منابع:

۱- chetor.com

۲- medicalnewstoday.com

Regular Post

نوشته شده توسط شیرین کریمی

23 ژوئن 2019

چگونه سلول‌های تولیدکنندۀ انسولین می‌توانند عملکرد بیماری دیابت را تغییر دهند

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان. , شیرین کریمی , اخبار پزشکی , دارونامه

به گزارش سایت سازمان بهداشت اروپا که در تاریخ ۱۷ می ۲۰۱۹ منتشر شده است.

در مطالعۀ جدیدی فقط با استفاده از مواد مشتق‌شده از انسان‌ها، نشان داده شده است که انسولین تولید شده می‌تواند عملکرد دیابت را تغییر دهد و ایت تغییر ممکن است برگشت‌پذیر باشد.

این مطالعه در دانشگاه اکستر انجام شده است، اولین تحقیقی است که در آن سلول‌های مورد بررسیِ تولیدکنندۀ انسولین کاملاً از مدل غیرحیوانی استفاده می‌کنند و به جای آن برای اولین بار از نظام سلول‌های انسانی در آزمایشگاه استفاده می‌کنند. این گروه تحقیقاتی متوجه شد که سیستم پیام‌رسانی RNA، که نشان می‌دهد رفتار پروتئین‌ها در سلول‌ها چگونه است، در دیابت عملکردی متفاوت دارد.

این تغییرات باعث می‌شود برخی از سلول‌های بتا، که قند خون را تنظیم می‌کنند، دیگر انسولین تولید نکنند و به جای آن هورمون سوماتواستاتین تولید کنند، هورمونی که می‌تواند ترشح سایر هورمون‌های مهم از جمله انسولین را متوقف سازد.

کندوکاو در دنیای سلول‌هایی که انسولین تولید می‌کند

مطالعه‌ای توسط موسسۀ تحقیقات غیرحیوانی UK صورت گرفته است، یافته‌های این مطالعه در مجلۀ ژنتیک مولکولی انسانی منتشر شده است، این مطالعه می‌تواند بینش جدیدی دربارۀ این موضوع به ما بدهد که چگونه قند خون بالا می‌تواند رفتار سلول‌های تولیدکنندۀ هورمون را تغییر دهد و راه را برای درمان‌های جدید برای بیماران مبتلا به دیابت هموار کند.

پروفسور لورا هریس، از دانشکدۀ پزشکی دانشگاه اکستر این تحقیق را مدیریت می‌کند، او می‌گوید: «این بینش و دانش جدید واقعاً هیجان‌انگیز است. محققان دانشگاه اکستر به تازگی کشف کرده‌اند که افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ هنوز برخی از سلول‌های تولیدکنندۀ انسولین را حفظ کرده‌اند اما فضای تولیدشده توسط دیابت می‌تواند برای این سلول‌های باقی‌مانده سمّی باشد.»

«کار ما می‌تواند به تغییرات جدید به منظور محافظت از این سلول‌ها منجر شود و این کار می‌تواند به افرادی که برخی از توانایی خود در ساخت انسولین مورد نیازشان را حفظ کرده‌اند کمک کند. روش ما برای ساخت یک سیستم سلولی کاملاً انسانی برای اولین بار است که استفاده می‌شود و این بسیار اهمیت دارد و گمان نکنم این تغییرات را در سلول‌های موش دیده باشیم.»

جزئیات این مطالعه

از دست دادن سلول‌های بتا هم در دیابت نوع ۱ و هم نوع ۲ رخ می‌دهد. دانشمندان پیش از این فرض می‌کردند که این موضوع به این دلیل است که محیط کوچک اطراف این سلول‌ها علّت مرگ آنهاست.

اما این گروه تحقیقاتی برای اولین بار کشف کرد که در بخش بزرگی از این سلول‌ها دیگر سلول‌های بتا نیستند که انسولین می‌سازند. آنها در واقع آغاز به ایجاد هورمون دیگری به نام سوماتواستاتین می‌کنند که مشخصۀ سلول دلتا است.

این گروه تحقیقاتی بافت پانکراس (لوزالمعده) افرادی که مبتلا به دیابت نوع ۱ یا نوع ۲ بودند را پس از مرگ کالبدشکافی و تجزیه و تحلیل کرد. این کار نشان داد که تعداد سلول‌های دلتا در آنها بیشتر از آنچه هست که باید باشد و این نشان می‌دهد که دیابت می‌تواند منجر به این شود که برخی از سلول‌های بتا در افراد تبدیل به سلول‌های دلتا بشوند، همان‌گونه که در سلول‌های آزمایشگاه این تبدیل رخ داد.

یافته‌های مشابهی در مدل‌های حیوانی گزارش شده‌اند اما تغییرات در آنها متفاوت است. در موش‌ها بیشتر تغییرات شامل تغییر سلول بتا به سلول آلفا است، در انسان سلول بتا به سلول دلتا تغییر می‌کند. سلول‌های آلفا هورمون دیگری به نام گلوکاگون (یکی از ترشحات پانکرآس که غلظت قند خون را افزایش می‌دهد) می‌سازد. این یعنی پیامدهای تغییرات در سلول‌هایی که انسولین تولید می‌کنند می‌تواند میان موش‌ها و انسان‌ها متفاوت باشد.

در مرحلۀ بعدی از این تحقیق گروه با تحقیقات دربارۀ تنظیم ژن به دنبال این بود که بداند چرا سلول‌های بتا به سلول‌های دلتا تبدیل می‌شوند. آنها تفاوت‌های ژن‌هایی را بررسی کردند که تصمیم می‌گیرند چه نوع پیام RNA به سلول‌ها فرستاده می‌شود که کمک می‌کند با محیط خود تعامل کنند.

محققان در نمونه‌هایی که از پانکراس افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ برداشته‌اند به این موضوع پی برده‌اند که حدود یک چهارم از ژن‌ها در الگوی مورد انتظار پیام‌ها دچار اختلال هستند و این الگوی مختل شده در مقایسه با نمونه‌هایی است که افراد غیردیابتی گرفته شده است.

این نشان می‌دهد که تفاوت در تنظیم‌کننده‌های به ترجمۀ متفاوتی در پیام‌هایی که ارسال می‌شوند منتهی می‌شود. پیام نوع RNA وضعیت‌ها و رفتار زندگی سلولی را کنترل می‌کنند و نویسندگان این تحقیق فکر می‌کنند این می‌تواند دلیلی برای رفتار متفاوت سلول‌ها باشد.

پروفسور هریس می‌گوید: «یافته‌ها واقعاً هیجان‌انگیز هستند و ما دست کم در آزمایشگاه توانستیم این تغییرات را معکوس کنیم، یعنی توانستیم سلول‌های دلتا را به سلول‌های بتا برگردانیم، اگر ما محیط را به حالت طبیعی بازگردانیم یا اگر سلول‌ها را با مواد شیمیایی درمان کنیم بازگشت ژن‌های تنطیم‌کننده و الگوی پیام‌های RNA به حالت نرمال بازمی‌گردد. وقتی ما به پتانسیل درمان‌های جدید فکر می‌کنیم این یافته‌ها بسیار امیدبخش هستند.»

منبع: healtheuropa.eu

Regular Post

نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

22 ژوئن 2019

دارونامه؛ آشنایی با داروی لیتیوم (Lithium)

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه

قرص لیتیوم برای مشکلات روحی و روانی تجویز می‌شود. لیتیوم، نه تنها دوره حاد مانیا را کنترل می‌کند، بلکه از عود آن نیز جلوگیری می‌نماید.این دارو به طور کامل از کلیه دفع می‌شود، از سد خونی – مغزی عبور نمی‌کند، در شیر و به مقدار کم در عرق ترشح می‌شود.
لیتیوم، از رها شدن هورمون‌های تیروئیدی ممانعت به عمل می‌آورد که این خود به کندکاری تیروئید و گواتر می‌انجامد. همچنین موجب اختلال در عملکرد ضربان‌سازی گره سینوسی می‌شود که می‌تواند در افراد مستعد، به بلوک عصبی بیانجامد، بدین جهت برای تجویز لیتیوم انجام تست‌های تیروئید، CBC، الکترولیت‌ها و کراتینین لازم است.

وضعیت تیروئید و کلیه باید کنترل شود، لیتیوم، می‌تواند بی‌کفایتی کلیوی، کم‌کاری تیروئید و ندرتا پرکاری تیروئید را به وجود آورد. و داروی پر عارضه‌ای است.

_ لیتیوم چیست و برای چه مصرف می‌شود؟

لیتیوم Lithium بر روی جریان سدیم در عصب‌ها و سلول‌های عضلانی تاثیر می‌گذارد. سدیم بر روی جنون تاثیر می‌گذارد. لیتیوم برای درمان حالت‌های جنون در اختلال دو قطبی یا بایپولار مصرف می‌شود. نشانه‌های جنون در اختلال دو قطبی عبارتند از:

*بیش فعالی
*صحبت کردن با سرعت زیاد
*قضاوت‌های نادرست
*کاهش میزان خواب
خشم و عصبانیت

لیتیوم به شکل‌های مختلف موجود است، از جمله : قرص خوراکی، محلول خوراکی، شربت خوراکی و قرص خوراکی طولانی رهش. لیتیوم از بروز حالت جنون و کاهش شدت آن نیز کمک می‌کند.

_ اطلاعات مهم در مورد قرص لیتیوم

اگر باردار هستید، بدون مشورت با پزشک لیتیوم مصرف نکنید. این دارو به نوزاد متولد نشده آسیب می‌زند. در دوره مصرف لیتیوم از یک روش مطمئن برای پیشگیری از بارداری استفاده کنید و اگر در دوره درمان باردار شدید، حتما به پزشک اطلاع دهید.

در صورت مشاهده علائم مسمومیت به لیتیوم به پزشک مراجعه کنید، نشانه‌های مسمومیت به لیتیوم عبارتند از:

*تهوع
*استفراغ
*اسهال
*خواب‌آلودگی
*ضعف عضلانی
*لرز
*عدم تعادل
*تاری دید
*وزوز گوش

در هنگام مصرف قرص از خراشیدن، جویدن یا شکستن قرص طولانی رهش لیتیوم اجتناب کنید. در زمان مصرف قرص لیتیوم آب زیاد بنوشید تا از کم آب شدن بدن جلوگیری کنید. اگر زیاد عرق می کنید یا اگر دچار اسهال و استفراغ همراه با تب شده‌اید، به پزشک مراجعه کنید.

در زمان مصرف داروی لیتیوم مراقب باشید در هنگام ورزش کردن یا زمانی که در آب گرم هستید، مراقب باشید دمای بدن زیاد بالا نرود و یا بدن کم آب نشود. در بعضی موارد نیز نوشیدن زیاد مایعات می‌تواند تاثیر معکوس داشته و خطرناک باشد، بنابراین بهتر است مایعات را به اندازه بنوشید.

_ قبل از مصرف لیتیوم

اگر به لیتیوم حساسیت دارید، حتما به پزشک اطلاع دهید.

اگر تجربه هر یک از موارد زیر را دارید، حتما به پزشک اطلاع دهید:

*الکتروکاردیوگرافی یا نوار قلب غیرطبیعی
*غش کردن
*سابقه خانوادگی مرگ کمتر از ۴۵ سال
*بیماری کلیوی
*بیماری قلبی
*بیماری ناتوان کننده
*اختلال در تیروئید
*پایین بودن سطح سدیم در خون
*کم بودن سطح آب بدن

برخی داروها با لیتیوم تداخل پیدا می‌کنند و منجر به بروز شرایط جدی به نام سندروم سروتونین می‌شوند.

اگر در حال مصرف داروهای دیگری هستید، داروهای محرک، داروهای مخدر، داروها و مکمل‌های گیاهی و داروهای ضدافسردگی، داروهایی برای بیماری‌های روحی و روانی، بیماری پارکینسون، سردردهای میگرنی، عفونت‌های جدی یا داروهای پیشگیری کننده از تهوع و استفراغ. قبل از این‌که هر نوع تغییری در میزان یا زمان مصرف این داروها بدهید، با پزشک مشورت کنید.

_ موارد مصرف لیتیوم

۱- اختلال دوقطبی: این دارو هم در درمان کوتاه مدت و هم درمان پیشگیرانه اختلال دو قطبی در ۷۰ تا۸۰ درصد موارد مؤثر است، هم دوره‌های مانیا هم دوره‌های افسردگی این اختلال به درمان با این دارو پاسخ می‌دهند.

۲- اختلال اسکیزوافکتیو
۳- اختلال افسردگی اساسی
۴- اسکیزوفرنی
۶- سایر اختلالات

_ قرص لیتیوم در بارداری

مشخص نیست که آیا این دارو به نوزاد متولد نشده آسیب می‌زند یا خیر. در زمان مصرف لیتیوم اگر باردار هستید یا قصد باردار شدن دارید، حتما به پزشک اطلاع دهید.

_داروی لیتیوم و شیردهی

در زمان مصرف داروی لیتیوم نباید به نوزاد خود شیر بدهید. لیتیوم وارد شیر مادر می‌شود و بر روی نوزاد تاثیر می‌گذارد. به علاوه مصرف لیتیوم برای افراد کمتر از ۱۲ سل توصیه نمی‌شود.

_ چگونگی مصرف لیتیوم

لیتیوم را درست طبق دستور پزشک مصرف کنید. به تمام توصیه‌های پزشک عمل کرده و راهنمایی مصرف دارو را نیز با دقت مطالعه کنید. به ندرت اتفاق می‌افتد که پزشک میزان مصرف دارو را تغییر دهد. هرگر لیتیوم را به میزان زیاد و برای مدت طولانی مصرف نکنید. در صورت مصرف بیش از اندازه یا طولانی تر از دوره توصیه شده ممکن است مشکل اور دوز رخ دهد.

قرص لیتیوم را به‌طور کامل بلعیده و از خراشیدن، جویدن و یا شکستن آن اجتناب کنید. اگر شکل مایع دارو را مصرف می‌کنید، شربت لیتیوم، میزان آن را دقیق اندازه بگیرید و از قاشق‌های اندازه‌گیری استفاده کنید.
مصرف لیتیوم احتمال کم شدن آب بدن را بیشتر می‌کند، به ویژه اگر دچار اسهال یا استفراغ شده باشید یا بیرون و در معرض نور آفتاب هستید، یا ورزش شدید می‌کنید و بیش از حد معمول عرق می‌کنید. کم آبی بدن خطر بروز برخی عوارض جانبی لیتیوم را افزایش می‌دهد.
در صورت بروز بیماری همراه با تب، اسهال یا استفراغ یا عرق کردن بیش از حد به پزشک اطلاع دهید. بدون مشورت با پزشک زمان و میزان مصرف دارو را تغییر ندهید. در زمان مصرف قرص لیتیوم آب زیاد بنوشید.

اثر بخشی دارو و بهبود علائم ۳ هفته طول می‌کشد. مصرف دارو را درست طبق دستور پزشک ادامه دهید و اگر بهبود علائم یک هفته بعد از مصرف دارو شروع نشد، حتما به پزشک اطلاع دهید. در زمان مصرف لیتیوم ممکن است نیاز به آزمایش خون منظم داشته باشید.
اگر قرار است جراحی انجام دهید، به پزشک یا دندان‌پزشک خود اطلاع دهید که در حال مصرف داروی لیتیوم هستید.

_ عوارض قرص لیتیوم

همراه با تاثیرات مفید، هر دارو از جمله لیتیوم ممکن است عوارض جانبی هم در پی داشته باشد. گرچه تمام این عوارض اتفاق نمی‌افتند، اما در صورت بروز هر یک نیاز به مراقبت‌های پزشکی و توجه خواهد بود.

در زمان مصرف قرص لیتیوم در صورت بروز هر یک از موارد زیر بلافاصله به پزشک مراجعه کنید:

_ عوارض کمتر مشاهده شده

*گیجی، ضعیف شدن حافظه یا کم شدن هوشیاری
*ضعف
*ضربان قلب سریع یا کند
*تکرر ادرار
*افزایش تشنگی
*نبض نامنظم
*سفتی دست‌ها یا پاها
* مشکل تنفسی (به ویژه در زمان ورزش کردن یا سخت کار کردن)
*ضعف یا خستگی غیر عادی
*افزایش وزن

_ عوارض کمیاب لیتیوم

* آبی رنگ شدن یا درد در انگشت‌های دست و پا
*سردی دست ها و پاها
*سرگیجه
*درد چشم
*وزوز یا سر و صدا در گوش
*مشکلات بینایی

_ عوارض ناشناخته لیتیوم

*خشکی یا زبر شدن پوست
*نبض یا ضربان قلب سریع یاا نامنظم
*ریزش مو
*خشن شدن صدا
*سبکی سر
*افسردگی
*حساسیت به سرما
*تنگی‌نفس
*التهاب دست‌ها و پاها
*التهاب گلو
*هیجان غیر عادی

_نشانه‌های اور دوز قرص لیتیوم

در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر بلافاصله به اورژانس اطلاع دهید:

*تاری دید
*عدم تعادل
*تشنج
*اسهال
*خواب‌آلودگی
*افزایش میزان ادرار
*از دست دادن اشتها
*ضعف عضلانی
*تهوع و استفراغ
*وزوز گوش
*لکنت زبان
*لرز

برخی عوارض مربوط به لیتیوم معمولا نیاز به توجهات پزشکی ندارند. این عوارض در طول درمان و با سازگار شدن بدن با دارو به مرور برطرف می‌شوند.

به علاوه پزشک نیز راهکارهایی برای پیشگیری و کاهش این عوارض ارائه خواهد کرد. در صورتی که هر یک از عوارض زیر ادامه پیدا کرده و آزار دهنده شدند، حتما به پزشک اطلاع دهید:

*آکنه یا جوش‌های پوستی
*احساس نفخ یاا فشار در معده یا شکم
*کشش یا تحریک عضلانی

منبع: سایت سیمرغ

Regular Post

نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

20 ژوئن 2019

گیاهان دارویی؛ آشنایی با خواص و مضرات اکالیپتوس برای سلامتی

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه

اکالیپتوس گیاهِ همیشه‌سبز بومی استرالیاست که رشد سریعی دارد. از اکالیپتوس در محصولات مختلفی استفاده می‌شود. ازجملهٔ آنها می‌توان به داروهای درمان سرماخوردگی، کرم‌ها و پمادهای مُسکن عضلات و درد مفاصل، عطرها، لوازم آرایشی و بهداشتی، طعم‌دهنده‌ها، محصولات دندانپزشکی و همچنین محلول‌های صنعتی اشاره کرد.

اکالیپتوس چیست؟
خواص اکالیپتوس برای سلامتی و کاربردهای آن
کاربردهای اکالیپتوس
احتیاط و عوارض اکالیپتوس

_ اکالیپتوس چیست؟
اکالیپتوس به سردهٔ بزرگی از درختان گل‌ده اطلاق می‌شود که بیش از ۷۰۰ گونهٔ مختلف را در بر می‌گیرد که اغلب آنها در نیوزیلند و استرالیا وجود دارند. برخی از گونه‌های رایج اکالیپتوس در جنوب شرق آسیا نیز به‌وفور وجود دارند. گونه‌های مختلف اکالیپتوس از لحاظ اندازه بسیار متفاوت‌اند. بااین‌حال همهٔ گونه‌های آن برگ‌هایی دارند که با غده‌های روغنی پوشیده شده‌اند. بیشتر خواص اکالیپتوس نیز از این غده‌های روغنی سرچشمه می‌گیرد. در بین گونه‌های مختلف اکالیپتوس «اکالیپتوس نیلی» عمده‌ترین منبع برای تهیهٔ روغن اکالیپتوس در سطح جهان است.

اکالیپتوس به‌خاطر فوایدش به بسیاری از مناطق استوایی نیز راه یافته است. بااین‌حال هنوز هم از صادرات عمدهٔ قارهٔ اقیانوسیه محسوب می‌شود. هزاران سال است در طب چینی‌ها، هندی‌ها، یونانی‌ها و سایر نقاط اروپا برای درمان بسیاری از بیماری‌ها از اکالیپتوس استفاده می‌شود. پس از فرایندهای تبخیر و تقطیر برگ اکالیپتوس، روغنی به‌دست می‌آید. این روغن مایعی بی‌رنگ با بوی چوبی، شیرین و قوی است. روغن اکالیپتوس حاوی یک ترکیب شیمیایی به‌نام «اوکالیپتول» است.
برگ اکالیپتوس حاوی فلاوونوئیدها و تانن‌هاست. فلاونوئیدها آنتی اکسیدان های گیاهی هستند و تانن‌ها نیز ترکیباتی هستند که به کاهش التهابات کمک می‌کنند.

_ خواص اکالیپتوس برای سلامتی و کاربردهای آن

اکالیپتوس فواید بسیاری برای سلامتی دارد. البته هنوز برخی از این فواید در تحقیقات به اثبات نرسیده‌اند. در ادامه به بررسی برخی خواص اکالیپتوس برای سلامتی می‌پردازیم.

۱. خاصیت ضد میکروبی اکالیپتوس
در اواخر قرن نوزدهم در بیمارستان‌های انگلستان از روغن اکالیپتوس برای ضدعفونی‌کردن کاتترهای ادراری استفاده می‌شد. امروزه محققین درحال انجام تحقیقات تازه‌ای برای استفاده از اکالیپتوس به عنوان ماده‌ای ضدعفونی‌کننده هستند.
در فوریه سال ۲۰۱۶ پژوهشگران صربستانی شواهدی یافتند که نشان می‌دهد اکالیپتوس می‌تواند خاصیت ضدمیکروبی داشته باشد. آنها نتیجه گرفتند که استفاده از یک گونه از روغن ضروری اکالیپتوس همراه با برخی آنتی‌بیوتیک‌های رایج می‌تواند به پیشرفت استراتژی‌های درمانی جدید برای برخی از عفونت‌ها منجر بشود. آنها امیدوارند که این یافته‌ها بتواند موجب کاهش مصرف آنتی بیوتیک ها بشود.
بر اساس مطالعه‌ای که در مجلهٔ میکروبیولوژی بالینی و عفونت به چاپ رسید روغن اکالیپتوس می‌تواند بر روی برخی باکتری‌های بیماری‌زای مجاری فوقانی تنفسی خاصیت ضدباکتریایی داشته باشد. ازجملهٔ این باکتری‌ها می‌توان به هموفیلوس آنفولانزا و برخی سویه‌های استرپتوکوکوس اشاره کرد. هموفیلوس آنفولانزا مسئول گسترهٔ عظیمی از عفونت‌هاست.

۲. سرماخوردگی و مشکلات تنفسی
اکالیپتوس در بسیاری از محصولات درمان سرماخوردگی وجود دارد و می‌تواند به کاهش علائم ناشی از آن مانند سرفه‌کردن کمک بکند.
در درمان‌های گیاهی غرغره با برگ تازهٔ اکالیپتوس برای بهبود گلودرد، سینوزیت و برونشیت رایج است. همچنین استنشاق بخار روغن اکالیپتوس می‌تواند خاصیت ضداحتقان داشته باشد و استفاده از آن یک درمان خانگی معروف برای سرماخوردگی و برونشیت است.
از اکالیپتوس می‌توان به‌عنوان یک خلط‌آور طبیعی برای کاهش خلط و گرفتگی استفاده کرد. بسیاری از داروهای سرفه محتوی روغن اکالیپتوس هستند.
بااین‌حال محققان با مطالعات بیشتر می‌خواهند نقش دقیق عصارهٔ برگ اکالیپتوس را در درمان عفونت‌های دستگاه تنفسی مشخص بکنند.

۳. اکالیپتوس و سلامت دندان
در بسیاری از دهان‌شویه‌ها و محصولات دندانپزشکی از خاصیت ضدباکتری و ضدمیکروبی اکالیپتوس استفاده شده است. اکالیپتوس با مبارزه با باکتری‌های عامل پوسیدگی دندان و پیوره (بیماری‌ بافت‌های اطراف دندان) می‌تواند در سلامت دندان نقش مهمی داشته باشد.
براساس مطالعه‌ای استفاده از عصارهٔ اکالیپتوس در آدامس‌ها می‌تواند به بهبود سلامت دندان و پیشگیری از برخی بیماری‌های دهان کمک بکند.

۴. عفونت‌های قارچی و زخم‌های پوستی
مرکز پزشکی دانشگاه مریلند نقش اکالیپتوس در درمان‌های سنتی عفونت های قارچی و زخم‌های پوستی را به‌طور کامل توضیح می‌دهد و آن را ماده‌ای مؤثر در این راه می‌داند. برای استفاده از این خاصیت اکالیپتوس می‌توانید از برگ، چای یا روغن اکالیپتوس استفاده بکنید. البته نباید فراموش بکنید که درصورت استفاده از روغن اکالیپتوس ابتدا آن را با روغن حامل رقیق بکنید.

۵. خاصیت ضدالتهابی
اکالیپتوس یک مادهٔ ضدالتهاب قوی است. بنابراین مصرف چای آن می‌تواند فواید بسیاری داشته باشد. از تسکین دردها گرفته تا محافظت از قلب از خواص ضدالتهابی اکالیپتوس سرچشمه می‌گیرد. چای اکالیپتوس اغلب برای افرادی که از آسم، التهاب مفصل و کشیدگی عضلات رنج می‌برند، توصیه می‌شود. مصرف چای اکالیپتوس می‌تواند به بهبود دردها کمک بکند. چای اکالیپتوس می‌تواند موجب کاهش التهابات در رگ‌های خونی و سرخرگ‌ها بشود. چای اکالیپتوس از بروز تصلب شرایین جلوگیری می‌کند و می‌تواند از شما در برابر حمله قلبی و سکته مغزی محافظت بکند.

۶. خاصیت آرامش‌بخش
خاصیت آرامش‌بخش اکالیپتوس می‌تواند فواید بسیاری داشته باشد. اما چای اکالیپتوس به‌طور خاص برای کسانی که دچار استرس مزمن هستند، توصیه می‌شود. هورمون‌های استرس بدن می‌توانند تأثیرات مخربی بر سوخت‌وساز و سلامت عمومی بدن‌تان داشته باشند. بنابراین مصرف یک فنجان چای اکالیپتوس می‌تواند در کاهش این هورمون‌های خطرناک استرس و کاهش فشار روانی موثر باشد.

۷. دافع حشرات
اکالیپتوس روشی مؤثر برای دفع حشرات و نابودی آنهاست. ایالات متحدهٔ آمریکا در سال ۱۹۴۸ رسماً روغن اکالیپتوس را به‌عنوان ماده‌ای حشره‌کش و کنه‌کش به ثبت رساند. عده‌ای روغن اکالیپتوس لیمویی را برای دفع حشرات ازجمله پشه توصیه می‌کنند.
براساس تحقیقی که در سال ۲۰۱۲ انجام گرفت محققانی از دهلی‌نو هندوستان اعلام کردند که استفاده از روغن اکالیپتوس نیلی می‌تواند در برابر لارو و شفیرهٔ مگس خانگی مؤثر باشد. آنها سپس این ماده را به‌عنوان گزینه‌ای مناسب برای استفاده در محصولات دوست‌دار محیط‌زیست برای کنترل مگس خانگی پیشنهاد دادند.

۸. خاصیت تسکین درد
عصارهٔ اکالیپتوس می‌تواند به تسکین درد کمک بکند و مطالعات نیز نشان دادند که روغن‌ آن ممکن است خاصیت ضددرد داشته باشد. براساس مطالعه‌ای که در مجلهٔ آمریکایی پزشکی فیزیکی و توانبخشی به‌چاپ رسید پژوهشگران توانستند به‌کمک منتول (اکالیپتومینت) درد ساعد قدامی در ده نفر را بهبود بدهند.
منتول یک داروی بدون‌نسخه با نام عمومی «متیل سالیسیلات» موضعی است. از منتول برای درمان درد عضلات و مفاصل مرتبط با کشیدگی، پیچ‌خوردگی، التهاب مفصل، کوفتگی و کمردرد استفاده می‌شود. دانشمندان نتیجه گرفتند که منتول می‌تواند واکنش‌های فیزیولوژیک چشمگیری را ایجاد و درنتیجه به تسکین درد کمک بکند.

۹. تحریک دستگاه ایمنی
روغن اوکالیپتوس می‌تواند واکنش‌های دستگاه ایمنی را تحریک بکند. پژوهشگران دریافتند که روغن اکالیپتوس می‌تواند واکنش بیگانه‌خواری دستگاه ایمنی را در برابر عوامل بیماری‌زا در موش‌ها افزایش بدهد. بیگانه‌خواری (فاگوسیتوز) فرایندی است که در آن دستگاه ایمنی اجزای خارجی را نابود و مصرف می‌کند.
چای اکالیپتوس نیز برای تقویت سیستم ایمنی بسیار مفید است. بنابراین اگر به‌دلیل استرس، بیماری یا خستگی دستگاه ایمنی‌تان ضعیف شده، چای اکالیپتوس می‌تواند دوباره آن را تقویت بکند.

سایر بیماری‌هایی که اکالیپتوس می‌تواند به درمان‌شان کمک بکند، عبارت‌اند از:

التهاب مفصل که این امر به‌خاطر خاصیت ضدالتهاب اکالیپتوس است؛
گرفتگی بینی؛
زخم‌ها و سوختگی‌ها؛
تبخال که این امر به‌خاطر خاصیت ضدالتهاب اکالیپتوس است؛
بیماری‌های مثانه؛
دیابت که اکالیپتوس با کاهش قند خون می‌تواند به بهبود آن کمک بکند؛
تب؛
آنفولانزا.

۱۰. کنترل دیابت
اگرچه سازوکار شیمیایی دقیق تأثیر اکالیپتوس بر بهبود دیابت مشخص نیست، اما براساس تحقیقات دم‌کردن برگ‌های اکالیپتوس می‌تواند راهی برای پیشگیری و درمان دیابت باشد. اگر اکنون به این بیماری مبتلا هستید یا می‌خواهید با تغییراتی در سبک زندگی‌تان از بروز آن جلوگیری بکنید، نوشیدن ۱ تا ۲ فنجان چای اکالیپتوس در روز می‌تواند یک استراتژی مؤثر باشد. البته توصیه می‌شود قبل از این کار با پزشک مشورت بکنید. زیرا بسته به نوع دیابتی که دارید یا در معرض آن قرار دارید، توانایی اکالیپتوس در کاهش قندخون می‌تواند خطرناک باشد.

_ کاربردهای اکالیپتوس

درخت اکالیپتوس مصارف فراوانی دارد. می‌توان از روغن یا چای اکالیپتوس که فواید بسیاری دارند، استفاده کرد.

۱. روغن اکالیپتوس
قطعا روغن اکالیپتوس، مفیدترین محصول درخت اکالیپتوس است. البته پوست و برگ‌های درخت اکالیپتوس نیز در بسیاری از فرهنگ‌ها از ارزش بالایی برخوردار است.

۲. برگ اکالیپتوس
چای تهیه‌شده از برگ‌های اکالیپتوس به‌خاطر خواص درمانی‌اش بسیار معروف است. برگ‌های اکالیپتوس منبع تغذیه‌ای بسیاری از گونه‌های جانوری در استرالیا و نیوزیلند است. شاید معروف‌ترین این جانوران کوالا باشد.

۳. منبع چوب و کاغذ
اکالیپتوس با سرعت بالای رشد خود منبع باارزشی برای تهیهٔ چوب و کاغذ محسوب می‌شود.

_ احتیاط و عوارض اکالیپتوس

بر اساس اعلام انجمن ملی رایحه‌درمانی ممکن است برخی روغن‌های ضروری خطرناک باشند. اما آن دسته که به‌طور تجاری از منابع معتبر وجود دارند، خطری ندارند. بسیار مهم است که از روغن‌های ضروری خالص، معتبر و اصل استفاده بکنید.
استفاده از روغن اکالیپتوس بر روی پوست به‌شرطی که رقیق شده باشد، ایرادی ندارد. بنابراین قبل از استفاده از آن باید آن را با یک روغن حامل مانند روغن زیتون ترکیب بکنید. مقدار روغن اکالیپتوس باید ۱ تا ۵ درصد و میزان روغن حامل باید بین ۹۵ تا ۹۹ درصد باشد. برای تهیهٔ چنین ترکیبی باید ۱ تا ۵ قطره روغن اکالیپتوس را در یک اونس از روغن حامل بریزید.

اکالیپتوس می‌تواند باعث احساس سوزش و تحریک بشود. بنابراین نباید از آن در نزدیکی چشم استفاده بکنید.

بهتر است قبل از استفاده از اکالیپتوس یک آزمون آلرژی انجام بدهید. زیرا اکالیپتوس بسیار حساسیت‌زا (آلرژیک) است. انجام این آزمون می‌تواند با افزودن یک قطره روغن اکالیپتوس به روغن حامل و ریختن آن بر روی بازو انجام بشود. اگر تا ۲۴ ساعت هیچ واکنش منفی‌ای بروز نکرد، استفاده از اکالیپتوس برای‌تان بی‌خطر است. ممکن است به‌مرور زمان فرد نسبت به یک محصول حساس شده و با مصرف آن دچار آلرژی بشود. اگر در گذشته نسبت به اکالیپتوس حساسیت نداشته‌اید، اما به‌تازگی با مصرف آن علائم حساسیت در شما بروز می‌کند، مصرف آن را قطع بکنید.

مصرف خوراکی روغن اکالیپتوس خطرناک است و می‌تواند باعث مسمومیت فرد بشود. اکالیپتوس می‌تواند وضعیت برخی مبتلایان به آسم را بدتر بکند. اما در غیراین‌صورت اکالیپتوس می‌تواند به کاهش علائم آسم کمک بکند.

عوارض جانبی احتمالی مصرف اکالیپتوس عبارت‌اند از:

اسهال؛
حالت تهوع؛
استفراغ؛
ناراحتی معده.

گیجی، احساس خفگی و کوچک‌شدن مردمک چشم از علائم مسمومیت با روغن اکالیپتوس هستند. همچنین باید بدانید که ممکن است اکالیپتوس با برخی داروها تداخل داشته باشد و بر روی کبد تأثیر بگذارد.

معمولا کودکان نسبت به روغن‌های ضروری حساس‌ترند. بنابراین آنها باید با احتیاط بیشتری این محصولات را مصرف بکنند. همچنین مصرف روغن اکالیپتوس باید در دوران بارداری متوقف بشود.

منابع:

۱- chetor.com

۲- organicfacts.net

۳- medicalnewstoday.com

Regular Post

نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

31 می 2019

رفع کمردرد با رژیم غذایی مناسب

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه , تغذیه سالم

همه افرادی که به بیماری دچار می‌شوند، به‌خوبی می‌دانند که تغذیه خوب و رژیم غذایی متعادل دو مؤلفهٔ مهم برای حفظ سلامت عمومی هستند. اما شاید کسانی که دچار کمردرد هستند، کمتر به این نکته واقف باشند که رعایت رژیم غذایی صحیح می‌تواند در کنار تمرینات ورزشی درست و داشتن وزنی مناسب نقش مهمی در جلوگیری و رفع کمردرد و همین‌طور بهبود روند درمان آن داشته باشد. استخوان‌ها، ماهیچه‌ها و اعضای دیگر ستون فقرات برای داشتن استحکام کافی و حمایت از اعضای مختلف بدن نیاز به مواد مغذی مناسب دارند. پس بهتر است در طول روز از یک رژیم غذایی مناسب برای رفع دردکمر استفاده کنید.

_ انتخاب رژیم غذایی مناسب و تغذیه مطلوب برای کمر
اگر می‌خواهید که استخوان‌ها، ماهیچه‌ها، دیسک‌ها و سایر اعضای ستون فقرات به‌درستی عمل کنند و از مشکلات کمردرد به‌دور باشند، باید رژیم غذایی متعادلی داشته باشید و در آن از ویتامین ها و مواد مغذی متنوع به‌اندازه کافی بهره ببرید. مواد مغذی و ویتامین‌های گوناگون، تغذیه مناسبی برای کمر درد هستند، اما موارد زیر در رفع کمردرد و مشکلات کمر تأثیرگذاری مستقیمی نسبت به گزینه‌های دیگر دارند:

_ کلسیم
کلسیم در میان مواد معدنی مفید برای کمر و استخوان‌ها بسیار مهم و شناخته‌شده است. کلسیم حافظ سلامت استخوان‌ها است و باعث می‌شود تا توده استخوانی در طول زندگی هر فرد، سطح مناسبی داشته باشد. مصرف کلسیم برای سلامت استخوان‌ها به‌ویژه در سنین بالا بسیار ضروری است. برای پیشگیری از پوکی استخوان هم مصرف کلسیم به‌شدت توصیه می‌شود. پوکی استخوان نوعی اختلال است که در آن، استخوان‌ها ضعیف و شکننده می‌شوند و شکستگی‌های دردناک در مهره‌های ستون فقرات به‌وجود می‌آید. البته مصرف کلسیم به‌تنهایی نمی‌تواند از بروز پوکی استخوان ممانعت کند. گواه این ادعا، افراد متعددی هستند که علی‌رغم مصرف زیاد کلسیم باز هم به پوکی استخوان دچار شده‌اند. برای داشتن استخوان‌هایی قوی نیاز به مصرف مواد دیگری هم در کنار کلسیم وجود دارد.

کلسیم در مواد غذایی متنوعی وجود دارد. معروف‌ترین‌ها در این زمینه، لبنیاتی مانند ماست، شیر و پنیر هستند. سبزیجات با برگ‌های سبز پررنگ مانند کلم چینی، کلم برگ و… هم نمونه دیگری از مواد سرشار از کلسیم هستند. انواع ماهی‌ها نظیر ساردین و سالمون یا مواد غذایی مختلف دیگری مثل بادام، پرتقال، توفو هم حاوی مقادیر زیادی کلسیم هستند.

_ منیزیم
منیزیم یکی از مواد اساسی در ساختار استخوان‌ها است و برای بیش از ۳۰۰ واکنش زیست‌شیمیایی در بدن مورد نیاز است. اگر سطح منیزیم خون افزایش پیدا کند، منیزیم از استخوان‌ها هم بیرون کشیده می‌شود. کمبود منیزیم را می‌توان با مصرف مکمل‌ها جبران و به حفظ تراکم استخوان و جلوگیری از دردهای کمر هم کمک کرد. مواد حاوی منیزیم به آرامش و انقباض ماهیچه‌ها کمک می‌کنند و برای تقویت ماهیچه‌های محافظ ستون فقرات لازم هستند. این ماده معدنی مفید را می‌توان در سبزیجات با برگ‌های سبز، ماهی، لوبیا، انواع دانه‌ها و آجیل، غلات کامل، ماست، آووکادوها، شکلات تلخ (بالای ۷۰ درصد کاکائو) و… یافت.

_ ویتامین D3
ویتامین D3 به جذب کلسیم در بدن کمک می‌کند و در نتیجه برای رشد و تقویت استخوان‌های سالم ضروری است. بدون مصرف میزان کافی از این ویتامین، استخوان‌ها بسیار نازک و شکننده شده یا از شکل اصلی خود خارج می‌شوند. کمبود ویتامین D در میان افراد مختلف بسیار شایع است. اگر پزشک‌تان، آزمایش خونی برای‌تان تجویز کند، از روی نتیجه آن می‌توانید به سطح این ویتامین در بدن‌تان پی ببرید.

ویتامین دی به‌صورت طبیعی فقط در بعضی از مواد غذایی وجود دارد؛ ماهی‌های چربی مانند سالمون، روغن ماهی کاد، جگر و زرده تخم مرغ. در کشور آمریکا، شیر، برخی از غلات صبحانه، بعضی از انواع نان و آب‌میوه‌ها با ویتامین D غنی می‌شوند. آفتاب گرفتن و استفاده از مکمل‌های ویتامین دی هم می‌تواند به رفع کمبود آن کمک کند.

_ ویتامین K2
این ویتامین مانند هدایت‌کننده و کارگردان برای نقش‌آفرینی مواد معدنی استخوان عمل می‌کند. ویتامین K2 به توزیع درست کلسیم از بافت‌های نرم و انتقال آن به استخوان لازم است. برای سوخت‌وساز صحیح استخوان‌ها نیاز مبرمی به این ماده در رژیم غذایی وجود دارد که متأسفانه در رژیم غذایی بیشتر افراد لحاظ نمی‌شود. ترکیب ویتامین K2 و کلسیم، استخوان‌های ستون فقرات و نقاط دیگر بدن را سالم و قوی نگه می‌دارد. ویتامین K1 شکل گیاهی ویتامین کا است که باکتری‌های گوارشی مفید، آن را به ویتامین K2 تبدیل می‌کنند. این ویتامین را می‌توان در چربی مفید گوشت، انواع پنیر، زرده تخم‌مرغ و لبنیات دیگر یافت. ویتامین K1 هم در سبزیجات سبزبرگی مانند کلم‌برگ، اسفناج و بروکلی وجود دارد.

_ ویتامین C
ویتامین c برای ساختن کُلاژن در بدن ضروری است. کلاژن همان ماده‌ای است که باعث انسجام پوست و کنار هم نگه داشتن اعضای بدن می‌شود. این ماده در استخوان‌ها، ماهیچه‌ها، پوست، تاندون‌ها و از همه مهم‌تر در فرایند تبدیل سلول‌ها به بافت وجود دارد. ویتامین سی (C) به‌عنوان آنتی اکسیدان هم عمل می‌کند. برای ترمیم ماهیچه‌های آسیب‌دیده، تاندون‌ها، ربات‌ها و دیسک‌های بین‌مهره‌ای به مصرف مقدار کافی از این ویتامین نیاز دارید. ضمن اینکه برای تقویت مهره‌های کمر هم وجود آن لازم است.

ویتامین C را می‌توان در میوه‌هایی مانند توت فرنگی، کیوی و مرکبات (پرتقال، گریپ فروت، گواوا) و در سبزیجاتی مانند بروکلی، اسفناج، فلفل سبز و قرمز و سیب‌زمینی شیرین هم یافت. این ویتامین به‌شکل مکمل‌ها هم استفاده می‌شود.

_ پروتئین‌ها
پروتئین‌ها مؤلفه‌های مهم استخوان هستند. ولی به‌راحتی می‌توان از مصرف آنها غافل شد. پروتئین‌ها یکی از عناصر اصلی و مهم سازنده بدن هستند. بنابراین، مصرف روزانه آنها برای حفظ سلامت، ترمیم و بهبود استخوان‌ها، غضروف‌ها و بافت‌های بدن ضرورت دارد. همه این‌ها به کنار، پروتئین در گوارش و عملکرد سیستم ایمنی هم نقش دارد.

پروتئین کلاژن، ۳۰ درصد از وزن خشک استخوان‌ها را می‌سازد. منظور از وزن خشک، احتساب وزن بدن بدون مایعات و آب آن است. برای تشکیل کلاژن به اسیدهای آمینه‌ای نیاز است که ترکیب و تلفیق آنها به وجود ویتامین C وابسته است.

گلوکزامین اسیدآمینه‌ای است که در غضروف‌ها و بافت‌های هم‌بند بدن تجمع می‌کند. کندروایتین سولفات هم ماده‌ای است که به‌طور طبیعی در بافت هم‌بند وجود دارد و به‌صورت مکمل با گلوکازمین مصرف می‌شود.

گفته می‌شود که مصرف زیادازحد پروتئین در مقایسه با کلسیم باعث کاهش میزان کلسیم استخوان‌ها می‌شود، زیرا پروتئین اضافی سوزانده می‌شود. کلسیم و پروتئین هر دو برای بدن و سلامت استخوان لازم هستند و نمی‌توان نسبت دقیقی برای آنها معرفی کرد. درواقع، برای تشخیص میزان اثرگذاری این دو ماده بر یکدیگر و هماهنگی نسبت میان آنها نیاز به تحقیقات بیشتری است.

_ ویتامین B12
ویتامین ب۱۲ برای تشکیل سلول‌های استخوان‌ساز و ایجاد گلبول‌های قرمز خونی در مغز استخوان لازم و ضروری است. کم‌خونی ناشی از کمبود ویتامین B12 با بروز پوکی استخوان هم در ارتباط است. این ویتامین در پروتئین‌های حیوانی مانند تخم‌مرغ، مرغ، ماهی، فرآورده‌های گوشتی و لبنیاتی مثل شیر، ماست و پنیر هم وجود دارد. از‌آنجایی‌که گیاهان فاقد ویتامین ب۱۲ هستند، گیاهخواران برای جلوگیری از کم‌خونی و کمبود آن باید از مکمل‌ها استفاده کنند.

_ آهن
آهن برای ساخت کلاژن و تبدیل ویتامین D به شکل فعال خود در بدن لازم است. ضمنا مؤلفه‌ای در ساخت میوگلوبین و هموگلبین هم به‌شمار می‌رود. این دو ماده، پروتئین‌هایی هستند که وظیفه انتقال اکسیژن به بخش‌های مختلف بدن از جمله بافت‌های محافظ ستون فقرات را دارند. فقر یا کمبود شدید آهن چندان رایج نیست اما موجب کم خونی می‌شود. البته آهن، ماده‌ای نیست که به‌طور مستقیم در سلامت استخوان‌ها نقش داشته باشد، ولی به سیستم‌های دیگر بدنی برای تقویت و مراقبت از استخوان‌ها کمک می‌کند.

این ماده در فرآورده‌های گوشتی مختلفی مانند جگر، غذاهای دریایی مانند صدف، گوشت قرمز، مرغ، گیاهان با برگ‌های سبز، عدس، لوبیا، سویا، تخم‌مرغ و غلات کامل وجود دارد.

_ منابع دیگر ویتامین‌ها و مواد مغذی برای سلامت کمر و استخوان‌ها
اگر شخصی نتواند از طریق مصرف مواد مغذی و پروتئین‌ها در رژیم غذایی خود، نیاز بدن به مواد سالم و مناسب را رفع کند، باید به سراغ مصرف مکمل‌ها برود. البته قبل از مصرف هر ماده مکملی باید با متخصصان و پزشکان مشورت شود.

منابع:

۱- chetor.com

۲- spine-health.com

Regular Post

نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

23 می 2019

ویتامین‌های مفید برای درمان یبوست

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه , تغذیه سالم

یبوست زمانی اتفاق می‌افتد که یا مدفوع بیش از حد خشک شده یا دفع آن دشوار می‌شود. اگر کمتر از ۳ بار هر هفته دفع مدفوع دارید، احتمالا به یبوست مبتلا هستید. در اغلب موارد می‌توانید یبوست گاه به گاه را با تغییر در سبک زندگی یا مصرف داروهای خارج از نسخه (OTC) درمان کنید. به عنوان مثال، ممکن است نوشیدن آب بیشتر، مصرف فیبر و انجام فعالیت بدنی بتواند به درمان این عارضه به شما کمک کند. مسهل‌های خارج از نسخه یا نرم کننده‌های مدفوع نیز ممکن است این بیماری را درمان کنند. بعضی از ویتامین‌ها نیز ممکن است بتوانند یبوست را کاهش دهند.

بسیاری از ویتامین‌ها به عنوان نرم کننده‌های طبیعی مدفوع عمل می‌کنند. بنابراین اگر روزانه آن‌ها را مصرف کنید، ممکن است بتوانید فرآیند دفع مدفوع را برای خودتان راحت‌تر کنید. با این حال، اضافه کردن ویتامین‌های مفید برای درمان یبوست به رژیم غذایی روزانه ممکن است برای همه مفید نباشد.

_ ویتامین‌های مفید برای درمان یبوست

مصرف این ویتامین‌ها ممکن است به درمان یبوست کمک کند:
_ ویتامین C

ویتامین C یک نوع ویتامین محلول در آب است. جذب ویتامین C دارای اثر اسمزی بر روی دستگاه گوارش است. این جمله به این معنی است که این ویتامین، به دلیل محلول بودن در آب، می تواند آب را به سمت روده بکشد و از خشک شدن مدفوع جلوگیری کند.

با این حال مصرف بیش از حد ویتامین C می‌تواند برای بدن مضر باشد و باعث اسهال، حالت تهوع و گرفتگی عضلات معده شود. همچنین می‌تواند جذب آهن موجود در مواد غذایی را افزایش دهد. در بین همه عوارض جانبی که برای مصرف بیش از حد این ویتامین وجود دارد، جذب بیش از حد آهن ممکن است بیشتر بر روی یبوست تاثیر بگذارد.

بر طبق گزارش محققان مؤسسه ملی بهداشت (NIH) در آمریکا، ویتامین C که اکثر بزرگسالان می‌توانند آن را در بدن تحمل کنند، ۲۰۰۰ میلی‌گرم است. حد بالا مصرف این ویتامین برای کودکان و نوجوانان زیر ۱۸ سال بسته به سن آن‌ها بین ۴۰۰ تا ۱۸۰۰ میلی‌گرم است.

دوز توصیه شده روزانه بسیار پایین‌تر از این اعداد است.

_ ویتامین B-5
ویتامین B-5 که به عنوان اسید پانتوتنیک نیز شناخته می‌شود یکی از ویتامین‌های مفید برای درمان یبوست می‌باشد. تحقیق انجام شده در سال ۱۹۸۲ نشان داده است که مصرف یکی از مشتقات ویتامین B-5 به نام دکسپانتنول، ممکن است یبوست را کاهش دهد. این ویتامین ممکن است انقباض ماهیچه‌ها را در سیستم گوارش تحریک کند و به این ترتیب به شما کمک کند تا بهتر بتوانید مدفوع را از روده خارج کنید.

با این‌حال، هیچ تحقیق جدیدی در این زمینه وجود ندارد. شواهد کنونی برای تایید ارتباط بین مصرف ویتامین B-5 و تسکین یبوست کافی نیست. تقریبا تمام مواد غذایی گیاهی و حیوانی حاوی پانتووتنیک اسید هستند، بنابراین مصرف مکمل این ویتامین ضرورتی ندارد.

با این حال، مصرف توصیه شده از این ویتامین برای اکثر بزرگسالان ۵ میلی‌گرم در روز است. افراد باردار می‌توانند مصرف خود را تا ۶ میلی‌گرم افزایش دهند. این در حالی است که بیشتر زنان شیرده باید ۷ میلی‌گرم در روز از این ویتامین دریافت کنند.

کودکان زیر ۱۸ سال باید به‌طور متوسط روزانه بین ۱٫۷ تا ۵ میلی‌گرم از این ویتامین، بسته به سن خود، مصرف کنند.

_ اسید فولیک

اسید فولیک با نام‌های دیگری مانند فولات یا ویتامین B-9 نیز شناخته می‌شود. این ویتامین، از طریق تحریک تشکیل اسیدهای گوارشی، به کاهش یبوست کمک می‌کند. اگر سطح اسید گوارشی در بدن شما کم باشد، افزایش تولید آن ممکن است سرعت هضم را افزایش دهد و باعث شود که مدفوع زودتر از بدن خارج شود.

در صورت امکان، به جای مصرف مکمل اسید فولیک، غذاهای غنی از فولات مصرف کنید. غذاهای غنی از فولات اغلب غنی از فیبر هستند. همان‌طور که می‌دانید فیبر نیز می‌تواند راه حلی برای درمان یبوست باشد.

_ غذاهای غنی از فولات عبارتند از:

اسفناج
لوبیا چشم بلبلی
غلات صبحانه غنی شده با فولات
برنج غنی شده با فولات

اکثر افرادی که رژیم غذایی متعادل دارند، به اندازه کافی این ویتامین را دریافت می‌کنند. حد بالای این ویتامین که اکثر بزرگسالان می‌توانند حضور آن را در بدن تحمل کنند ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک در روز است. تنها ممکن است برای برخی از زنان باردار مصرف بیشتر این ویتامین توصیه شود.

اکثر کودکان بین ۱ تا ۱۸ ساله، بسته به سنشان می‌توانند ۱۵۰ تا ۴۰۰ میکروگرم در روز از این ویتامین دریافت کنند.

_ ویتامین B-12

کمبود ویتامین ب ۱۲ می‌تواند باعث یبوست شود. اگر یبوست به علت کمبود ویتامین B-12 رخ دهد، افزایش مصرف روزانه این ماده مغذی ممکن است باعث کاهش علائم شود. مانند سایر ویتامین‌ها، سعی کنید به جای مکمل از مواد غذایی غنی از ویتامین ب ۱۲ استفاده کنید. برخی از مواد غذایی غنی از ویتامین B-12 عبارتند از:

جگر گاو
ماهی قزل آلا
ماهی سالمون
ماهی تن

توصیه می‌شود که اکثر بزرگسالان ۲٫۴ میکروگرم ویتامین B-12 در روز دریافت کنند. کودکان زیر ۱۸ سال بسته به سن‌شان می‌توانند بین ۰٫۴ تا ۲٫۴ میکروگرم ویتامین B12 مصرف کنند.

_ ویتامین B-1
ویتامین B-1 و یا تیامین، به هضم غذا کمک می‌کند. هنگامی که سطح تیامین بدن کم می‌شود، هضم غذا آهسته‌تر خواهد شد. این کندی می‌تواند منجر به یبوست شود. اکثر زنان باید روزانه ۱،۱ میلی‌گرم تیامین مصرف کنند. اکثر مردان نیز باید روزانه ۱٫۲ میلی‌گرم ویتامین B1 استفاده کنند. کودکان ۱ تا ۱۸ ساله باید بسته به سن‌شان ۰٫۵ تا ۱ میلی‌گرم در روز از این ویتامین دریافت کنند.

_ مکمل‌هایی که می‌توانند یبوست را بدتر کنند

برخی از مکمل‌های ویتامینی شامل مواد معدنی مانند کلسیم و آهن هستند که می‌توانند احتمال ابتلا به یبوست را افزایش دهند. برخی از مواد تشکیل‌دهنده قرص‌های ویتامینی، مانند لاکتوز یا تالک، ممکن است باعث یبوست شوند.

اگر تصور می‌کنید که مکمل مصرفی‌تان باعث ایجاد یبوست در شما شده است، این موضوع را با پزشک مطرح کنید. گاهی ممکن است قطع مصرف مکمل تجویز شود یا مکمل دیگری برای جبران کمبودهای بدن توصیه شود. اگر به دلیل بیماری خاصی مکمل ویتامینی استفاده می‌کنید، هرگز بدون مشورت با پزشک مصرف خود را متوقف نکنید.

_ عوارض جانبی مکمل‌ها

بعضی از ویتامین‌ها می توانند عوارض ناخواسته ای ایجاد کنند، به ویژه هنگامی که با سایر ویتامین‌ها، مکمل‌ها و یا داروها مصرف شوند. برخی از ویتامین‌ها نیز می‌توانند بیماری‌های زمینه‌ای را تشدید کنند. قبل از مصرف ویتامین‌های مفید برای درمان یبوست با پزشک مشورت کنید.

_ افرادی که ممکن است مصرف مکمل ویتامین برای‌شان مضر باشد

مصرف مکمل ویتامینی در حد متوسط برای اکثر افراد ایمن است و مشکلی ایجاد نمی‌کند. اما بعضی از مردم ممکن است نیاز به اجتناب از مصرف برخی از ویتامین‌ها داشته باشند. برخی از ویتامین‌ها نیز می توانند یبوست را بدتر کنند.

_ نوزادان و کودکان

قبل از استفاده از هر روشی برای درمان یبوست در کودکان و نوزادان، از جمله به کار بردن ویتامین‌های مفید برای درمان یبوست یا مکمل‌های دیگر، با متخصص اطفال مشورت کنید.

_ افراد مبتلا به بیماری‌های دستگاه گوارش

اگر سابقه مشکلات گوارشی دارید، مصرف مکمل ویتامینی و سایر درمان‌های خارج از نسخه ممکن است برای شما مضر باشد.

_ افراد مبتلا به بیماری‌های مزمن

اگر بیماری مزمنی دارید و به یبوست مبتلا شده اید، درمان آن را به پزشک بسپارید. این نوع یبوست ممکن است عارضه جانبی داروهایی باشد که در حال حاضر مصرف می‌کنید. در برخی موارد مصرف بعضی از ویتامین‌ها ممکن است بیماری شما را بدتر کند. بعضی از ویتامین‌ها نیز می‌توانند با برخی از داروها و مکمل‌هایی که برای بیماری شما تجویز شده‌اند تداخل داشته باشند.

_ روش‌های جلوگیری از یبوست

برای جلوگیری از یبوست، این نکات را رعایت کنید:
فیبر خوراکی بیشتری استفاده کنید

مصرف مواد غذایی غنی از فیبر مانند موارد زیر می تواند به درمان یبوست کمک کند:

لوبیا
غلات سبوس‌دار
میوه‌ها
سبزیجات

فیبر حجم مدفوع را اضافه کرده و دفع آن را ساده‌تر می‌کند.

_ مایعات بیشتری بنوشید

نوشیدن مقدار زیادی مایعات، به ویژه آب نیز راه ساده دیگری برای درمان یبوست است. هنگامی که بدن به اندازه کافی مایعات برای هضم مواد غذایی دارد، روند هضم تسهیل شده و یبوست کاهش پیدا می‌کند.

_ ورزش کنید

ورزش کردن به صورت منظم برای تحریک سیستم گوارش و بهبود توانایی بدن برای دفع مدفوع مفید است. حتی یک پیاده روی ساده نیز می‌تواند هضم را تحریک کند.
استرس خود را کاهش دهید

انجام اقداماتی برای کاهش استرس، می‌تواند هضم غذا را تسهیل کند. برای مثال، جهت از بین بردن استرس‌های روزانه، تکنیک‌های آرامش بخش مانند مدیتیشن و یوگا را امتحان کنید.

رعایت سبک زندگی سالم می‌تواند به شما در پیشگیری و درمان یبوست کمک کند. اگر بیش از یک هفته است که به یبوست مبتلا شده‌اید و از طریق تغییر در شیوه زندگی یا درمان‌های خراج از نسخه نتوانسته‌اید مشکل خود را حل کنید، باید هر چه سریع‌تر به پزشک مراجعه کنید.

خلاصه

یبوست عارضه همه‌گیری است. در بیشتر موارد، این حالت پس از چند روز از بین خواهد رفت. اگر از ویتامین‌های مفید برای درمان یبوست استفاده می‌کنید، ممکن است بدنتان به ۳ الی ۵ روز زمان نیاز داشته باشد. اگر پس از این مدت هنوز هم یبوست دارید باید به پزشک مراجعه کنید. در موارد نادر، یبوست مزمن می‌تواند به عوارضی مانند پارگی بافت رکتال یا هموروئید منجر شود.

منابع:

Regular Post

نوشته شده توسط شیرین کریمی

19 می 2019

برخی ایالت‌ها اجازه می‌دهند که والدین از طرح واکسینه‌کردن کودکان خارج شوند.

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان, دارونامه, شیرین کریمی بهداشت کودکان

به گزارش سایت CNN که در تاریخ ۲۹ ژانویه ۲۰۱۹ منتشر شده است.

الیزابت کوهن و جان بونیفیلد

دو ایالت واشینگتن و اورگان که شیوع سرخک را تجربه می‌کنند به والدین اجازه می‌دهند به راحتی از طرح واکسینه کردن کودکان‌شان خارج بشوند زیرا خود والدین این را می‌خواهند.

و آنها دوست ندارند بگویند «من به شما گفته بودم»، با این‌حال، متخصصان اطفال به آن‌ها گفته بودند.

دکتر پیتر هوتز، مدیر مرکز بیمارستان کودکان برای توسعۀ واکسیناسیون در تگزاس می‌گوید: «اکنون چند سال است که می‌گویم این مهم‌ترین موضوع زمان است، پیش از اینکه ما شاهد شیوع سرخک وحشتناک در شمال غرب اقیانوس آرام باشیم.»

لازم است کودکان در مدارس تمام ایالت‌ها واکسینه و ایمنی‌سازی بشوند. بر اساس کنفرانس ملّی قانون‌گذاران ایالتی در همۀ چهل و هفت ایالت، به جز کالیفرنیا، می‌سی‌سی‌پی و غرب ویرجینیا، به والدین اجازه داده می‌شود که اگر دارای اعتقادات مذهبی علیه واکسیناسیون هستند از طرح واکسیناسیون کودکان خارج بشوند.

در میان این ۴۷ ایالت، ۱۸ ایالت همچنین به والدین اجازه می‌دهند که در صورت داشتن باورهای شخصی، اخلاقی و فلسفی علیه واکسیناسیون، می‌توانند از واکسینه کردن اجتناب کنند.

اورگان و واشینگتن در میان آن گروه از ایالت‌هایی هستند که به دلیل باورهای شخصی به آنها اجازه این کار داده می‌شود. ۱۶ ایالت دیگر شامل آریزونا، آرکانزاس، کلرادو، آیداهو، لوییزیانا، مین، میشیگان، مینه‌سوتا، داکوتای شمالی، اوهایو، اوکلاهاما، پنسیلوانیا، تگزاس، یوتا، ویسکانسین و ورمونت می‌شوند.

بر اساس مطالعه‌ای که توسط دکتر هوتز و همکارانش انجام شده و سال گذشته منتشر شده است این ایالت‌ها مناطق بحرانی هستند و به طور خاص دارای سطوح بالای کودکان واکسینه نشده هستند و بنابراین در برابر شیوع سرخک آسیب پذیر هستند.

یکی از این مناطق بحرانی شمال غرب اقیانوس آرام، به ویژه شهرهای سیاتل،اسپوکن و پورتلند هستند.

در روز جمعه دولت فرماندار ایالت واشینگتن، پس از تایید یازده مورد مشکوک مبتلا به سرخک، وضعیت اضطراری اعلام کرد. از آن زمان تا کنون مورد دیگری از ابتلا به سرخک در واشینگتن و یک مورد هم در اورگان تایید شده است.

در سال ۲۰۱۶، آکادمی متخصصان اطفال آمریکایی‌ اعلام کرد که باید به معافیت‌های مذهبی و شخصی در این مورد پایان داد.

دکتر یوهان مالدونادو، رئیس کمیسیون بیماری‌های عفونی می‌گوید: «این موضوع واقعاً نیازی به فکر کردن ندارد!»

گروه متخصصان اطفال معافیت از واکسیناسیون را فقط به کودکانی می‌دهد که تحت شیمی درمانی هستند و واکسیناسیون می‌تواند برای آنها آسیب‌زا باشد.

دکتر مالدونادو، مدیر بخش بیماری‌های عفونی دانشگاه استفورد می‌گوید: «دلیلی برای وجود معافیت‌های غیرپزشکی وجود ندارد.»

در سال ۲۰۱۵، قانون‌گذاران ایالت‌های اورگان و واشینگتن اقدامات سخت‌گیرانه‌تری را برای معافیت از واکسیناسیون تصویب کردند. هر دو اقدام پس از لابی با گروه‌های ضد واکسیناسیون شکست خورد.

رابرت اسنی در مورد آزادی پزشکی خطاب به سناتورهای ایالتی نوشت: «واکسیناسیون اجباری برخی از بنیان‌های اخلاق پزشکی ،که نیاز به رضایت کاملاً آگاهانه نسبت به هر روند پزشکی تهاجمی دارد، را زیر پا می‌گذارد.»

او افزود: «اگر دولت در آمریکا اجازه داده است که شهروندان را بدون اراده و رضایت آگاهانه در معرض خطر جراحت یا مرگ قرار بدهد، پس ما دیگر آمریکایی‌های آزاد نیستیم. بدن ما متعلق به دولت است و با ارادۀ دولت می‌تواند قربانی بشود.»

اکنون قانون‌گذاران در ایالت واشینگتن در حال تهیۀ مصوبۀ جدیدی هستند تا بتوانند معافیت‌ پزشکی از واکسن سرخک را بر اساس باورهای شخصی را ممنوع اعلام کنند.

ایالت کالیفرنیا در سال ۲۰۱۵، پس از یک جدال سخت و تلخ توانست از معافیت‌ پزشکی بر اساس باورهای مذهبی و شخصی خلاص شود. دکتر مالدونادو می‌گوید: «گاهی اوقات دیدن میزان خشم و دشمنی این افراد با ایدۀ واکسیناسیون واقعا ترسناک بود.»

او می‌گوید این قانون به دو دلیل در کالیفرنیا به تصویب رسید. اول، شیوع سرخک که تا دیزنی لند در کالیفرنیا رسیده بود و ۱۴۷ نفر در سراسر ایالت را مبتلا کرده بود. دوم، یک سناتور ایالتی به نام دکتر ریچارد پن که پزشک است پیشگام تصویب این قانون بود.

دکتر مالدونادو می‌گوید: «شما باید یک مبارز مانند ریچارد که متخصص اطفال است و یک اتفاق واقعی مانند شیوع سرخک داشته باشید تا بتوانید به هدف برسید.»

او می‌گوید شاید سیاستمداران در ایالت‌های دیگر نیز وقتی ببیند که چگونه کودکان از این بیماری‌ها رنج می‌برند، بیماری‌هایی که می‌توان با واکسینه کردن از ابتلا به آنها پیشگیری کرد، معافیت‌های پزشکی به دلیل باورهای مذهبی و شخصی را ممنوع اعلام کنند. این واقعا وحشتناک است که کودکان به بیماری‌هایی مبتلا بشوند که با واکسن قابل پیشگیری هستند، دیدن این گونه موارد در این روزگار کاملا دردناک است.

منبع: cnn.com

Regular Post

نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

18 می 2019

علائم کمبود ویتامین b1 (تیامین) و منابع آن

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه , تغذیه سالم

ویتامین b1 که با نام تیامین هم شناخته می‌شود، یکی از هشت ویتامین گروه b است و در فعل‌وانفعالات بسیاری از قسمت‌های بدن نقش مهم و اساسی دارد. ویتامین b1 غذای جذب‌شده در بدن را به انرژی تبدیل می‌کند و تقریبا تمامی سلول‌های بدن برای داشتن کارکرد مؤثر از آن تغذیه می‌کنند. این ویتامین به‌طور طبیعی در بدن تولید نمی‌شود، به همین خاطر باید با مصرف خوراکی‌هایی چون گوشت قرمز، آجیل و غلات کامل که از جمله منابع غنی ویتامین b1 هستند، نسبت به جذب میزان کافی از آن اقدام کرد.

کمبود ویتامین b1 بیشتر در میان مردم کشورهای جهان‌سومی و فقیرتر مشاهده می‌شود، اما صرف نظر از این مسئله، عواملی هستند که می‌توانند در کارکرد معمول بدن برای جذب این ویتامین اختلال ایجاد کنند؛ از آن جمله می‌توان به مصرف مداوم نوشیدنی‌های الکلی، کهولت سن، اچ آی وی/ایدز، دیابت و دیالیز اشاره کرد. بسیاری از افراد متوجه کمبود این ویتامین در بدن‌شان نمی‌شوند و به‌خاطر نداشتن آگاهی از این اختلال، اقدامی برای برطرف کردن آن نمی‌کنند. این مسئله ریشه در علائم و نشانه‌های کمبود ویتامین b1 در بدن دارد که تاحدودی نامحسوس‌اند و بعضا با نشانه‌های اختلالات دیگر اشتباه گرفته می‌شوند.

_ علائم کمبود ویتامین b1 در بدن
۱. از دست دادن اشتها
یکی از علائم اولیه و رایج کمبود ویتامین b1 بی اشتهایی است. به باور محققان یکی از وظایف مهم ویتامین b1 تنظیم احساسات مربوط به سیری و گرسنگی است. مرکز احساس سیری در غدهٔ هیپوتالاموس مغز (این غده به‌طور کلی مرکز اعمال غریزی‌ای چون سیری، گرسنگی، تشنگی و … است) قرار دارد و ویتامین b1 باعث کارکرد درست آن می‌شود.

در سوی دیگر اما، کمبود ویتامین b1 بدن باعث مختل شدن کارکرد معمول این قسمت از مغز می‌شود؛ برای نمونه ممکن است بدون اینکه چیزی خورده باشید، احساس سیری کنید.

آزمایش ۱۶ روزه‌ای در این رابطه بر روی موش‌های آزمایشگاهی انجام گرفت و در طول این مدت، خوراکی به این موش‌ها داده می‌شد که ویتامین b1 کافی نداشت. نتیجه آن شد که خوراک مصرفی موش‌ها به‌طور چشمگیری کاهش یافت و پس از گذشت ۲۲ روز، خوراک مصرفی‌شان نسبت به روز اول بین ۶۹ تا ۷۴ درصد کاهش پیدا کرده بود. قرار دادن دوبارهٔ میزان کافی ویتامین b1 در خوراک موش‌ها باعث شد تا به حالت عادی‌شان برگردند.

۲. خستگی
این نشانه ممکن است به‌مرور یا ‌به‌طور ناگهانی بروز پیدا کند. شدت خستگی برای هر شخص، بسته به میزان کمبود ویتامین b1 متفاوت خواهد بود (از کاهش جزئی انرژی گرفته تا خستگی مفرط). تشخیص علت اصلی خستگی کار چندان ساده‌ای نیست، چراکه اختلالات متعددی منجر به آن می‌شوند. همین مسئله باعث شده است تا بسیاری به این نکته پی نبرند که علت خستگی‌شان احتمالا کمبود ویتامین b1 است. این ویتامین در تبدیل غذای دریافتی بدن به سوخت و انرژی نقشی مهم و حیاتی دارد و کاملا منطقی است که کمبود آن باعث بروز خستگی شود؛ خستگی از دیگر نشانه‌های رایج کمبود ویتامین b1 است و نتایج تحقیقات متعدد گواه این ادعا هستند.

۳. زودرنجی
کسانی که زودرنج هستند، به‌سرعت و با هر گفته‌ای ممکن است ناراحت شوند و با احساساتی چون نگرانی و کلافگی سروکار دارند. عوامل فیزیکی و روانی و اختلالات مختلفی وجود دارند که می‌توانند این احساس را به وجود بیاورند. کمبود ویتامین b1 یکی از این اختلالات است و کسانی که از آن رنج می‌برند، معمولا در همان روزها و هفته‌های اولیهٔ بروز اختلال، دچار زودرنجی می‌شوند.

بررسی‌های انجام‌گرفته بر روی تعدادی نوزاد مبتلا به بیماری بِری‌بِری (نوعی سوءتغذیه ناشی از کمبود ویتامین b1) گواه این ادعا بوده است.

۴. اختلال در واکنش‌های غیرارادی بدن (رفلکس‌ها)
از دیگر علائم و نشانه‌های کمبود ویتامین b1 می‌توان به تحت‌تأثیر قرار گرفتن عصب‌های حرکتی اشاره کرد. کمبود این ویتامین، اگر به حال خود رها شود، باعث آسیب دیدن دستگاه عصبی خواهد شد. یکی از نتایج این آسیب، مختل شدن واکنش‌های غیرارادی معمول بدن است. اختلال ناشی از این کمبود بیشتر در زانو، مچ پا و عضله‌های سه‌سر مشاهده می‌شود. طولانی شدن مدت‌زمان کمبود این ویتامین می‌تواند منجر به از بین رفتن هماهنگی و تناسب، میان قسمت‌های مختلف بدن شود و فعالیت‌هایی چون راه رفتن تحت‌تأثیر قرار بگیرند.

۵. مورمور شدن دست‌ها و پاها
تیر کشیدن، سوزش و مورمور شدن دست و پا نشانه‌ای است که از آن با نام پارستزی (به انگلیسی Paresthesia؛ در فارسی خواب‌رفتگی و سوزن‌سوزن شدن ترجمه شده است) یاد می‌شود و ممکن است به واسطهٔ کمبود ویتامین b1 بروز پیدا کند. عصب‌های پیرامونی‌ای (منظور عصب‌هایی است که به آن بخشی از دستگاه عصبی تعلق دارند که خارج از مغز و نخاع است) که به دست‌ها و پاها می‌رسند، برای اینکه وظایف‌شان را به‌درستی انجام بدهند، به‌شدت وابسته به ویتامین b1 هستند. در صورت کمبود این ویتامین در بدن، عصب‌های پیرامونی آسیب می‌بینند و به‌دنبال آن، پارستزی بروز پیدا می‌کند.

پارستزی هم در همان دوران اولیهٔ کمبود این ویتامین خود را نشان می‌دهد و نتایج آزمایش‌های صورت‌گرفته بر روی موش‌های آزمایشگاهی آسیب دیدن عصب‌های پیرامونی را تأیید کرده است.

۶. ضعف عضلانی
ضعیف شدن کلی عضلات بدن هم اختلال نسبتا رایجی است و مشخص کردن علت اصلی آن گاهی دشوار می‌شود. در واقع هر کسی در مرحله‌ای از زندگی ممکن است برای مدتی کوتاه از این مسئله رنج ببرد، اما اگر ضعف عضلات تداوم پیدا کند و نتوان دلیل و علت قطعی آن را مشخص کرد، احتمالا ریشهٔ مشکل در کمبود ویتامین b1 است. در بسیاری از موارد مشاهده شده که کمبود این ویتامین در بدن موجب ضعف عضلات شده است. به‌علاوه، پس از تدابیر درمانی و شروع به جذب ویتامین b1 کافی برای مدتی مشخص، وضعیت جسمانی این افراد بهبود می‌یابد و ضعف عضلانی‌شان تاحدود زیادی برطرف می‌شود.

۷. تاری دید
تاری دید هم از دیگر علائم و نشانه‌های رایج کمبود ویتامین b1 است. کمبود شدید ویتامین b1 می‌تواند باعث ورم کردن عصب بینایی (یا اپتیک) شود که به‌دنبال آن، عصب‌های محیطی بینایی ملتهب می‌شوند (اختلالی که از آن با نام نوروپاتی یاد می‌شود). این اختلال باعث تاری دید و در موارد جدی‌تر، حتی نابینایی می‌شود. نتایج تحقیقات متعددی حاکی از ارتباط میان کمبود شدید ویتامین b1 با تاری دید و نابینایی بوده‌اند. به‌علاوه، شروع روند درمانی و جذب بیشتر این ویتامین، وضعیت افراد مبتلا به اختلالات این چنینی را بهتر کرده است.

۸. حالت تهوع
بروز مشکلات مربوط به دستگاه گوارشی، از علائم و نشانه‌های کمتر رایج کمبود ویتامین b1 است. هنوز از لحاظ علمی و دقیق مشخص نشده است که به چه خاطر کمبود ویتامین b1 فعالیت‌های دستگاه گوارشی را مختل می‌کند، اما بعضی از افرادی که از این اختلالات رنج می‌برده‌اند، با دریافت رژیم غذایی غنی از ویتامین b1 بهتر شده‌اند و مشکلات گوارشی‌شان برطرف شده است.

حالت تهوع ناشی از کمبود این ویتامین بیشتر در نوزادان مشاهده می‌شود.

۹. تغییر در ضربان قلب
ضربان قلب، با مشخص کردن تعداد دفعات تپیدن قلب در طول یک دقیقه مشخص می‌شود و میزان ویتامین b1 موجود در بدن می‌تواند باعث تغییر آن شود. کمبود ویتامین b1 موجب پایین آمدن سرعت ضربان قلب می‌شود.

خارج شدن سرعت ضربان قلب از حالت معمول و پایین آمدن آن می‌تواند باعث خستگی مفرط، گیجی و افزایش احتمال بیهوش شدن شود.

۱۰. تنگی‌نفس
اختلالی که به‌واسطهٔ کمبود ویتامین b1 در کارکرد معمول قلب ایجاد می‌شود، می‌تواند باعث تنگی نفس و دشوار شدن فرایند تنفس شود. کمبود ویتامین b1 منجر به بروز نارسایی‌های قلبی نیز می‌شود؛ نارسایی قلبی به این معناست که قلب، توانایی معمول پمپاژ کردن خون را از دست می‌دهد و در نتیجهٔ آن، خون کافی به اعضای بدن نمی‌رسد. این اختلال در نهایت باعث آب آوردن ریه، تنگی نفس و دشوار شدن تنفس می‌شود.

البته باید به خاطر داشت که تنگی نفس دلایل متعددی دارد و به‌تنهایی، نمی‌تواند نشانهٔ کمبود ویتامین b1 باشد.

۱۱. روان‌آشفتگی
نتایج تحقیقات متعددی حاکی از ارتباط بین کمبود ویتامین b1 با روان‌آشفتگی بوده‌اند. روان‌آشفتگی اختلالی خطرناک است که می‌تواند منجر به گیجی، کاهش سطح هشیاری و آشفتگی افکار شود. کمبود بیش از حد این ویتامین می‌تواند باعث بروز سندرم ورنیکه-کورساکوف شود؛ این سندرم متشکل از دو اختلال شبیه‌به‌هم مغزی است و حافظهٔ کوتاه‌مدت را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد. از جمله نشانه‌ها و علائم این سندرم می‌توان به روان‌آشفتگی، از دست دادن حافظه، گیجی و توهم اشاره کرد. علت ابتلای بیشتر کسانی که از سندرم ورنیکه-کورساکوف رنج می‌برند، کمبود ویتامین b1 در نتیجهٔ مصرف بیش از حد نوشیدنی‌های الکلی است. البته در برخی موارد هم کهولت سن باعث کمبود ویتامین b1 و روان‌آشفتگی می‌شود.

_ منابع ویتامین b
بهترین و مؤثرترین روش درمان کمبود ویتامین b1، استفاده از رژیم غذایی سالمی است که دارای خوراکی‌های حاوی این ویتامین باشد.

میزان ویتامین b1 مورد نیاز برای زنان ۱٫۱ و برای مردان ۱٫۲ میلی‌گرم در روز است. در ادامه می‌توانید تعدادی از خوراکی‌های غنی از ویتامین b1 را مشاهده کنید که معمولا در رژیم غذایی افرادی که از کمبود آن رنج می‌برند، لحاظ می‌شوند:

جگر گاو: صد گرم آن حاوی ۱۳٪ از میزان ویتامین b1 مورد نیاز روزانه است (برای باقی موارد به ذکر درصد اکتفا می‌شود و منظور، همین میزان، در صد گرم از مادهٔ خوراکی است)؛
لوبیای سیاه پخته‌شده: ۱۶٪؛
عدس پخته‌شده: ۱۵٪؛
ماکادمیا یا فندق استرالیایی خام: ۸۰٪؛
ادامامه (نوعی سویای نارس است که در غلافش پخته می‌شود و به‌صورت خوراکی مصرف می‌شود): ۱۳٪؛
مارچوبه: ۱۰٪؛
غلات صبحانهٔ غنی‌سازی‌شده از این ویتامین: ۱۰۰٪.

غذاها و خوراکی‌های متعدد دیگری چون ماهی، گوشت قرمز، آجیل و تخمه هم هستند که در آن‌ها میزان نسبتا کمی از ویتامین b1 وجود دارد، به همین خاطر بیشتر افراد، بدون نیاز به استفاده از داروهای مکمل، می‌توانند نیاز روزانه‌شان به این ویتامین را برآورده کنند.

در پایان بهتر است به این مسئله اشاره شود که کهولت سن و اختلالاتی چون دیابت که در ابتدای مقاله به بعضی از آن‌ها اشاره شد، احتمال کمبود ویتامین b1 را به‌طور قابل‌ملاحظه‌ای افزایش می‌دهند و در صورت تجربهٔ این مسائل، باید دقت بیشتری به رژیم غذایی داشت و از مکمل‌های حاوی این ویتامین استفاده کرد تا از بروز علائم و نشانه‌های کمبود ویتامین b1 جلوگیری کنید؛ کمبودی که نشانه‌هایی شبیه به نشانه‌های برخی اختلالات و بیماری‌های دیگر دارد و بعضا شناسایی آن کار دشواری می‌شود. اگر کمبود این ویتامین در شما تشخیص داده شد، به هیچ عنوان ناامید نشوید، چراکه با رژیم غذایی مناسب و مصرف مکمل‌های غذایی می‌توان آن را برطرف کرد.

منابع:

۱- chetor.com

۲- healthline.com

Regular Post

نوشته شده توسط تحریریه جامعه پزشکان ایران

17 می 2019

گیاهان دارویی؛ آشنایی با خواص و مضرات سیاه دانه

بیماری‌‌ها و راه درمان, پیشگیری بهتر از درمان , دارونامه , تغذیه سالم

خواص سیاه دانه چیست؟ سیاه‌دانه، یا «شونیز» (انگلیسی: Nigella Sativa) گیاهی یک‌ساله و گلدار و بومی جنوب غربی آسیا است. قرن‌هاست که از سیاه‌ دانه به‌عنوان درمانی سنتی برای برخی بیماری‌ها استفاده می‌شود. برخی ترکیبات شیمیایی موجود در سیاه دانه در بدن خاصیت آنتی اکسیدانی دارند. مطالعات متعددی خاصیت آنتی‌اکسیدانی سیاه دانه را برای بدن نشان می‌دهند. سیاه دانه می‌تواند درمانی گیاهی و جایگزین برای برخی بیماری‌ها محسوب شود. ولی بهتر است قبل از استفاده‌ از آن برای درمان هرگونه بیماری ابتدا با پزشک مشورت کنید.

ارزش غذایی سیاه دانه
خواص سیاه دانه
عوارض جانبی سیاه دانه
چه کسانی نباید از سیاه دانه استفاده کنند؟

_ ارزش غذایی سیاه دانه

سیاه‌دانه، یا «شونیز» (انگلیسی: Nigella Sativa) یک‌ساله، گل‌دار و بومی هندوستان، عربستان سعودی و اروپاست.

سیاه دانه به روش‌های مختلفی استفاده می‌شود. استفاده به‌عنوان ادویه، استفاده از روغن آن، استفاده از کپسول‌های مکمل غذایی حاوی پودر سیاه دانه، کپسول‌های ژله‌ای و عصاره روغنی سیاه دانه از روش‌های مصرف آن هستند. روغن سیاه دانه منبع خوبی از اسیدهای چرب ضروری و سایر مواد مغذی است.

سیاه دانه از اسیدهای آمینه، پروتئین ها، کربوهیدرات‌ها، روغن‌های فرار و غیرفرار، آلکالوئیدها، ساپونین و فیبر تشکیل شده است. کربوهیدرات موجود در سیاه دانه عبارت‌اند از: مونوساکارید آرابینوز، گلوکز، رامنوز و زایلوز. همچنین سیاه دانه محتوی کلسیم، آهن، پتاسیم و سدیم است. ازجایی‌که بیشتر افراد از مقادیر بسیار اندک روغن سیاه دانه یا مکمل‌های حاوی عصاره‌ی روغنی آن استفاده می‌کنند، معمولا مقدار اندکی مواد مغذی از این طریق دریافت می‌کنند.

_ روغن‌های غیرفرار

٪۸۴ اسیدهای چرب سیاه دانه را روغن‌های غیرفرار تشکیل می‌دهند. هر قاشق چای‌خوری روغن سیاه دانه محتوی ۴۵ کالری انرژی است که همه‌ی آن از چربی‌ها حاصل می‌شود. ۲۲٪ از این چربی‌ها را آلفالینولنیک‌اسید تشکیل می‌دهد که یک اسید چرب امگا۳ با خاصیت ضدالتهابی است. ۵۹٪ از این چربی‌ها را نیز آلفالینولئیک‌اسید که یک اسید چرب امگا۶ است، تشکیل می‌دهد. بااینکه بیشتر افراد تنها ماهی را به‌عنوان منبع خوب اسیدهای چرب امگا۳ می‌شناسند، ولی برخی منابع گیاهی مانند سیاه دانه نیز جزو منابع سرشار از امگا ۳ هستند.

_ خواص سیاه دانه
۱. سرشار از آنتی‌اکسیدان‌ها
آنتی‌اکسیدان‌ها ترکیباتی هستند که می‌توانند رادیکال‌های آزاد مضر را خنثی کنند و از بروز آسیب‌های اکسیداتیو آنها بر روی سلول‌ها جلوگیری بکنند. براساس مطالعات، آنتی‌اکسیدان‌ها تأثیر چشمگیری بر سلامت و جلوگیری از بروز بیماری‌ها دارند. آنتی‌اکسیدان‌ها می‌توانند در برابر برخی بیماری‌های مزمن مانند سرطان، دیابت، بیماری‌های قلبی و چاقی از ما محافظت بکنند.

ترکیباتی مانند تیموکینون، کارواکرول، تی-آنتول و ۴-ترپینئول مسئول خواص آنتی‌اکسیدانی سیاه دانه هستند. در یک مطالعهٔ درون‌کشتگاهی (آزمایش‌هایی که در آن به‌جای استفاده از بدن موجود زنده، تنها بخشی از بدن آن در محیط آزمایشگاهی کشت می‌شود) روغن ضروری سیاه دانه، خاصیت آنتی اکسیدانی از خود نشان داد.

بااین‌حال برای مشخص‌کردن تأثیر آنتی‌اکسیدان‌های موجود در سیاه دانه بر سلامت انسان به مطالعات بیشتری نیاز است.

۲. کاهش کلسترول
کلسترول به دستهٔ چربی‌ها تعلق دارد و در بدن یافت می‌شود. بدن به مقادیری از کلسترول نیاز دارد. اما تجمع مقادیر بالای آن در خون خطر بروز بیماری‌های قلبی را افزایش می‌دهد.

سیاه دانه در کاهش کلسترول مؤثر است. براساس یک بررسی از ۱۷ مطالعهٔ مختلف مصرف مکمل‌های سیاه دانه می‌تواند کلسترول کل، کلسترول بد و تری گلیسیرید خون را به‌طور چشمگیری کاهش بدهد. روغن سیاه دانه در کاهش کلسترول موفق‌تر از پودر سیاه دانه عمل کرد. ولی تنها پودر سیاه‌ دانه توانست موجب افزایش کلسترول خوب بشود.

براساس یک مطالعه بر روی ۵۷ مبتلا به دیابت مصرف مکمل سیاه دانه به‌مدت یک سال موجب کاهش کلسترول بد، کلسترول کل و افزایش کلسترول خوب شد.

مطالعه‌ای که اخیراً بر روی ۹۴ مبتلا به دیابت انجام گرفت نیز نتایج مشابهی را نشان داد. این مطالعه نشان داد مصرف روزانه ۲ گرم سیاه دانه به‌مدت ۱۲ هفته می‌تواند کلسترول کل و کلسترول بد خون را کاهش بدهد.

۳. خاصیت ضدسرطان
سیاه دانه سرشار از آنتی‌اکسیدان‌هایی است که می‌توانند تأثیرات منفی رادیکال‌های آزاد را خنثی کند و از بروز بیماری‌هایی مانند سرطان جلوگیری بکنند. مطالعات درون‌کشتگاهی نیز از خواص ضدسرطان سیاه دانه و جزء فعال آن به‌نام تیموکینون حکایت دارند.

به‌عنوان مثال یک مطالعه نشان داد تیموکینون موجب مرگ سلولی در سلول‌های آلوده به سرطان خون می‌شود.

در یک مطالعهٔ دیگر عصارهٔ سیاه دانه به غیرفعال‌کردن سلول‌های سرطان پستان کمک کرد.

سایر مطالعات نیز نشان دادند که سیاه دانه و ترکیبات آن می‌‌توانند در برابر چندین نوع سرطان مانند سرطان پانکراس (لوزالمعده)، سرطان ریه، سرطان دهانهٔ رحم، سرطان پروستات، سرطان پوست و سرطان رودهٔ بزرگ مؤثر باشند.

بااین‌حال هنوز شواهد دقیقی از خواص ضدسرطان سیاه دانه در انسان وجود ندارد. هنوز باید مطالعاتی انجام بشود تا نشان بدهد مصرف سیاه دانه به‌عنوان ادویه یا مکمل می‌تواند خاصیت ضدسرطانی در انسان داشته باشد یا خیر.

۴. نابودی باکتری‌های مضر
باکتری‌ها عامل فهرست بلندبالایی از عفونت‌های خطرناک از عفونت گوش گرفته تا سینه‌پهلو هستند. برخی مطالعات درون‌کشتگاهی نشان دادند که مصرف سیاه دانه می‌تواند خاصیت ضدباکتری داشته باشد و در مبارزه با انواع سویه‌های باکتری‌ها مؤثر باشد.

براساس یک مطالعه مصرف موضعی سیاه دانه در نوزادان مبتلا به عفونت استافیلوکوکی پوست نشان داد که سیاه دانه به‌اندازهٔ مصرف آنتی‌بیوتیک‌های رایج در درمان عفونت ناشی از این باکتری‌ها مؤثر است.

استافیلوکوک اورئوس (طلایی) مقاوم به متی‌سیلین یک سری از باکتری‌ها هستند که درمان آنها دشوار است و در مقابل آنتی‌بیوتیک‌ها مقاوم‌اند. در یک مطالعه سیاه دانه توانست نیمی از نمونه‌های این باکتری‌ها را که از بدن مبتلایان به دیابت استخراج شده بود درمان بکند. چندین مطالعهٔ درون‌کشتگاهی دیگر نیز از تأثیر سیاه دانه در جلوگیری از رشد این باکتری‌ها و بسیاری از باکتری‌های دیگر حکایت دارند.

بااین‌حال مطالعات انجام‌گرفته بر روی انسان‌ها محدود هستند و به مطالعات بیشتری نیاز است تا بفهمیم سیاه دانه چگونه بر سویه‌های مختلف باکتری‌ها در بدن تأثیر می‌گذارد.

۵. کاهش التهابات
در بیشتر موارد التهابات واکنش طبیعی بدن برای محافظت از خودش در برابر آسیب‌ها و عفونت‌هاست. ازسوی دیگر احتمالا التهابات مزمن مسئول بروز بسیاری از بیماری‌ها مانند سرطان، دیابت و بیماری های قلبی هستند. براساس مطالعات سیاه دانه خاصیت ضدالتهاب قوی در بدن دارد.

در یک مطالعه بر روی ۴۲ نفر مبتلا به روماتیسم مفصلی، مصرف روزانه ۱۰۰۰ میلی‌گرم روغن سیاه دانه به‌مدت هشت هفته توانست شاخص‌های التهابات و استرس اکسیداتیو را کاهش بدهد.

در یک مطالعهٔ دیگر سیاه دانه در محافظت از موش‌ها در برابر التهابات در مغز و طناب نخاعی مؤثر بود.

همچنین در یک مطالعهٔ درون‌کشتگاهی دیگر مشاهده شد تیموکینون (جزء فعال موجود در سیاه دانه) در کاهش التهابات در سلول‌های آلوده به سرطان پانکراس مؤثر است.

باوجود این نتایج امیدبخش هنوز مطالعات انسانی محدود به افرادی با بیماری‌های خاص است و به مطالعات بیشتری نیاز است تا بفهمیم سیاه دانه چگونه می‌تواند بر التهابات در افراد سالم تأثیر بگذارد.

۶. محافظت از کبد
کبد یک عضو بسیار مهم است. کبد به دفع سموم، پردازش داروها، پردازش مواد مغذی و تولید پروتئین‌ها و مواد شیمیایی حیاتی برای سلامت کمک می‌کند. براساس برخی مطالعات جانوری سیاه دانه می‌تواند از کبد در برابر آسیب‌ها محافظت بکند. در یک مطالعه که به موش‌ها یک مادهٔ شیمیایی سمی تزریق شد، سیاه دانه توانست سمیت مواد شیمیایی را در آنها کاهش داده و از آنها در برابر آسیب‌های کبد و کلیه محافظت بکند.

یک مطالعهٔ جانوری دیگر نیز یافته‌های مشابهی داشت که نشان می‌داد سیاه دانه می‌تواند از بروز آسیب‌های کبد جلوگیری بکند. براساس یک بررسی این خاصیت حفاظتی سیاه دانه احتمالا به‌خاطر جزء آنتی‌اکسیدانی آن و توانایی‌اش در کاهش التهابات و استرس اکسیداتیو است. البته به مطالعات بیشتری بر روی انسان‌ها نیاز است تا میزان تأثیر سیاه دانه در محافظت از کبد و سلامت آن مشخص بشود.

۷. تنظیم قندخون
قند خون بالا می‌تواند علائم بدی مانند افزایش تشنگی، کاهش وزن بدون کنترل، خستگی و اختلال تمرکز را به‌همراه داشته باشد. کنترل‌نکردن قند خون می‌تواند در درازمدت پیامدهای جدی مانند آسیب عصبی، اختلال در بینایی و تأخیر در بهبود زخم‌ها را به‌دنبال داشته باشد.

برخی شواهد نشان می‌دهد سیاه دانه در ثبات قند خون و پیشگیری از عوارض جانبی مخرب آن مؤثر است. براساس یک بررسی انجام‌گرفته بر روی ۷ مطالعه مکمل‌های سیاه دانه در کنترل قند خون ناشتا و قند خون عادی موفق بود. همچنین در یک مطالعهٔ دیگر که بر روی ۹۴ نفر صورت گرفت مصرف روزانهٔ سیاه دانه به‌مدت ۳ ماه توانست قند خون ناشتا، قند خون عادی و مقاومت‌به‌انسولین را به‌طور چشمگیری کاهش بدهد.

۸. پیشگیری از زخم معده
زخم معده زخم‌های دردناکی هستند که در اثر آسیب اسید معده به پوشش مخاطی معده بروز می‌کنند. براساس مطالعات سیاه دانه می‌تواند به حفظ پوشش معده و پیشگیری از بروز زخم معده کمک بکند.

در یک مطالعهٔ جانوری ۲۰ موش مبتلا به زخم معده با سیاه دانه تحت درمان قرار گرفتند. سیاه دانه به درمان ۸۳٪ موارد کمک کرد و توانست به‌اندازهٔ داروهای رایج درمان زخم معده مؤثر باشد.

براساس یک مطالعهٔ جانوری دیگر سیاه دانه و جزء فعال آن در جلوگیری از پیشرفت زخم معده و محافظت از پوشش معده در برابر تأثیرات منفی نوشیدنی‌های الکلی موفق بود. البته مطالعات فعلی محدود به جانوران بوده و برای اطلاع دقیق از نحوهٔ تاثیر سیاه دانه در درمان زخم معده در انسان‌ها به مطالعات بیشتری نیاز است.

۹. درمان سرطان پانکراس
مطالعات علمی نشان می‌دهند که استفاده از سیاه دانه می‌تواند در پیشگیری از سرطان پانکراس مؤثر باشد. سرطان پانکراس یکی از کشنده‌ترین انواع سرطان است. پیشرفت التهاب پانکراس می‌تواند باعث سرطان پانکراس در فرد شود. براساس مطالعه‌ای که در دپارتمان جراحی دانشگاه توماس جفرسون در فیلادلفیا انجام گرفت، ترکیبات شیمیایی موجود در سیاه دانه با کاهش التهابات پانکراس از تولید سلول‌های سرطانی پانکراس جلوگیری می‌کنند. تیموکینون یکی از ترکیبات شیمیایی موجود در سیاه دانه و مسئول بخشی از خواص آنتی‌اکسیدانی سیاه دانه است. سیاه دانه به لطف وجود تیموکینون می‌تواند در پیشگیری از سرطان پانکراس مؤثر باشد.

۱۰. درمان پرفشاری خون
مطالعات علمی نشان می‌دهند که مصرف سیاه دانه می‌تواند در درمان فشار خون بالا مؤثر باشد. براساس مطالعه‌ی صورت‌گرفته در دانشگاه پزشکی شهرکرد مصرف ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلی‌گرم سیاه دانه دو بار در روز و به‌مدت ۸ هفته توانست به‌طور چشمگیری موجب کاهش فشار خون دیاستولی شود. همچنین سیاه دانه پس از این مدت توانست به‌طور چشمگیری در کاهش کلسترول بد خون مؤثر باشد.

۱۱. استفادهٔ آسان در رژیم غذایی
راه‌های مختلفی برای افزودن سیاه دانه به رژیم غذایی وجود دارد. معمولا سیاه دانه را با طعمی تلخ بین مرزنگوش و پیاز توصیف می‌کنند. سیاه دانه در بسیاری از غذاهای خاورمیانه‌ای و جنوب شرق آسیا وجود دارد.

برای استفاده از سیاه دانه معمولا آن را با حرارت ملایمی برشته می‌کنند و سپس به‌شکل پودر درمی‌آورند. سپس از آن برای طعم‌دارکردن نان‌ها یا سایر غذاها استفاده می‌کنند. همچنین برخی افراد از سیاه دانه به‌شکل خام یا ترکیب‌شده با عسل و آب استفاده می‌کنند. همچنین می‌توان سیاه دانه را به ماست، بلغور یا برخی نوشیدنی‌ها نیز اضافه کرد.

برخی روغن سیاه دانه را رقیق می‌کنند و آن را به‌عنوان یک درمان طبیعی برای ریزش مو به‌کار می‌برند. روغن سیاه دانه می‌تواند به کاهش التهابات و بیماری‌های پوستی کمک بکند.

برای دریافت مقادیر بیشتر سیاه دانه می‌توانید از کپسول یا ژل آن استفاده بکنید.

_ عوارض جانبی سیاه دانه

خواص سیاه دانه برای سلامتی بسیار است. کاهش التهابات، تسکین دردها، مبارزه با عفونت‌ها و کاهش تب از خواص سیاه دانه است. همچنین سیاه دانه می‌تواند به‌لطف خاصیت آنتی‌اکسیدانی خود از برخی سرطان‌ها پیشگیری کند. بااین‌حال شواهد علمی از سالم‌بودن و تأثیر سیاه دانه محدود است. ممکن است سیاه دانه در برخی افراد موجب بروز عوارضی شود. بنابراین باید قبل از استفاده از مکمل‌های سیاه دانه یا سایر مکمل‌ها برای درمان بیماری‌ها، با پزشک مشورت کنید. ممکن است سیاه دانه در برخی افراد موجب بروز عوارض جانبی زیر بشود.

۱. درماتیت تماسی
یکی از عوارض جانبی بالقوه‌ی سیاه دانه بروز درماتیت تماسی است. درماتیت تماسی نوعی واکنش آسیب‌زا در برابر آلرژن‌ها یا مواد تحریک‌کننده است. تنها لمس سیاه دانه می‌تواند موجب بروز جوش‌های قرمز در پوست برخی افراد شود. معمولا این جوش‌ها با خارش پوست همراه هستند. همچنین ممکن است در محل تماس علائمی مانند تاول زدن، درد و حساسیت پوستی نیز مشاهده شود.

۲. فشار خون پایین
مرکز سرطان “Memorial Sloan-Kettering” هشدار داده که سیاه دانه می‌تواند فشار خون را تا نقطه‌ی کم‌فشاری خون کاهش دهد. این وضعیت زمانی‌که از داروهای کاهنده‌ی فشار خون یا داروهای مدر استفاده کنید، حساسیت بیشتری پیدا می‌کند. فشار خون پایین می‌تواند مانع از انتقال اکسیژن به مغز شود و موجب بروز خستگی، حالت تهوع، تاری دید، تنفس کم‌عمق، سرگیجه و کاهش هوشیاری شود. کاهش بسیار شدید فشار خون می‌تواند زندگی فرد را تهدید کند.

۳. بارداری
براساس اعلام مرکز سرطان “Memorial Sloan-Kettering” زنان بادار نباید به هر دلیلی از سیاه دانه استفاده کنند. این امر بیشتر به آن خاطر است که سیاه دانه می‌تواند بر انقباضات ماهیچه‌های صاف رحم تأثیر بگذارد. برای تعیین دقیق تأثیر سیاه دانه بر بارداری ارزیابی‌های بیشتر موردنیاز است. بنابراین بهتر است در زمان بارداری از سیاه دانه استفاده نکنید.

۴. تداخلات دارویی
براساس اعلام مرکز سرطان “Memorial Sloan-Kettering” سیاه دانه می‌تواند در شیمی‌درمانی و پرتودرمانی اختلال ایجاد کند. ازجایی‌که سیاه دانه در بدن مانند یک آنتی‌‌اکسیدان عمل می‌کند، بنابراین می‌تواند از تأثیر درمان‌های سرطان بکاهد.

۵. سایر واکنش‌های آلرژیک
مانند بیشتر مکمل‌های گیاهی احتمال بروز واکنش‌های آلرژیک در اثر مصرف سیاه دانه وجود دارد. برخلاف درماتیت تماسی این واکنش‌های آلرژیک به پوست محدود نمی‌شوند و می‌توانند موجب ورم لب، گلو و صورت شوند. همچنین سختی در تنفس، احساس سوزن‌سوزن‌شدن در دهان، کهیر، سرگیجه، حالت تهوع، استفراغ، اسهال و گرفتگی های عضلانی شکمی می‌توانند از واکنش‌های آلرژیک احتمالی مصرف سیاه دانه باشند.

_ چه کسانی نباید از سیاه دانه استفاده کنند؟

بااینکه سیاه‌ دانه فواید بسیاری برای سلامتی دارد و مصرف آن به‌عنوان ادویه معمولا مشکلی ندارد، برخی افراد باید مکمل یا روغن سیاه دانه را با احتیاط مصرف بکنند. به‌عنوان مثال گزارش‌هایی از بروز درماتیت تماسی در اثر استفاده از روغن آن بر روی پوست وجود دارد. اگر می‌خواهید از سیاه دانه به‌صورت موضعی استفاده بکنید، ابتدا کمی از آن را بر روی نقطهٔ کوچکی از پوست‌تان امتحان بکنید تا از سالم‌بودن آن مطمئن بشوید.

برخی مطالعات درون‌کشتگاهی نشان داده‌اند ترکیبات موجود در سیاه دانه می‌توانند موجب لختگی خون بشوند. بنابراین اگر از داروهای انعقاد خون استفاده می‌کنید، قبل از استفاده از مکمل‌های سیاه دانه با پزشک مشورت بکنید.

بااینکه مطالعات جانوری از سالم‌بودن سیاه دانه در دوران بارداری حکایت دارد، یک مطالعهٔ جانوری نشان داد مصرف مقادیر بالای روغن سیاه دانه می‌تواند موجب کاهش انقباضات رحم بشود. اگر شما نیز باردار هستید، سیاه دانه را در حد اعتدال مصرف کنید و برای اطمینان قبل از مصرف با پزشک مشورت بکنید.

سیاه دانه محتوی «تیموکینون» بوده که خاصیت ضدالتهابی دارد و برای سلامت کبد مفید است. همچنین «نیجلون» موجود در سیاه دانه از آزادسازی هیستامین جلوگیری می‌کند و بدین ترتیب از علائم آلرژی می‌کاهد.

_ مقدار مصرفی سیاه دانه

مقدار مناسب مصرف سیاه دانه ۱ یا ۲ قاشق چای‌‌خوری روغن سیاه دانه یا ۲ عدد کپسول آن در روز است. کپسول‌های سیاه دانه معمولا محتوی ۱۰۰۰ میلی‌گرم از آن هستند. مصرف سیاه دانه به‌ندرت موجب بروز عوارض جانبی می‌شود، اما در مطالعه‌ای که بر روی موش‌ها صورت گرفت، مقادیر بالای آن باعث اختلالات کلیه و کبد شد.

منابع:

۱- chetor.com

۲- livestrong.com

1 … 34 35 36 37 38 … 47